Ο Σεπτέμβρης φέρνει μαζί του το τέλος των καλοκαιρινών διακοπών και την έναρξη της σχολικής χρονιάς. Για μαθητές και γονείς, η «μεγάλη επιστροφή» δεν είναι απλώς αλλαγή προγράμματος· είναι μια μικρή «προσγείωση» στην καθημερινότητα, που χρειάζεται σωστή προετοιμασία για να είναι ομαλή.
Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η εξελικτική και σχολική ψυχολόγος δρ Ειρήνη Αναγνώστου-Κελεπούρη, η μετάβαση απαιτεί «τριπλή προετοιμασία – πρακτική, ψυχολογική και συναισθηματική». Και τονίζει: «Το άγχος του παιδιού ξεκινά συχνά από τον καθρέφτη των μεγάλων. Αν οι γονείς υποδεχτούν το σχολείο με θετική διάθεση, τα παιδιά θα νιώσουν ασφάλεια».
Μικροί μαθητές, μεγάλες αλλαγές
Για τους μαθητές του δημοτικού, η αλλαγή της ρουτίνας είναι το πιο δύσκολο «μάθημα». Το πρόγραμμα ύπνου πρέπει να ξαναβρεί ρυθμό, τα γεύματα να σταθεροποιηθούν και η σχολική τσάντα να ξαναγεμίσει. Μια καλή ιδέα είναι οι γονείς να κάνουν μαζί με το παιδί τις αγορές των σχολικών ειδών. Έτσι, χτίζεται μια «γέφυρα χαράς» προς το σχολείο και το παιδί αισθάνεται ότι συμμετέχει.
Η συζήτηση με τα παιδιά είναι επίσης κρίσιμη: να εκφράσουν ανησυχίες, να θυμηθούν φίλους που θα ξαναδούν και να τονιστούν τα θετικά της νέας χρονιάς. Σημαντικό είναι, επίσης, να μειωθεί ο χρόνος μπροστά σε οθόνες: «Η οθόνη δεν είναι το καλύτερο βραδινό παραμύθι. Κλείστε τις συσκευές τουλάχιστον μία ώρα πριν τον ύπνο και προτιμήστε ήρεμες οικογενειακές στιγμές», λέει η ειδικός.
Οι έφηβοι και η ανάγκη για ισορροπία
Στην εφηβεία, η «επιστροφή» στο σχολείο αποκτά άλλο χαρακτήρα. Οι έφηβοι διεκδικούν ανεξαρτησία, αλλά παράλληλα έχουν ανάγκη στήριξης. Εδώ, οι γονείς χρειάζεται να ισορροπήσουν: να δώσουν χώρο για διάλογο χωρίς «κηρύγματα», να ενθαρρύνουν ρεαλιστικούς στόχους και να τους αφήσουν να αυτοοργανωθούν.
Το μεγάλο στοίχημα της εφηβείας είναι η διαχείριση του χρόνου ανάμεσα στο διάβασμα, τις δραστηριότητες, τους φίλους και τα social media. Η ψυχολόγος τονίζει ότι «η ανεξαρτησία δεν χτίζεται με απαγορεύσεις, αλλά με διάλογο και εμπιστοσύνη».
Το σχολείο ως δεύτερο σπίτι
«Το σχολείο δεν είναι μόνο τόπος μάθησης· είναι ένα δεύτερο σπίτι», υπογραμμίζει η δρ Αναγνώστου-Κελεπούρη. Εκεί, γονείς και εκπαιδευτικοί συνεργάζονται για να προσφέρουν στα παιδιά ένα περιβάλλον ασφαλές, ζεστό και υποστηρικτικό. Ο Σεπτέμβρης, επομένως, δεν σημαίνει το τέλος του καλοκαιριού, αλλά την αρχή μιας νέας διαδρομής. Και αν συνοδευτεί από χαμόγελο, οργάνωση και θετική στάση, μπορεί να γίνει μια όμορφη αφετηρία για γονείς και μαθητές.
