Ένα φιλόδοξο σχέδιο ανασυγκρότησης της Ουκρανίας, με συνολικό ύψος πόρων που αγγίζει τα 800 δισεκατομμύρια δολάρια, προετοιμάζουν από κοινού οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρωπαϊκή Ένωση για την «επόμενη ημέρα» μετά τον πόλεμο με τη Ρωσία. Το έγγραφο, το οποίο εξασφάλισε το Politico, αποτυπώνει ένα δεκαετές πλάνο ανάκαμψης και ένταξης της Ουκρανίας στην ευρωπαϊκή οικογένεια, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει τερματισμός των εχθροπραξιών.
Δεκαετές σχέδιο και ταχεία πορεία προς την Ευρώπη
Στο έγγραφο των 18 σελίδων περιγράφεται μια μακροπρόθεσμη στρατηγική έως το 2040, η οποία συνδυάζεται με ένα άμεσο επιχειρησιακό σχέδιο 100 ημερών για την εκκίνηση της ανασυγκρότησης. Στόχος είναι όχι μόνο η αποκατάσταση των καταστροφών, αλλά και η επιτάχυνση της ευρωπαϊκής πορείας της Ουκρανίας, με προοπτική ένταξης στην ΕΕ σε σύντομο χρονικό ορίζοντα.
Το σχέδιο διαβιβάστηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις πρωτεύουσες της Ένωσης λίγο πριν από τη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης (22/1), όπου αποτέλεσε αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των ηγετών.
Προϋπόθεση ο τερματισμός του πολέμου
Παρά το μέγεθος και τη φιλοδοξία του σχεδίου, η υλοποίησή του εξαρτάται άμεσα από την κατάπαυση του πυρός. Η συνέχιση των μαχών καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων και τη μαζική έναρξη επενδύσεων.
Την ίδια ώρα, στο Αμπού Ντάμπι βρίσκεται σε εξέλιξη τριμερής συνάντηση μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και ΗΠΑ, με στόχο την αναζήτηση δρόμων προς τον τερματισμό της σύγκρουσης, η οποία πλησιάζει την τέταρτη επέτειό της.
Ο ρόλος της BlackRock και οι επιφυλάξεις των επενδυτών
Κομβικό ρόλο στη διαμόρφωση του σχεδίου διαδραματίζει η BlackRock, η μεγαλύτερη εταιρεία διαχείρισης κεφαλαίων στον κόσμο, η οποία παρέχει συμβουλευτικές υπηρεσίες σε εθελοντική βάση.
Ο αντιπρόεδρος της εταιρείας, Φίλιπ Χίλντεμπραντ, τόνισε από το Νταβός ότι η προσέλκυση μεγάλων επενδυτών σε μια ζώνη πολέμου είναι σχεδόν αδύνατη. «Αν είστε συνταξιοδοτικό ταμείο, είναι εξαιρετικά δύσκολο να επενδύσετε σε μια χώρα όπου συνεχίζουν να πέφτουν πύραυλοι», σημείωσε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι η διαδικασία θα πρέπει να γίνει σταδιακά και με χρονικό βάθος.
Οι ΗΠΑ ως στρατηγικός οικονομικός εταίρος
Σε αντίθεση με το παρελθόν, όπου η Ουάσιγκτον παρουσιαζόταν κυρίως ως δωρητής, το νέο σχέδιο τοποθετεί τις ΗΠΑ στον ρόλο του στρατηγικού οικονομικού εταίρου, επενδυτή και εγγυητή αξιοπιστίας για την ανάκαμψη της Ουκρανίας.
Προβλέπεται άμεση συμμετοχή αμερικανικών εταιρειών και εμπειρογνωμόνων επί του πεδίου, με έμφαση σε κρίσιμους τομείς όπως τα ορυκτά, οι υποδομές, η ενέργεια και οι τεχνολογίες αιχμής. Στις διαβουλεύσεις συμμετείχαν ο διευθύνων σύμβουλος της BlackRock, Λάρι Φινκ, καθώς και στενοί συνεργάτες του Ντόναλντ Τραμπ.
Τα μεγέθη της χρηματοδότησης
Σύμφωνα με το έγγραφο, τα επόμενα δέκα χρόνια η ΕΕ, οι ΗΠΑ και διεθνείς οργανισμοί, όπως το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα, έχουν δεσμευτεί να κινητοποιήσουν 500 δισεκατομμύρια δολάρια από δημόσια και ιδιωτικά κεφάλαια.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να διαθέσει επιπλέον 100 δισεκατομμύρια ευρώ μέσω δημοσιονομικής στήριξης και επενδυτικών εγγυήσεων από το 2028, ποσό που εκτιμάται ότι θα αποδεσμεύσει επενδύσεις ύψους 207 δισ. ευρώ. Από αμερικανικής πλευράς, προβλέπεται η δημιουργία ειδικού Ταμείου Επενδύσεων ΗΠΑ–Ουκρανίας, χωρίς ωστόσο να έχει προσδιοριστεί συγκεκριμένο ύψος χρηματοδότησης.
Το στοίχημα της επόμενης μέρας
Παρά την πολιτική βούληση και τις εντυπωσιακές δεσμεύσεις, όλοι αναγνωρίζουν ότι καμία μεγάλη οικονομική άνθηση δεν μπορεί να ξεκινήσει όσο συνεχίζεται ο πόλεμος.
«Είναι εξαιρετικά δύσκολο να μιλάμε για μεγάλης κλίμακας επενδύσεις, όσο πετούν drones και πύραυλοι», τόνισε ο Χίλντεμπραντ, συνοψίζοντας το βασικό εμπόδιο για το φιλόδοξο σχέδιο ευημερίας.
Το σχέδιο των 800 δισ. δολαρίων αποτελεί, έτσι, περισσότερο έναν οδικό χάρτη για το μέλλον, παρά μια άμεση λύση, με την ειρήνη να παραμένει η αναγκαία προϋπόθεση για την αναγέννηση της Ουκρανίας.
