Ενώ για τους περισσότερους Έλληνες το Πάσχα σημαίνει ανάπαυλα, για τους Διαχειριστές του ηλεκτρικού συστήματος (ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ) σημαίνει «κόκκινο συναγερμό». Σε μια περίοδο όπου η φύση προσφέρει άφθονη ενέργεια μέσω του ήλιου και του ανέμου, το ελληνικό ενεργειακό σύστημα έρχεται αντιμέτωπο με το λεγόμενο «παράδοξο της χαμηλής ζήτησης», το οποίο, αν δεν ελεγχθεί, μπορεί να οδηγήσει σε αποσταθεροποίηση του δικτύου.
Η Ακτινογραφία της Κρίσης: Όταν η Αφθονία Γίνεται Πρόβλημα
Σύμφωνα με τις αποφάσεις που ελήφθησαν στις έκτακτες συσκέψεις υπό τον Υπουργό Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου, η αιχμή της ζήτησης τις ημέρες του Πάσχα αναμένεται να περιοριστεί στα 4,5 GW.
Η εξίσωση είναι απλή αλλά επικίνδυνη:
-
Χαμηλή Ζήτηση: Η βιομηχανία υπολειτουργεί, τα εμπορικά καταστήματα είναι κλειστά και ο καιρός είναι ήπιος (άρα δεν υπάρχουν κλιματιστικά).
-
Υψηλή Παραγωγή ΑΠΕ: Τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά πάρκα λειτουργούν στο μέγιστο.
Όταν η παραγωγή ξεπερνά κατά πολύ τη ζήτηση και δεν υπάρχει επαρκής χώρος αποθήκευσης, η συχνότητα του συστήματος μπορεί να διαταραχθεί, προκαλώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις (μπλακ άουτ).
Τα Μέτρα «Ασφαλείας»: Περικοπές και Αντλησιοταμίευση
Για να αποφευχθεί το χειρότερο σενάριο, το Υπουργείο και οι Διαχειριστές ενεργοποιούν δύο βασικές γραμμές άμυνας:
-
Οι «Κόφτες» (Curtailment): Εφόσον κριθεί αναγκαίο, θα δοθούν εντολές περιορισμού ισχύος σε μονάδες ΑΠΕ. Αυτό σημαίνει ότι «πράσινη» ενέργεια που παράγεται εκείνη τη στιγμή θα πεταχτεί στα σκουπίδια για να μην καταρρεύσει το δίκτυο. Η καινοτομία φέτος είναι ότι οι περικοπές θα επεκταθούν και στη Μέση Τάση (ΔΕΔΔΗΕ), όπου η ορατότητα των μονάδων ήταν παραδοσιακά χαμηλότερη.
-
Αντλησιοταμίευση: Οι μονάδες της ΔΕΗ (σε Σφηκιά και Θησαυρό) θα λειτουργήσουν ως «γίγαντες-μπαταρίες». Κατά τις ώρες της υπερπαραγωγής, θα καταναλώνουν ρεύμα για να ανεβάσουν νερό στους ταμιευτήρες, απορροφώντας την πλεονάζουσα ενέργεια, την οποία θα αποδώσουν πίσω στο σύστημα το βράδυ, όταν ο ήλιος θα έχει δύσει.
Παρά τη διεθνή αστάθεια, η Ελλάδα φαίνεται να θωρακίζεται ενεργειακά. Η σταδιακή αποδέσμευση 2 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαιοειδών από τα στρατηγικά αποθέματα (υποχρέωση προς τον IEA) δεν επηρεάζει την εθνική ασφάλεια, καθώς τα αποθέματα παραμένουν σε επίπεδα ασφαλείας. Μάλιστα, τα διυλιστήρια έχουν ήδη «φρενάρει» τις εξαγωγές ντίζελ και αεροπορικών καυσίμων για να διασφαλιστεί η εγχώρια επάρκεια κατά την εορταστική έξοδο.
Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει για ακόμα μια φορά τη δομική ανάγκη του ελληνικού συστήματος: την αποθήκευση ενέργειας. Όσο η διείσδυση των ΑΠΕ αυξάνεται χωρίς την ανάλογη ανάπτυξη μπαταριών και συστημάτων αποθήκευσης, τα φαινόμενα «εντολών περιορισμού» θα γίνονται συχνότερα, στερώντας από την οικονομία φθηνή, καθαρή ενέργεια.
