Με το βλέμμα στραμμένο στην επόμενη ημέρα της ελληνικής οικονομίας, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης προχωρά σε έναν ολοκληρωμένο ανασχεδιασμό της χρηματοδοτικής στρατηγικής της χώρας. Καθώς η αντίστροφη μέτρηση για την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης στις 31 Αυγούστου 2026 έχει ήδη ξεκινήσει, το κεντρικό διακύβευμα είναι η διασφάλιση της συνεχείας: η αποφυγή οποιουδήποτε «επενδυτικού κενού» που θα μπορούσε να ανακόψει τη δυναμική της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης.
Ο Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας, Νίκος Παπαθανάσης, έστειλε σαφές μήνυμα προς την αγορά και τον τεχνικό κλάδο, υπογραμμίζοντας ότι η λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης δεν αποτελεί το τέλος της χρηματοδοτικής στήριξης, αλλά τη μετάβαση σε μια νέα, πιο στοχευμένη αρχιτεκτονική εργαλείων.
Πρεμιέρα για το πρόγραμμα «Ανακαίνιση» τον Μάιο
Η πρώτη μεγάλη κίνηση στη «σκακιέρα» των ενισχύσεων αναμένεται στο τέλος Μαΐου με την ενεργοποίηση του προγράμματος «Ανακαίνιση». Με έναν αρχικό προϋπολογισμό που αγγίζει τα 500 εκατομμύρια ευρώ, το πρόγραμμα αυτό φιλοδοξεί να αποτελέσει τον φυσικό διάδοχο των επιτυχημένων σχημάτων τύπου «Εξοικονομώ», αλλά με διευρυμένο πεδίο εφαρμογής.
Για τον κατασκευαστικό τομέα και τους χιλιάδες μηχανικούς της χώρας, το «Ανακαίνιση» μεταφράζεται σε μια σταθερή ροή νέων έργων. Η ειδοποιός διαφορά του είναι η εστίαση όχι μόνο στην ενεργειακή εξοικονόμηση, αλλά και στη συνολική αναβάθμιση του οικιστικού αποθέματος της χώρας. Στόχος είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών και η αισθητική αναζωογόνηση των αστικών κέντρων, δίνοντας νέα πνοή σε παλαιές κατοικίες που μέχρι σήμερα παρέμεναν εκτός χρηματοδοτικών πλαισίων.
Μια «προίκα» 97,5 δισεκατομμυρίων ευρώ σε ορίζοντα δεκαετίας
Η κυβερνητική στρατηγική δεν περιορίζεται σε βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις. Ο σχεδιασμός εκτείνεται σε βάθος δεκαετίας, κινητοποιώντας πόρους που προκαλούν δέος. Σύμφωνα με τον οδικό χάρτη που έχει καταρτιστεί, προβλέπεται η εισροή 48 δισεκατομμυρίων ευρώ έως το 2034. Ωστόσο, αν στην εξίσωση προστεθούν και οι πόροι της επόμενης προγραμματικής περιόδου του ΕΣΠΑ, το συνολικό ποσό που θα κατευθυνθεί στην ελληνική οικονομία εκτοξεύεται στα 97,5 δισεκατομμύρια ευρώ.
Αυτή η τεράστια δεξαμενή κεφαλαίων θα διοχετευθεί μέσω τριών κεντρικών πυλώνων, οι οποίοι αντικατοπτρίζουν τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για κλιματική ουδετερότητα και κοινωνική συνοχή.
Τα τρία νέα «υπερ-ταμεία» της πράσινης οικονομίας
-
Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο (5,3 δισ. ευρώ): Αποτελεί το ισχυρότερο «δίχτυ ασφαλείας» για την κοινωνία. Το ταμείο αυτό στοχεύει απευθείας στην ενίσχυση των ευάλωτων νοικοκυριών και των πολύ μικρών επιχειρήσεων. Ο ρόλος του είναι διπλός: από τη μία πλευρά να μετριάσει το κόστος που επιφέρει η πράσινη μετάβαση (όπως η αύξηση του κόστους θέρμανσης ή μετακίνησης) και από την άλλη να χρηματοδοτήσει την ενεργειακή αυτονομία των ασθενέστερων, διασφαλίζοντας ότι κανείς δεν θα μείνει πίσω.
-
Ταμείο Εκσυγχρονισμού (1,6 δισ. ευρώ): Το εργαλείο αυτό είναι προσανατολισμένο στην καρδιά της ελληνικής επιχειρηματικότητας: τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις (ΜμΕ). Μέσω της χορήγησης δανείων με ευνοϊκούς όρους, θα διευκολύνει την πρόσβαση σε κεφάλαια για τον τεχνολογικό μετασχηματισμό και την ενεργειακή θωράκιση των επιχειρήσεων, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητά τους στη διεθνή αγορά.
-
Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (2 δισ. ευρώ): Με την επικείμενη ευρωπαϊκή της πιστοποίηση, η ΕΑΤ αναβαθμίζεται σε κεντρικό παίκτη. Σχεδιάζει ήδη εξειδικευμένα προγράμματα που θα διοχετεύσουν 2 δισεκατομμύρια ευρώ στην αγορά, εστιάζοντας στην παροχή ρευστότητας προς τις ΜμΕ, η οποία αποτελεί συχνά το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ανάπτυξή τους.
Η μετάβαση στη μετά-RRF εποχή απαιτεί ταχύτητα, διαφάνεια και αποτελεσματικότητα. Η κυβέρνηση δείχνει να διαθέτει τον χάρτη· το στοίχημα πλέον μετατοπίζεται στην ταχύτητα απορρόφησης αυτών των πόρων, ώστε να μετατραπούν σε ορατά έργα και θέσεις εργασίας για κάθε Έλληνα πολίτη.
