Η Γαλλία ακροβατεί σε τεντωμένο σκοινί, βιώνοντας μία βαθιά πολιτική κρίση, χειρότερη από τις συνηθισμένες πολιτικές κρίσεις, μετά την κατάρρευση της, ήδη εύθραυστης κυβέρνησης του Μισέλ Μπαρνιέ, που «έπεσε» με πρόταση μομφής, πρώτη φορά μετά το 1962 και την τότε κυβέρνηση του Σαρλ ντε Γκωλ, καθιστώντας τον Μπαρνιέ τον πιο βραχύβιο πρωθυπουργό στην ιστορία της χώρας.
Ο Μισέλ Μπαρνιέ σήμερα θα υποβάλλει και επίσημα την παραίτησή του στον Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος το βράδυ θα προχωρήσει σε διάγγελμα και για άλλη μία φορά έχει το δύσκολο έργο να αποφασίσει ποια θα είναι η επόμενη ημέρα για τον νέο «ασθενή» της Ευρώπης μετά την κατάρρευση της γερμανικής κυβέρνησης τον περασμένο μήνα.
«Θα παραμείνει τιμή για μένα που υπηρέτησα τη Γαλλία και τους Γάλλους με αξιοπρέπεια», είπε ο Μπαρνιέ στην τελευταία του ομιλία πριν από την ψηφοφορία. «Αυτή η πρόταση μομφής… θα κάνει τα πάντα πιο σοβαρά και πιο δύσκολα. Για αυτό είμαι σίγουρος».
Η αρχή της κατάρρευσης
Κανονικά όταν μία δημοκρατική χώρα περνά από αναταράξεις υπάρχει κάποια προοπτική για να τελειώσει αυτή η αναταραχή. Όχι όμως στο Παρίσι και όχι σήμερα. Αν μη τι άλλο η πτώση του Μισέλ Μπαρνιέ που ανατράπηκε με προτάσεις μομφής, απειλεί να θέσει ένα μοτίβο για ό,τι ακολουθεί.
Γιατί αν ο Μπαρνιέ, ένας μετριοπαθής της κεντροδεξιάς με φήμη ευγένειας και συμβιβασμού, δεν μπόρεσε να περάσει τον προϋπολογισμό τότε ποιος άλλος μπορεί;
Η αρχική αιτία της κρίσης δεν έχει εξαφανιστεί. Είναι η διαίρεση, από τον Ιούλιο, της Εθνοσυνέλευσης σε τρία περίπου ίσα μπλοκ, κανένα από τα οποία δεν είναι προετοιμασμένο να αντιμετωπίσει το άλλο, με αποτέλεσμα τα δύο μπλοκ που απαρτίζουν την αντιπολίτευση να είναι πάντα σε θέση να ανατρέψουν το ένα μπλοκ που σχηματίζει την κυβέρνηση.
Προσθέτοντας σε αυτό μία διάθεση σχεδόν εξέγερσης από κάποιους κόλπους της αντιπολίτευσης και μία ιδεολογική ώθηση για πιο γενναιόδωρες δεσμεύσεις δαπανών, παρά τις προειδοποιήσεις για το εθνικό χρέος, η ιδέα της επιστροφής σε γαλήνιες κεντρώες πολιτικές μοιάζει απατηλό όνειρο. Για πολλούς αυτό που διαδραματίζεται είναι μία κρίση σε καθεστώτος, με το μέλλον των θεσμών της Πέμπτης Δημοκρατίας να βρίσκεται σε κίνδυνο.
Η Πέμπτη Δημοκρατία δημιουργήθηκε για να συγκεντρώσει την εξουσία στα χέρι του Σαρλ ντε Γκωλ σε μία περίοδο εθνικής κρίσης. Και μετά τον Ντε Γκωλ οι πρόεδροι προσπάθησαν – αλλά γενικά απέτυχαν – να τον μιμηθούν.
Στον Μακρόν βέβαια άρεσε να συγκρίνει τον εαυτό του με τον Σαρλ , μόνο που όταν εκείνος είχε μία παρόμοια κυβερνητική κρίση το 1962 απευθύνθηκε στον λαό και έλαβε μία τεράστια λαϊκή εντολή στις εκλογές, ενώ ο Μακρόν έκανε το ακριβώς αντίθετο. Είχε την ψήφο του λαού, με τις αποτυχημένες εκλογές του Ιουλίου και την έχασε και τώρα η εξουσία έχει μετατοπιστεί από τα χέρια του σε εκείνα του πρωθυπουργού, που είναι υπόλογος στο κοινοβούλιο.
«Η Γαλλία πληρώνει την ανικανότητά της να συμβιβαστεί»
Και ακριβώς τη στιγμή που η χώρα έμοιαζε να είναι έτοιμη να ανακάμψει και να γίνει ξανά ένα κοινοβουλευτικό σύστημα πολιτικά, η Συνέλευση αποδείχθηκε ανίκανη να δράσει.
Αρκετοί αναλυτές εξάλλου έχουν επισημάνει ότι η Γαλλία, με τα μοναρχικά ένστικτά της και την αντίληψη της εξουσίας «από πάνω προς τα κάτω» είχε ανέκαθεν «αλλεργία» στους συμβιβασμούς.
Έτσι, σήμερα, τα τρία μπλοκ που βρίσκονται στην Εθνοσυνέλευση, τα οποία εξελέγησαν από τους ψηφοφόρους μετά την πανωλεθρία του Μακρόν, αποδείχθηκαν ανίκανα να δημιουργήσουν ένα εποικοδομητικό περιβάλλον για την κυβέρνηση.
Μάλιστα η κατάσταση στην οποία βρίσκεται η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι κάτι «απίστευτα γαλλικό» όπου ο ρεαλισμός έχει πάει… περίπατο και κυριαρχεί η ιδεολογία αλλά με όλες τις ακρότητες που αυτό μπορεί να επιφέρει.
Ορισμένοι το βλέπουν ως το αποκορύφωμα όλων των ετών που η Γαλλία αρνείται να κοιτάξει στα μάτια την οικονομική πραγματικότητα με τις κυβερνήσεις όλων των χρωμάτων να δίνουν τη θέση τους σε εκκλήσεις για συνεχώς αυξανόμενες δημόσιες δαπάνες, με αποτέλεσμα ένα έλλειμμα και ένα χρέος, το οποίο μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με περικοπές, τις οποίες όμως καμία κυβέρνηση δεν μπορεί ποτέ να περάσει.
Έχουμε εδώ την αρχή μίας σειράς κρίσεων, σύμφωνα με Γάλλους δημοσιογράφους, τις οποίες τελικά η χώρα χρειάζεται, γιατί μόνο όταν έρθουν αντιμέτωποι με την οικονομική άβυσσο και δουν την πραγματική κατάσταση θα αποδεχτούν ότι πρέπει να λάβουν σκληρές αποφάσεις.
Μάλιστα η L’ Opinion προβλέπει ότι όποιος κι αν είναι πρωθυπουργός μετά τον Μπαρνιέ θα αντιμετωπίσει τα ίδια προβλήματα και η αποτυχία είναι σίγουρη.
Διάγγελμα Μακρόν απόψε
Στα πρακτικά της κατάστασης, ο Εμανουέλ Μακρόν απόψε θα απευθυνθεί στον γαλλικό λαό στις 21:00 ώρα Ελλάδος, με όλο τον κόσμο να περιμένει με κομμένη την ανάσα τις εξαγγελίες του Γάλλου προέδρου.
Στον απόηχο αυτού του αποτελέσματος, η επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού Μαρίν Λεπέν κάλεσε τον Γάλλο πρόεδρο να αναλάβει τις ευθύνες του, χωρίς ωστόσο να ζητήσει ξεκάθαρα την παραίτηση του. Αντιθέτως ανέφερε ότι σκοπεύει να αφήσει τον νέο πρωθυπουργό να εργαστεί ούτως ώστε να καταλήξει σε έναν κρατικό προϋπολογισμό αποδεκτό για όλους.
Σε άλλο μήκος κύματος, ο επικεφαλής του αριστερού κόμματος της Ανυπότακτης Γαλλίας Ζαν Λυκ Μελανσόν ζήτησε την παραίτηση του Εμανουέλ Μακρόν, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «ακόμα και αν διορίζει κάθε τρεις μήνες έναν Μισέλ Μπαρνιέ στην πρωθυπουργία, δεν θα καταφέρει να μείνει στην προεδρία της Δημοκρατίας για τα επόμενα τρία χρόνια».
Από την άλλη, ο Γραμματέας του Σοσιαλιστικού κόμματος Ολιβιέ Φορ δεν έθεσε θέμα παραίτησης του προέδρου της Δημοκρατίας και κάλεσε τον Μακρόν να ακούσει τους Γάλλους και να διορίσει πρωθυπουργό προερχόμενο από τους κόλπους της αριστεράς.
