Σε τροχιά ριζικής αναδιοργάνωσης μπαίνει η Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση στην Ελλάδα, με την κυβέρνηση να βάζει στο στόχαστρο τη στρεβλή λογική του «μια κι έξω» που χαρακτηρίζει τις Πανελλαδικές Εξετάσεις εδώ και δεκαετίες. Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, συγκαλεί άμεσα ειδική σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου με την Υπουργό Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, προκειμένου να καθοριστεί το αυστηρό χρονοδιάγραμμα για τη θεσμοθέτηση του Εθνικού Απολυτηρίου, το οποίο αναμένεται να εφαρμοστεί από το σχολικό έτος 2028-2029.
Η φιλοσοφία της αλλαγής: «Evolution, not revolution»
Η μεταρρύθμιση δεν προβλέπει την ξαφνική κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων, καθώς αναγνωρίζεται η αδιαβλητότητα και η αξιοπιστία τους. Στόχος είναι ο εξορθολογισμός τους, ώστε να πάψουν να αποτελούν μια ψυχοφθόρα διαδικασία «ζωής ή θανάτου» όπου οι κόποι ετών κρίνονται μέσα σε λίγες ώρες.
Το νέο μοντέλο: Η αξιολόγηση μετατοπίζεται από τη μία και μοναδική τελική εξέταση στο σύνολο της πορείας του μαθητή, προσμετρώντας τις επιδόσεις των δύο τελευταίων τάξεων του Λυκείου (κατά το πρότυπο του International Baccalaureate – IB).
Σημειώνεται ότι οι αλλαγές δεν επηρεάζουν τους μαθητές που φοιτούν τώρα στο Λύκειο ή στην Γ’ Γυμνασίου, καθώς απαιτείται μια πενταετής μεταβατική περίοδος προσαρμογής.
Οι 5 άξονες του Εθνικού Διαλόγου
Η Επιτροπή Εθνικού Διαλόγου, η οποία ξεκίνησε τις εργασίες της τον περασμένο Φεβρουάριο, έχει καταγράψει την ακτινογραφία της δημόσιας παιδείας και έχει δομήσει το πλάνο της γύρω από 5 κεντρικούς πυλώνες:
| Πυλώνας | Αντικείμενο και Στόχευση |
| 1. Εκπαιδευτικό Περιεχόμενο | Νέα προγράμματα σπουδών, επαναπροσδιορισμός των γνώσεων/δεξιοτήτων του αποφοίτου και σύνδεση της μάθησης με την αξιολόγηση. |
| 2. Σχολική Ζωή | Βελτίωση του σχολικού κλίματος, ενίσχυση της ευημερίας των μαθητών και προώθηση της συμπερίληψης. |
| 3. Επαγγελματική Ανάπτυξη | Συνεχής επιμόρφωση, αρχική εκπαίδευση και έμπρακτη υποστήριξη των εκπαιδευτικών. |
| 4. Υποδομές | Εκσυγχρονισμός των σχολικών κτηρίων και πλήρης ανάπτυξη των ψηφιακών υποδομών. |
| 5. Διακυβέρνηση | Διασφάλιση ποιότητας, απλούστευση του θεσμικού πλαισίου και διοίκηση με βάση τα δεδομένα. |
Τι περιλαμβάνει το νέο πακέτο μέτρων
Σύμφωνα με το Υπουργείο Παιδείας, η αναβάθμιση του Λυκείου θα υποστηριχθεί από ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων:
-
Αναβαθμισμένη Τράπεζα Θεμάτων: Εμπλουτισμός με 2.500 νέα θέματα που θα ευθυγραμμίζονται με τα νέα προγράμματα σπουδών, αποτρέποντας την στείρα αποστήθιση.
-
Δωρεάν Κρατικά Πιστοποιητικά: Το Εθνικό Απολυτήριο θα ενσωματώνει δωρεάν Κρατικό Πιστοποιητικό Πληροφορικής και Γλωσσομάθειας, ώστε να αποτελεί ισχυρό εφόδιο στην αγορά εργασίας ακόμα και για όσους δεν επιλέξουν την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
-
Ψηφιακές Υπηρεσίες: Καθιέρωση του Ψηφιακού Φροντιστηρίου και παροχή σύγχρονων εργαλείων AI για την υποστήριξη της μάθησης.
Διεθνής υποστήριξη και τα επόμενα βήματα
Η μεταρρύθμιση σχεδιάζεται με τη συνδρομή του ΟΟΣΑ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μέσω του προγράμματος Individual Peer Counselling, στο οποίο συμμετέχουν εμπειρογνώμονες από πέντε χώρες της Ε.Ε. (Γαλλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ολλανδία και Φινλανδία).
Ο οδικός χάρτης μέχρι την ψήφιση του νομοσχεδίου περιλαμβάνει:
-
Μέσα Ιουλίου 2026: Παράδοση της Ενδιάμεσης Έκθεσης της Επιτροπής και έναρξη πολυήμερης δημόσιας διαβούλευσης για γονείς, μαθητές και εκπαιδευτικούς.
-
Οκτώβριος 2026: Πραγματοποίηση δια ζώσης εργαστηρίου στην Αθήνα με τους διεθνείς εμπειρογνώμονες.
-
Τέλη Οκτωβρίου 2026: Παράδοση της ογκώδους Τελικής Έκθεσης, η οποία θα αποτελέσει τη βάση για τη νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης.
