Η χώρα βρίσκεται ήδη σε «συνταξιοδοτικό πυρετό», με χιλιάδες ασφαλισμένους να σπεύδουν φέτος να υποβάλουν αίτηση, ενώ το 2026 αναμένεται να κορυφωθεί η μεγάλη έξοδος προς τη σύνταξη.
Τα επίσημα στοιχεία του ΕΦΚΑ δείχνουν ότι μόνο στο πρώτο τρίμηνο του 2025 κατατέθηκαν 48.041 νέες αιτήσεις, προμηνύοντας ιστορικό ρεκόρ, καθώς οι ασφαλισμένοι θέλουν να προλάβουν πιθανές αλλαγές στα όρια ηλικίας από το 2027 και να επωφεληθούν από τον νέο τρόπο υπολογισμού που φέρνει μεγαλύτερες αυξήσεις.
Ρεκόρ αιτήσεων και φόβος για αλλαγές στα όρια ηλικίας
Μέχρι το τέλος Ιουλίου, οι νέες αιτήσεις συνταξιοδότησης στον e‑ΕΦΚΑ ανήλθαν στις 123.000, με μέσο όρο 17.500 νέες αιτήσεις μηνιαίως. Αν συνεχιστεί αυτός ο ρυθμός, οι συνολικές αιτήσεις αναμένεται να ξεπεράσουν τις 210.000 μέχρι το τέλος της χρονιάς — κοντά στο ιστορικό ρεκόρ των 212.151 αιτήσεων του 2021.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, από το σύστημα «ΑΤΛΑΣ» του ΕΦΚΑ, προκύπτει ότι οι αιτήσεις συνταξιοδότησης για το α’ τρίμηνο του 2025 είναι 48.041 — με 15.896 τον Ιανουάριο, 16.336 τον Φεβρουάριο και 15.809 τον Μάρτιο.
Η ανησυχία ότι το 2027 μπορεί να αυξηθούν τα γενικά όρια ηλικίας, με βάση τον μηχανισμό προσαρμογής στο προσδόκιμο ζωής, οδηγεί πολλούς στην έξοδο. Ο μηχανισμός αυτός, αν και δεν ενεργοποιήθηκε το 2021 και το 2024, θα επανεξεταστεί στο τέλος του 2026, με την κυβέρνηση να καλείται να αποφασίσει εάν και πόσο θα αυξηθεί η ηλικία συνταξιοδότησης.
Το 2026 η πιο «ελκυστική» χρονιά για αποχώρηση
Το 2026 προβλέπεται ως χρονιά υψηλής προστιθέμενης αξίας για συνταξιοδότηση. Ο νέος τρόπος υπολογισμού των συντάξεων, που θα βασίζεται στον δείκτη μεταβολής μισθών αντί στον πληθωρισμό, αναμένεται να οδηγήσει σε αυξήσεις μεγαλύτερες του 4%, σε σχέση με το 2,7% του φετινού μέσου όρου.
Η χρονιά αυτή θεωρείται κομβική, καθώς από 1/1/2026 ο υπολογισμός των συντάξεων θα λαμβάνει υπόψη τον δείκτη μεταβολής μισθών και όχι τον μέσο πληθωρισμό, κάτι που αναμένεται να οδηγήσει σε μεγαλύτερες αυξήσεις.
Παράλληλα, ισχύει πλέον το νέο καθεστώς απασχόλησης συνταξιούχων, το οποίο επιτρέπει σε όσους αποχωρούν να εργάζονται χωρίς περικοπή σύνταξης, καταβάλλοντας μόνο μια ειδική εισφορά.
Αβεβαιότητα λόγω ενδεχόμενων αυξήσεων ορίων ηλικίας από 2027
Η κυβέρνηση αναμένεται να επανεξετάσει στο τέλος του 2026 την πιθανή αύξηση των γενικών ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης από το 2027, ανάλογα με τις εξελίξεις στο προσδόκιμο ζωής. Η τρέχουσα νομοθεσία προβλέπει αυτόματο μηχανισμό αναπροσαρμογής των ορίων, αλλά οι προσαρμογές του 2021 και του 2024 δεν πραγματοποιήθηκαν λόγω των περιστάσεων.
Η γενιά των baby boomers και η «μεγάλη φυγή»
Στο κύμα συνταξιοδοτήσεων συμβάλλει και η μαζική αποχώρηση της γενιάς των baby boomers, που γεννήθηκαν μεταξύ 1946 και 1964. Στην Ελλάδα η «έκρηξη» γεννήσεων σημειώθηκε κυρίως την πενταετία 1960-1965, με περίπου 170.000 γεννήσεις τον χρόνο. Η περίοδος 2022-2029 θεωρείται η πιο πυκνή σε συνταξιοδοτήσεις, με ρυθμό διπλάσιο σε σχέση με το 2015-2022, ενώ το 2026 εκτιμάται ότι θα αποτελέσει το απόλυτο «peak» αυτής της τάσης.
Φόβοι και κίνητρα προκαλούν τη μαζική έξοδο
Οι λόγοι για τη μαζική τάση αποχώρησης είναι:
-
Η ανησυχία για πιθανή αύξηση ορίων ηλικίας από 2027, που ωθεί σε πρόωρες αιτήσεις.
-
Το νέο ευνοϊκό καθεστώς απασχόλησης συνταξιούχων, που επιτρέπει εργασία χωρίς περικοπή σύνταξης.
-
Η ομαδική αποχώρηση της γενιάς των baby boomers, που οδηγεί σε έντονη συνταξιοδοτική πίεση.
Οι υπηρεσίες υπό πίεση
Παρά τη μείωση των ληξιπρόθεσμων υποθέσεων κύριας σύνταξης σε επίπεδα 15.000 και επικουρικής σε 31–32.000 έως το τέλος Ιουλίου, η συνεχιζόμενη αύξηση του φόρτου εργασίας δημιουργεί προβλήματα στην ταχύτητα απονομής.
Συμπέρασμα: Η «συνταξιοδοτική έξοδος» του 2025 είναι σε εξέλιξη, με τη μεγαλύτερη ένταση να αναμένεται το 2026. Ταυτόχρονα, η πίεση προς τα όρια ηλικίας και η ανάγκη για διαχείριση του ανθρώπινου φορτίου στον ΕΦΚΑ καθιστούν τις επόμενες αποφάσεις κρίσιμες για το μέλλον του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης.
