Σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής πίεσης στην Αρκτική, η κυβέρνηση της Γροιλανδία προχώρησε στην έκδοση φυλλαδίου προς τον πληθυσμό με σαφείς οδηγίες για το πώς πρέπει να προετοιμαστεί σε περίπτωση κρίσης. Το έγγραφο, που παρουσιάστηκε την Τετάρτη, καλεί τους πολίτες να είναι έτοιμοι να επιβιώσουν αυτόνομα για πέντε ημέρες, σε ένα νησί που βρίσκεται πλέον ανοιχτά στο επίκεντρο των διεθνών εξελίξεων.
Ένα «ασφαλιστήριο συμβόλαιο» για ακραία σενάρια
Το φυλλάδιο φέρει τον τίτλο «Προετοιμαστείτε για την κρίση – Να είστε αυτάρκεις για πέντε ημέρες» και, σύμφωνα με την κυβέρνηση της Γροιλανδίας, οι εργασίες για τη σύνταξή του είχαν ξεκινήσει ήδη από πέρυσι. Όπως εξηγούν οι αρμόδιοι, η ανάγκη προέκυψε κυρίως μετά από παρατεταμένες διακοπές ρεύματος που ανέδειξαν τα όρια των υποδομών σε συνθήκες πίεσης.
Ο υπουργός Αυτοδυναμίας της Γροιλανδίας Πίτερ Μποργκ χαρακτήρισε το φυλλάδιο «ένα ασφαλιστήριο συμβόλαιο», ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι «δεν περιμένουμε να χρειαστεί να το χρησιμοποιήσουμε». Η δήλωση αυτή έγινε σε συνέντευξη Τύπου στην πρωτεύουσα Νουκ, υπογραμμίζοντας τον προληπτικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας.
Οι οδηγίες προς τον πληθυσμό και η αυτάρκεια πέντε ημερών
Οι κατευθυντήριες γραμμές του φυλλαδίου ζητούν από τους πολίτες να διαθέτουν επαρκή αποθέματα για πέντε ημέρες, ώστε να μπορούν να καλύψουν βασικές ανάγκες χωρίς εξωτερική βοήθεια. Η σύσταση αφορά τρόφιμα μακράς διάρκειας, επαρκές πόσιμο νερό σε ποσότητα περίπου τριών λίτρων ανά άτομο ημερησίως, βασικά είδη υγιεινής, ραδιόφωνο που λειτουργεί με μπαταρία για ενημέρωση σε περίπτωση διακοπής επικοινωνιών, αλλά και εξοπλισμό που συνδέεται με την παραδοσιακή επιβίωση στον αρκτικό χώρο, όπως αλιευτικά εργαλεία και μέσα αυτοπροστασίας.
Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι το φυλλάδιο δεν συνδέεται με κάποιο άμεσο περιστατικό, αλλά με την ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της κοινωνίας σε ένα περιβάλλον όπου οι συνθήκες μπορούν να αλλάξουν απότομα, είτε λόγω καιρού είτε λόγω διεθνών εξελίξεων.
Στο φόντο οι ΗΠΑ και η ενίσχυση της δανικής παρουσίας
Η χρονική συγκυρία της έκδοσης του φυλλαδίου μόνο τυχαία δεν θεωρείται. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει την πρόθεσή του να αποκτήσει τη Γροιλανδία από τη σύμμαχο στο ΝΑΤΟ Δανία.
Μιλώντας στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ο Τραμπ υποστήριξε ότι «δεν σκοπεύει να χρησιμοποιήσει βία» για να αποκτήσει το νησί, προσθέτοντας ωστόσο ότι η Ουάσινγκτον «επιδιώκει να διαπραγματευτεί τώρα».
Την ίδια ημέρα, η Δανία ανακοίνωσε την ανάπτυξη επίλεκτων στρατιωτικών μονάδων στη Γροιλανδία. Για πρώτη φορά, ειδικοί του Jaegerkorpset αναπτύχθηκαν σε ιδιαίτερα δύσβατη περιοχή, στην ακτή Blosseville, με τη Δανική Διοίκηση Αρκτικής να δηλώνει ότι στόχος είναι «η ενίσχυση της παρουσίας μας στην Αρκτική». Η κίνηση αυτή εντείνει το αίσθημα εγρήγορσης σε μια περιοχή που αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη στρατηγική σημασία.
Η κυβέρνηση της Γροιλανδίας επιμένει ότι το φυλλάδιο αποτελεί μέτρο πρόληψης και όχι αντίδραση σε άμεση απειλή. Ωστόσο, η συγκυρία και οι εξελίξεις γύρω από το νησί δείχνουν ότι η αυτάρκεια και η ετοιμότητα μπαίνουν πλέον στον πυρήνα της δημόσιας συζήτησης, σε μια Αρκτική που δεν θεωρείται πια γεωπολιτικά «μακρινή».
