Οι σχέσεις μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ βρίσκονται αναμφισβήτητα σε κρίση, επομένως το να διατηρηθούν τα πράγματα ενωμένα, όπως έκανε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν στον Λευκό Οίκο τη Δευτέρα, αποτελεί ένα επίτευγμα. Το πέτυχε αυτό επαινώντας, κολακεύοντας και ήπια παροτρύνοντας τον Αμερικανό πρόεδρο, καθώς απαντούσαν σε ερωτήσεις στο Οβάλ Γραφείο και στη συνέχεια έδωσαν κοινή συνέντευξη Τύπου. Αυτό είναι ένα εγχειρίδιο που πολλοί ηγέτες σε όλο τον κόσμο θεωρούν πλέον πιο παραγωγικό από την ευθεία ειλικρίνεια ή την κριτική προς τον Τραμπ. Ο Μακρόν κατάφερε να πλοηγηθεί σε μια δυνητικά δύσκολη ημέρα στην Ουάσιγκτον χωρίς να παραχωρήσει ή να αποκαλύψει υπερβολικά πολλά.
Μίλησε για την επιθυμία και των δύο χωρών για ειρήνη και, ενώ διόρθωσε ήπια έναν από τους ισχυρισμούς του Τραμπ σχετικά με την υποστήριξη της Ευρώπης προς την Ουκρανία, συμφώνησε επίσης ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για τη δική της ασφάλεια. Ωστόσο, ο Μακρόν έκανε μια σημαντική παραχώρηση – ότι ο Τραμπ είχε δίκιο να αποκαταστήσει κάποια μορφή σχέσης με τον Βλαντίμιρ Πούτιν της Ρωσίας.
Αυτό έρχεται σε έντονη αντίθεση με τη μέχρι τώρα άποψη στο Λονδίνο, το Παρίσι και το Βερολίνο, που είχαν ακολουθήσει πολιτική απομόνωσης του Πούτιν και επιβολής κυρώσεων σε ρωσικές βιομηχανίες και άτομα. «Υπάρχει καλός λόγος για τον Πρόεδρο Τραμπ να επανασυνδεθεί με τον Πρόεδρο Πούτιν», είπε ο Μακρόν, προσθέτοντας ότι η νέα αμερικανική κυβέρνηση αντιπροσωπεύει «μια μεγάλη αλλαγή». Ο Μακρόν άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο να διαδραματίσουν ηγετικό ρόλο στην εξασφάλιση της ασφάλειας μιας μεταπολεμικής Ουκρανίας, ενδεχομένως με την παροχή αεροπορικής ισχύος και στρατευμάτων μακριά από την πρώτη γραμμή.
Ταυτόχρονα, όμως, τόνισε τη σημασία μιας αμερικανικής εγγύησης ασφαλείας. Ωστόσο, ο Μακρόν δεν εξασφάλισε μια τέτοια δέσμευση από τη συνάντησή του στο Οβάλ Γραφείο. Και αν ήλπιζε να ακούσει έστω και μια υποψία κριτικής του Ρώσου προέδρου από τον Τραμπ, τότε δεν το πέτυχε.
ΗΠΑ: Εντός της εβδομάδας η υπογραφή συμφωνίας για τα ουκρανικά ορυκτά
Αυτό που κατάφερε, τουλάχιστον ως ένα βαθμό, ήταν να επαναφέρει τη φωνή της Ευρώπης στο τραπέζι, και αυτός, μαζί με άλλους Ευρωπαίους ηγέτες, θα αντλήσουν κάποια ενθάρρυνση από αυτό. Ωστόσο, είναι σαφές ότι η φιλοδοξία για επαναφορά της στενής σχέσης που είχαν Ευρώπη και ΗΠΑ από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου δεν βρίσκεται στην ατζέντα κανενός. Γι’ αυτό ο ίδιος ο Μακρόν εργάζεται εδώ και καιρό πάνω στην ιδέα μιας στρατηγικά πιο αυτόνομης Ευρώπης, εξετάζοντας την πιθανότητα ενός συνδυασμένου ευρωπαϊκού αμυντικού στρατού.
Η αίσθησή του ότι η Ευρώπη πρέπει να προσαρμοστεί δεδομένης της δραματικής αλλαγής στη στάση των ΗΠΑ συμμερίζεται και ο Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος θα είναι ο επόμενος καγκελάριος της Γερμανίας. Ο Μερτς έχει ήδη δηλώσει ότι πιστεύει πως οι ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ είναι αδιάφορες για την τύχη της Ευρώπης και ότι η ήπειρος πρέπει να γίνει ανεξάρτητη από τις ΗΠΑ σε θέματα ασφάλειας. «Απόλυτη προτεραιότητά μου θα είναι να ενισχύσω την Ευρώπη όσο το δυνατόν γρηγορότερα, ώστε, βήμα-βήμα, να μπορέσουμε πραγματικά να επιτύχουμε ανεξαρτησία από τις ΗΠΑ», είπε ο Μερτς.
Ωστόσο, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία πρέπει επίσης να αναγνωρίσουν το γεγονός ότι δεν είναι όλες οι ευρωπαϊκές δυνάμεις τόσο εχθρικές προς την αμερικανική άποψη για την Ουκρανία. Η άνοδος των ακροδεξιών εθνικιστικών κομμάτων στην Ευρώπη, πιο συγκεκριμένα στη Γερμανία, όπου το AfD ήρθε δεύτερο στις εκλογές της Κυριακής, δείχνει ότι ορισμένοι Ευρωπαίοι πολίτες είναι επίσης σκεπτικοί σχετικά με τη συνεχιζόμενη υποστήριξη της ηπείρου προς το Κίεβο. Αργότερα αυτή την εβδομάδα, ο Βρετανός πρωθυπουργός σερ Κιρ Στάρμερ, ο οποίος συντονίζεται στενά με τον Γάλλο ομόλογό του, θα έρθει στην Ουάσιγκτον για να ενισχύσει τη θέση του για την Ουκρανία.
Ο ίδιος, όπως και ο Μακρόν, πιστεύει ότι η χώρα του έχει μια «ειδική σχέση» με τις ΗΠΑ, η οποία μπορεί να ανοίξει πόρτες και να εξασφαλίσει μια δίκαιη ακρόαση. Το πρόβλημα είναι ότι η Ουάσιγκτον, υπό την ηγεσία του Ντόναλντ Τραμπ, βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε «κατάσταση εκπομπής» – προωθώντας μια ατζέντα που αφήνει ελάχιστο χώρο για τις απόψεις των άλλων. Και ενώ οι ΗΠΑ είχαν πάντα τη δυνατότητα να επιβάλουν τη βούλησή τους και να πετύχουν τους στόχους τους, η Ευρώπη, για το μεγαλύτερο μέρος της, δεν είχε βρεθεί ποτέ στην πλευρά που δέχεται την πίεση.
Το γεγονός ότι αυτό έχει αλλάξει είναι ένδειξη του πόσο σοβαρή έχει γίνει αυτή η ρήξη στις καθιερωμένες συμμαχίες.
