Η Ελλάδα προχώρησε σε μια ιστορική πρωτοβουλία: για πρώτη φορά χαρτογραφεί και οργανώνει θεσμικά τον θαλάσσιο χώρο της, μέσα από την Εθνική Χωρική Στρατηγική για τον Θαλάσσιο Χώρο (ΕΧΣΘΧ), η οποία παρουσιάστηκε από τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Εξωτερικών.
Ο νέος σχεδιασμός θέτει για πρώτη φορά κανόνες για τις χρήσεις και τις δραστηριότητες που μπορούν να πραγματοποιούνται στις ελληνικές θάλασσες, από την τουριστική ανάπτυξη και τις θαλάσσιες μεταφορές, μέχρι την προστασία της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς και την αξιοποίηση των ενεργειακών πόρων.
Τι είναι ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός;
Πρόκειται για έναν «χάρτη» που αποτυπώνει τις ζώνες και τις δυνατότητες αξιοποίησης των ελληνικών θαλασσών. Δεν αποτελεί οριοθέτηση κυριαρχίας ή ΑΟΖ, αλλά εργαλείο οργάνωσης και σχεδιασμού των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στον θαλάσσιο χώρο, όπως προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Το σχέδιο έρχεται να καλύψει ένα κενό δεκαετιών και να ανταποκριθεί σε σχετική υποχρέωση της Ελλάδας απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία ενίσχυσε την πίεσή της μετά από σχετική καταδικαστική απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.
Τι περιλαμβάνει
Η στρατηγική ενσωματώνει μια σειρά από κρίσιμες παραμέτρους:
- Περιβάλλον και κλιματική ανθεκτικότητα
- Βιώσιμη τουριστική και ενεργειακή ανάπτυξη
- Προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς
- Ασφάλεια και θαλάσσιες μεταφορές
- Ιχθυοκαλλιέργειες και διασυνοριακά έργα
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συμμετοχή των περιφερειών και στην αλληλεπίδραση ξηράς και θάλασσας, μέσω τοπικών θαλάσσιων πλαισίων που θα εξειδικεύονται ανά περιοχή.
Τι σημαίνει για τα εθνικά συμφέροντα
Παρ’ όλο που ο νέος σχεδιασμός δεν επεκτείνει επίσημα την ελληνική αιγιαλίτιδα ζώνη ούτε οριοθετεί την ΑΟΖ, θεωρείται σημαντικό γεωπολιτικό εργαλείο. Αποτυπώνει τα όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας με βάση το διεθνές δίκαιο, ενσωματώνει συμφωνίες με Ιταλία και Αίγυπτο και ενισχύει τον διπλωματικό λόγο της χώρας.
Η κυβέρνηση διαμηνύει ότι δεν εγκαταλείπει τον ελληνοτουρκικό διάλογο, αλλά προχωρά με σχέδιο και σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, κλείνοντας ανοιχτά ζητήματα που χρονίζουν.
