Χωρίς να χρειαστεί να βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη, οι πολίτες δύνανται πλέον να προχωρήσουν στην ενεργειακή αναβάθμιση του σπίτι τους, χάρη στο μοντέλο «Pay-As-You-Save». Στην ουσία, οι δαπάνες καλύπτονται σταδιακά μέσω του λογαριασμού ρεύματος, χωρίς μεγάλα αρχικά κόστη.
Το νέο αυτό εργαλείο, ήδη εφαρμόζεται σε ΗΠΑ και Γερμανία, έρχεται τώρα και στην Ελλάδα μέσα από τον Οδικό Χάρτη για την Εξοικονόμηση Ενέργειας, που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης.
Κλιματική ουδετερότητα έως το 2050
Το σχέδιο εντάσσεται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα και «βλέπει» έως το 2030. Στόχος; Η μείωση των εκπομπών κατά 55% και η πλήρης κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Πώς ξεκινά αυτό; Από εκεί που καίγεται το… λάδι: τα παλιά, ενεργοβόρα κτίρια.
Τα σπίτια με ελλιπή θερμομόνωση, οι παλιές εγκαταστάσεις θέρμανσης και τα δημόσια κτίρια-σουρωτήρια ευθύνονται για μεγάλο μέρος της κατανάλωσης. Η Ελλάδα μάλιστα υπολείπεται του ευρωπαϊκού μέσου όρου – κάτι που σημαίνει ότι υπάρχει πεδίο δόξης λαμπρό.
Εξοικονομώ, επιδοτήσεις, φοροαπαλλαγές : Το τρίπτυχο της επιτυχίας
Το πρόγραμμα «Εξοικονομώ» παραμένει η αιχμή του δόρατος. Μόνο το «Εξοικονομώ 2021» στήριξε πάνω από 70.000 κατοικίες με σχεδόν 800 εκατ. ευρώ. Θερμομόνωση, νέα κουφώματα, αντλίες θερμότητας και φωτοβολταϊκά μετατρέπουν παλιές κατοικίες σε ενεργειακά «διαμάντια».
Για τους νέους, υπάρχει και το «Εξοικονομώ – Ανακαινίζω», με κονδύλια 74 εκατ. ευρώ, ενώ το «Εξοικονομώ 2023» έρχεται να καλύψει ακόμα 32.000 παρεμβάσεις.
Και για όσους δεν δικαιούνται να μπουν σε πρόγραμμα. Οι φοροαπαλλαγές κάνουν τη διαφορά:
Δαπάνες έως 16.000 ευρώ για ανακαίνιση εκπίπτουν από τον φόρο εισοδήματος σε βάθος πενταετίας. Αρκεί η πληρωμή να γίνει ηλεκτρονικά και να δηλωθεί κανονικά στη δήλωση.
Δημόσιος τομέας: Υποχρεωτική ανακαίνιση με το ρολόι να μετρά αντίστροφα
Δεν μένουμε μόνο στα σπίτια. Τα κτίρια του Δημοσίου πρέπει πλέον να ανακαινίζονται με ρυθμό 3% κάθε χρόνο και να μειώνουν την κατανάλωση κατά 1,9% σε σχέση με το 2021. Σχολεία, νοσοκομεία και υπηρεσίες αναμένεται να «μπουν στο γύψο» για να γίνουν πιο αποδοτικά, μειώνοντας ταυτόχρονα το κόστος για το κράτος.
Καινοτόμα χρηματοδοτικά εργαλεία
Η στρατηγική είναι πολυδιάστατη και δεν αφορά μόνο τις επιχορηγήσεις. Πράσινα ομόλογα, συμβάσεις ενεργειακής απόδοσης, λευκά πιστοποιητικά, ενεργειακές κοινότητες και –φυσικά– το «Pay-As-You-Save» εμπλουτίζουν το παζλ της μετάβασης. Όλα σχεδιασμένα για να διευκολύνουν τη μετάβαση, ακόμη και για όσους δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα.
Επιχειρήσεις: Σημαντικό εργαλείο η εξοικονόμηση ενέργειας
Ισχυρό είναι το μήνυμα και προς τις επιχειρήσεις: Με κίνητρα όπως πρόσθετες αποσβέσεις έως και 10% για επενδύσεις σε εξοπλισμό ή εξοικονόμηση νερού, οι επιχειρήσεις έχουν πια λόγο να αναβαθμίσουν φωτισμό, θέρμανση και ψύξη. Το κέρδος προκύπτει μέσα από τους μικρότερους λογαριασμούς, τη λιγότερη ενεργειακή σπατάλη – και τα φορολογικά οφέλη.
