Με τη φράση «είναι όλα έτοιμα», ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ πάτησε το κουμπί για την επιβολή νέων δασμών 25% σε Καναδά και Μεξικό από σήμερα Τρίτη 4 Μαρτίου, εξαπολύοντας ευρεία – κατά μέτωπον, όπως συνηθίζει – επίθεση κατά των δύο μεγαλύτερων εμπορικών εταίρων των ΗΠΑ που υπογραμμίζει την προσπάθειά του να αναδιαμορφώσει το παγκόσμιο εμπόριο. «Δεν έχει μείνει περιθώριο για το Μεξικό ή τον Καναδά», δήλωσε στους δημοσιογράφους χθες Δευτέρα, όταν ρωτήθηκε αν οι γείτονες των ΗΠΑ στη Βόρεια Αμερική θα μπορούσαν να καταλήξουν σε συμφωνία για την αναβολή των δασμών, όπως έκαναν πριν από έναν μήνα. Ο Λευκός Οίκος δήλωσε αργότερα ότι ο Τραμπ υπέγραψε επίσης ένα διάταγμα που διπλασιάζει τον δασμό στην Κίνα σε 20%. Η οδηγία ανέφερε ότι το Πεκίνο «δεν είχε λάβει επαρκή μέτρα» για την αντιμετώπιση της ροής παράνομης φαιντανύλης στις ΗΠΑ.
Τα σχόλια του Τραμπ επιτάχυναν το sell off των αμερικανικών μετοχών, με τον S&P 500 να υποχωρεί κατά 1,8%. Το καναδικό δολάριο και το μεξικανικό πέσο σημείωσαν πτώση. Και σήμερα, οι απώλειες επεκτάθηκαν στις μετοχές σε ολόκληρη την Ασία. Τα σχόλια του προέδρου κατέστρεψαν τις ελπίδες για την αποφυγή ενός ολοκληρωτικού εμπορικού πολέμου στην αμερικανική ήπειρο. Ο Καναδός πρωθυπουργός Τζάστιν Τριντό δήλωσε αργά χθες ότι ο Καναδάς θα απαντήσει με ανταποδοτικούς δασμούς ενώ ο Τραμπ έχει στη φαρέτρα του έναν ακόμη γύρο δασμών που θα ξεκινήσει την επόμενη εβδομάδα για τον χάλυβα και το αλουμίνιο. Συγκεκριμένα ετοιμάζει δασμό 25% στον χάλυβα και το αλουμίνιο που πρόκειται να τεθεί σε ισχύ στις 12 Μαρτίου και ο οποίος θα επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό τον Καναδά και το Μεξικό. Ο Τραμπ σχεδιάζει επίσης κλαδικούς δασμούς στα αυτοκίνητα, τα τσιπ ημιαγωγών και τα φαρμακευτικά προϊόντα , οι οποίοι θα μπορούσαν να επιβληθούν ήδη από τις 2 Απριλίου.Το Σάββατο, διέταξε το Υπουργείο Εμπορίου να διερευνήσει τη βλάβη της εθνικής ασφάλειας που προκαλούν οι εισαγωγές ξυλείας, θέτοντας το νομικό υπόβαθρο για νέους δασμούς – οι οποίοι φαίνεται να στοχεύουν και πάλι στον Καναδά. «Βρισκόμαστε στα πρόθυρα ενός βορειοαμερικανικού εμπορικού πολέμου», δήλωσε ο Τζος Λίπσκι, ανώτερος διευθυντής του Κέντρου Γεωοικονομίας του Ατλαντικού Συμβουλίου. «Οι αγορές έχουν ξυπνήσει με το γεγονός ότι ο Τραμπ μιλάει σοβαρά για τους δασμούς».
Οι δασμοί που έχει υποσχεθεί εδώ και καιρό ο Τραμπ, θα είναι από τους πιο σαρωτικούς της διακυβέρνησής του, καθώς θα αφορούν ετήσιες εισαγωγές ύψους περίπου 1,5 τρισεκατομμυρίου δολαρίων. Θα επιβάλλουν δασμό 25% σε όλες τις εισαγωγές από τον Καναδά και το Μεξικό, εκτός από την καναδική ενέργεια, η οποία θα υποστεί δασμολογικό συντελεστή 10%. «Οι δασμοί είναι εύκολοι, είναι γρήγοροι, είναι αποτελεσματικοί και φέρνουν δικαιοσύνη», δήλωσε ο Τραμπ. «Θα είναι πολύ δαπανηρό για τους ανθρώπους να εκμεταλλεύονται αυτή τη χώρα. Δεν μπορούν να έρχονται και να κλέβουν τα χρήματά μας και να κλέβουν τις θέσεις εργασίας μας και να παίρνουν τα εργοστάσιά μας και τις επιχειρήσεις μας και να περιμένουν να μην τιμωρηθούν – και τιμωρούνται με δασμούς». Πριν από έναν μήνα, ο Τραμπ εξαπέλυσε μπαράζ εμπορικών απειλών και υπέδειξε ότι η ισχύς της αμερικανικής οικονομίας του έδινε μεγαλύτερη επιρροή σε τυχόν συνομιλίες. Τώρα η ανάπτυξη δείχνει σημάδια εξασθένησης εν μέρει λόγω της εκτεταμένης αβεβαιότητας για τους δασμούς. Μια ιδιωτική έρευνα που δημοσιεύθηκε χθες Δευτέρα έδειξε ότι η αμερικανική εργοστασιακή δραστηριότητα τον περασμένο μήνα πλησίασε περισσότερο στη στασιμότητα – επιβράδυνση της ανάπτυξης σε συνδυασμό με ταχύτερο πληθωρισμό – καθώς οι νέες παραγγελίες και η απασχόληση συρρικνώθηκαν. Ένας δείκτης των τιμών που καταβάλλονται για υλικά εκτινάχθηκε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2022.
Μετά τη δημοσιοποίηση των στοιχείων, οι μετοχές δέχθηκαν πλήγμα ενώ τα ομόλογα ενισχύθηκαν. Στα ασιατικά χρηματιστήρια, όλοι οι δείκτες βρέθηκαν στο κόκκινο, με οδηγό την Ιαπωνία, καθώς ο Nikkei έχανε νωρίτερα 2%. Αντίθετα με τις μετοχές, τα κινεζικά και τα ιαπωνικά ομόογα έκαναν ράλι, με σημαντική πτώση των αποδόσεών τους. Ο γερουσιαστής Ρον Τζόνσον, Ρεπουμπλικάνος από το Ουισκόνσιν, δήλωσε ότι ανησυχεί ότι οι δασμοί του Τραμπ στον Καναδά και το Μεξικό θα επιδεινώσουν τον πληθωρισμό. «Διακόπτετε όλα τα είδη των γραμμών εφοδιασμού και των αλυσίδων εφοδιασμού και δυνητικά αυξάνετε το κόστος για τους καταναλωτές. Υπάρχουν ανησυχίες», δήλωσε στους δημοσιογράφους στο Καπιτώλιο. Οι δασμοί στον Καναδά και το Μεξικό κινδυνεύουν να αυξήσουν τις τιμές των αμερικανικών αυτοκινήτων έως και κατά 12.000 δολάρια, σύμφωνα με νέα μελέτη της Anderson Economic Group, καθώς οι αυτοκινητοβιομηχανίες είναι πιθανό να μετακυλήσουν το αυξημένο κόστος στους καταναλωτές.
