Με ανακοίνωσή του το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών απέρριψε την έκθεση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Άγκυρα, κάνοντας λόγο για «αβάσιμες και ανυπόστατες κατηγορίες». Όπως τονίζει, η Τουρκία «καταπολεμά με επιτυχία όλες τις μορφές και εκδηλώσεις της τρομοκρατίας στο πλαίσιο του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών».
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η αντίδραση στην αναφορά για το δίκτυο του Φετχουλάχ Γκιουλέν, με την Άγκυρα να εκφράζει «βαθιά λύπη» για την –όπως σημειώνει– υιοθέτηση της «χειραγωγικής ρητορικής της FETΟ».
Στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία
Η ανακοίνωση υπερασπίζεται επίσης τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της Τουρκίας στη βόρεια Συρία κατά των κουρδικών δυνάμεων, υποστηρίζοντας πως διεξάγονται «με βάση το δικαίωμα της αυτοάμυνας» και με «τη μέγιστη προσοχή για την προστασία αμάχων και υποδομών». Η Άγκυρα χαρακτήρισε «εντελώς λανθασμένη» την παρουσίαση αυτών των επιχειρήσεων εκτός «του δίκαιου και νόμιμου πλαισίου».
Θέμα προσφύγων και μεταναστών
Σε ό,τι αφορά τις αναφορές για παραβιάσεις των δικαιωμάτων των προσφύγων και μεταναστών, η τουρκική πλευρά απαντά ότι η χώρα αποτελεί «υποδειγματικό κράτος με ολοκληρωμένη και βιώσιμη πολιτική διαχείρισης της μετανάστευσης». Υπενθυμίζει ότι η Τουρκία έχει υποδεχτεί εκατομμύρια πρόσφυγες επί σειρά ετών και έχει καλύψει τις βασικές τους ανάγκες.
Οι αιχμές του Στέιτ Ντιπάρτμεντ
Από την άλλη πλευρά, η αμερικανική έκθεση καταγράφει σοβαρή υποχώρηση στα ανθρώπινα δικαιώματα. Το 2024 χαρακτηρίζεται ως «χαμένο έτος» για την ελευθερία του Τύπου, με σημαντική αύξηση των πιέσεων και της λογοκρισίας σε δημοσιογράφους. Επιπλέον, γίνεται λόγος για υπονόμευση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, αυθαίρετες συλλήψεις, βασανιστήρια και «διακρατική καταστολή» εναντίον αντιφρονούντων, προσφύγων και μελών της οργάνωσης Γκιουλέν.
Επισημαίνονται ακόμα σοβαρές παραβιάσεις στα δικαιώματα προσφύγων, με καταγγελίες για κακομεταχείριση, υπερπλήρη κέντρα κράτησης και αναγκαστικές επιστροφές χωρίς τη συγκατάθεση των ίδιων των ανθρώπων.
Επιπτώσεις στις σχέσεις ΗΠΑ – Τουρκίας
Η νέα αυτή αντιπαράθεση έρχεται να προστεθεί σε μια ήδη τεταμένη περίοδο στις σχέσεις Ουάσιγκτον–Άγκυρας. Παρά τη συνεργασία στο ΝΑΤΟ και σε ζητήματα περιφερειακής ασφάλειας, η αμερικανική κριτική για τα ανθρώπινα δικαιώματα παραμένει αγκάθι.
Από την πλευρά της, η Τουρκία επιδιώκει να εμφανιστεί ως πυλώνας σταθερότητας στην περιοχή, υπενθυμίζοντας τον ρόλο της στη φιλοξενία εκατομμυρίων προσφύγων και στις επιχειρήσεις κατά της τρομοκρατίας. Ωστόσο, οι διαφορετικές προσεγγίσεις σε ζητήματα δικαιοσύνης, ελευθερίας του Τύπου και μεταχείρισης μειονοτήτων δείχνουν ότι οι διμερείς σχέσεις θα συνεχίσουν να δοκιμάζονται.
