Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανοίγει τον δρόμο επεκτείνοντας την απαγόρευση καπνίσματος και σε εξωτερικούς χώρους όπως βεράντες, παιδικές χαρές και στάσεις μέσων μεταφοράς. Η απόφαση αφορά όλα τα είδη τσιγάρων, αν και η εφαρμογή της παραμένει στη διακριτική ευχέρεια των κρατών-μελών.
Η απόφαση, ωστόσο, δεν είναι δεσμευτική, καθώς κάθε κράτος-μέλος διατηρεί το δικαίωμα να επιλέξει αν και πώς θα εφαρμόσει τα μέτρα.
Πού επεκτείνεται η απαγόρευση
Σύμφωνα με τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η απαγόρευση καπνίσματος προτείνεται να ισχύσει και σε εξωτερικούς χώρους όπως:
-
ανοιχτοί χώροι καφετεριών και εστιατορίων
-
παιδικές χαρές
-
στάσεις μέσων μαζικής μεταφοράς
-
υπαίθριοι χώροι που χρησιμοποιούνται από παιδιά και εφήβους
Η επέκταση αφορά όλους τους τύπους προϊόντων νικοτίνης, συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρονικών τσιγάρων και των θερμαινόμενων προϊόντων καπνού, τα οποία τα τελευταία χρόνια γνωρίζουν μεγάλη απήχηση, ιδιαίτερα στους νέους.
Γιατί προχωρά η ΕΕ σε αυτή την κίνηση
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι οργανώσεις δημόσιας υγείας επισημαίνουν ότι το ενεργητικό και παθητικό κάπνισμα παραμένουν σοβαρό ζήτημα δημόσιας υγείας. Σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, περίπου το 27% των καρκίνων συνδέονται άμεσα με το κάπνισμα, ενώ και τα ηλεκτρονικά τσιγάρα εκπέμπουν τοξικές ουσίες που επηρεάζουν την καρδιά και τους πνεύμονες.
Η αναθεώρηση της σύστασης έγινε για πρώτη φορά μετά το 2009, καθώς τότε δεν υπήρχαν τα σημερινά προϊόντα θέρμανσης καπνού και τα ηλεκτρονικά τσιγάρα βρίσκονταν ακόμη σε αρχικό στάδιο.
«Πέρασαν 15 χρόνια. Τώρα αντιμετωπίζουμε νέες προκλήσεις και είναι αυτονόητο ότι αυτά τα προϊόντα πρέπει να συμπεριληφθούν», δήλωσε η Λίλια Ολεφίρ, διευθύντρια της οργάνωσης για ζωή χωρίς τσιγάρο.
Στόχος: αλλαγή κοινωνικής συμπεριφοράς
Πέρα από την προστασία από το παθητικό κάπνισμα, η ΕΕ επιδιώκει και μια βαθύτερη αλλαγή στις κοινωνικές συνήθειες, ώστε το κάπνισμα να πάψει να θεωρείται «φυσιολογική εικόνα» στους δημόσιους χώρους.
«Θέλουμε οι χώροι χωρίς καπνό να γίνουν η νέα κοινωνική κανονικότητα, ώστε τα παιδιά και οι νέοι να μην οδηγηθούν ποτέ στο κάπνισμα ή το άτμισμα», ανέφερε η Σουζάν Γκαμπριέλς από το Ίδρυμα κατά του Καρκίνου του Βελγίου.
Αντιδράσεις και πολιτικές ισορροπίες
Η διαμόρφωση του τελικού κειμένου δεν ήταν εύκολη, καθώς υπήρξε έντονη πολιτική αντιπαράθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Από τη μία πλευρά βρέθηκαν όσοι επικαλούνται τις ατομικές ελευθερίες και από την άλλη όσοι ζητούν αυστηρότερα μέτρα κατά του καπνίσματος.
Τελικά, επελέγη η λύση των μη δεσμευτικών συστάσεων, αφήνοντας στα κράτη-μέλη την ευθύνη εφαρμογής, ανάλογα με τις εθνικές πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες.
Τα στοιχεία που προβληματίζουν
Σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωβαρόμετρου:
-
το 74% των πολιτών δήλωσε ότι έχει εκτεθεί σε καπνό σε υπαίθριες βεράντες
-
το 71% ανέφερε έκθεση σε ηλεκτρονικά τσιγάρα και θερμαινόμενα προϊόντα καπνού
-
το 42% έχει δει άτομα να καπνίζουν σε εξωτερικούς χώρους που προορίζονται για παιδιά
Παράλληλα, το 54% των σημερινών ή πρώην καπνιστών στην ΕΕ ξεκίνησαν το κάπνισμα πριν τα 19 τους χρόνια, γεγονός που ενισχύει την ανάγκη πρόληψης σε νεαρές ηλικίες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΡΘΡΑ
