Με τις αγροτικές διαμαρτυρίες να «πιέζουν» καθημερινά το οδικό και συγκοινωνιακό δίκτυο της χώρας, ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τζαβέλλας, στέλνει σαφές μήνυμα, οι εισαγγελικές αρχές οφείλουν να παρεμβαίνουν άμεσα σε κάθε αυτεπάγγελτα διωκόμενο αδίκημα. Η οδηγία έρχεται σε μια στιγμή έντασης, μετά τους αποκλεισμούς δρόμων, αεροδρομίων και τις προαναγγελίες για επόμενες κινητοποιήσεις.
Η οδηγία Τζαβέλλα: «Άμεση ενεργοποίηση – μηδενική καθυστέρηση»
Με παραγγελία προς τους Εισαγγελείς Εφετών — και μέσω αυτών προς όλες τις Εισαγγελίες Πρωτοδικών ο Τζαβέλλας υπενθυμίζει ότι οι ανακριτικοί υπάλληλοι έχουν όχι μόνο δικαίωμα αλλά υποχρέωση να προχωρούν σε ανακριτικές πράξεις χωρίς αναμονή εισαγγελικής εντολής, όταν συντρέχουν ενδείξεις τέλεσης αδικήματος.
Η εντολή αφορά περιπτώσεις όπου από τυχόν καθυστέρηση μπορεί να χαθούν κρίσιμα στοιχεία ή όταν πρόκειται για αυτόφωρα.
Στο στόχαστρο οι αποκλεισμοί δρόμων, αεροδρομίων και λιμανιών
Ο Εισαγγελέας επισημαίνει ότι έχουν καταγραφεί ενέργειες που παραβιάζουν τα άρθρα 290, 291 και 292 του Ποινικού Κώδικα, διατάραξη ασφάλειας συγκοινωνιών σε οδικό, αεροπορικό και θαλάσσιο επίπεδο.
Αναφορές γίνονται σε:
-
τοποθέτηση εμποδίων σε εθνικές οδούς,
-
παρεμπόδιση λειτουργίας αεροδρομίων σε Ηράκλειο και Χανιά,
-
εξαγγελίες για αποκλεισμούς λιμανιών,
ενέργειες που θεωρούνται σοβαρές παραβάσεις και διώκονται αυτεπαγγέλτως.
Αυστηρή υπενθύμιση για ευθύνες αστυνομικών και εισαγγελέων
Ο Τζαβέλλας υπογράμμισε ότι κάθε παράλειψη είτε από αστυνομικό είτε από εισαγγελέα επιφέρει πειθαρχικές και ποινικές συνέπειες.
Η παρέμβαση θεωρείται αναγκαία, καθώς υπάρχουν αδικήματα που σχετίζονται όχι μόνο με την παρεμπόδιση συγκοινωνιών, αλλά και με πράξεις βίας, φθορές, ή επιθέσεις κατά υπαλλήλων.
Ο στόχος της παρέμβασης
Ο Άρειος Πάγος θέλει:
-
άμεση εξακρίβωση δραστών,
-
γρήγορη ποινική δίωξη,
-
παραπομπή στα αρμόδια δικαστήρια,
με τη διαδικασία να ολοκληρώνεται είτε με αυτόφωρο είτε με τακτικές διαδικασίες, ανάλογα με την περίπτωση.
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο η Δικαιοσύνη δεν μένει θεατής, ειδικά όταν κινδυνεύει η ασφάλεια της χώρας.
Συγκεκριμένα όπως αναφέρει στην παραγγελία του:
«Kατά το τελευταίο χρονικό διάστημα, παρατηρείται το φαινόμενο της διατάραξης της ασφάλειας της συγκοινωνίας στους δρόμους, με πρόθεση, κυρίως, με τοποθέτηση και διατήρηση εμποδίων, αλλά και με άλλες, εξίσου επικίνδυνες για την ασφάλεια της συγκοινωνίας, πράξεις (άρθρο 290 § 1 του ισχύοντος ΠΚ), δια του αποκλεισμού της κυκλοφορίας οχημάτων, σε δημόσιες, εθνικές και μη, οδούς, από συμμετέχοντες κ.λπ. στις κινητοποιήσεις των αγροτοκτηνοτρόφων της χώρας. Παρόμοιο παρατηρούμενο φαινόμενο, που αποτελεί κλιμάκωση του προαναφερόμενου, είναι και αυτό της διατάραξης της ασφάλειας της συγκοινωνίας αεροσκαφών, με πρόθεση, κυρίως, με τοποθέτηση και διατήρηση εμποδίων, αλλά και με άλλες, εξίσου επικίνδυνες για την ασφάλεια της συγκοινωνίας, πράξεις, μέσω της κατάληψης κρίσιμων εγκαταστάσεων – υποδομών και του αποκλεισμού της λειτουργίας των αερολιμένων του Ηρακλείου («Νίκος Καζαντζάκης») και των Χανίων («Ιωάννης Δασκαλογιάννης»), δια της εισόδου και παραμονής των διαμαρτυρόμενων αγροτοκτηνοτρόφων, στους χώρους της «πίστας» και των αιθουσών αφίξεως και αναχωρήσεως των αερολιμένων (άρθρο 291 § 1 του ισχύοντος ΠΚ). Ήδη, οι ανωτέρω διαμαρτυρόμενοι, όπως διαχέεται, μέσω των δελτίων ειδήσεων, ετοιμάζονται να προβούν και σε περαιτέρω πράξεις διαμαρτυρίας, μέσω επαπειλούμενων καταλήψεων και αποκλεισμού λειτουργίας λιμανιών της χώρας (άρθρο 291 § 1 του ισχύοντος ΠΚ). Παραλλήλως τελούμενο, έγκλημα, με τις ανωτέρω ελεγχόμενες και παρατηρούμενες συμπεριφορές, είναι και αυτό της παρεμπόδισης – διατάραξης σε μεγάλη έκταση ή για μεγάλο χρονικό διάστημα, με πρόθεση, της λειτουργίας κοινόχρηστων συγκοινωνιακών μέσων και ιδίως, πλοίου, αεροπλάνου και λεωφορείου (άρθρο 292 § 1 του ισχύοντος ΠΚ).
Όπως είναι γνωστό, η πρόβλεψη των ανωτέρω εγκλημάτων, τα οποία διώκονται αυτεπαγγέλτως, έγινε για την προστασία της εύρυθμης λειτουργίας των κάθε είδους συγκοινωνιακών εγκαταστάσεων, που προορίζονται για κοινή χρήση, ενδιαφέρουν το κοινωνικό σύνολο και θεωρούνται κοινωνικά αγαθά σημαντικής αξίας. Σύμφωνα, δε, με τις ισχύουσες διατάξεις του άρθρου 245 § 2 του ισχύοντος ΚΠΔ, «Αν υπάρχουν ενδείξεις ότι τελέστηκε αδίκημα και από την καθυστέρηση απειλείται άμεσος κίνδυνος απώλειας των αποδεικτικών στοιχείων ή υπάρχει δυσχέρεια πραγματοποίησης συγκεκριμένης ανακριτικής πράξης ή κτήσης αποδεικτικού στοιχείου στο μέλλον ή αν πρόκειται για αυτόφωρο κακούργημα ή πλημμέλημα, οι κατά το άρθρο 31 ανακριτικοί υπάλληλοι είναι υποχρεωμένοι να επιχειρούν όλες τις ανακριτικές πράξεις που είναι αναγκαίες για να βεβαιωθεί η πράξη και να ανακαλυφθεί ο δράστης, έστω και χωρίς προηγούμενη παραγγελία του εισαγγελέα. Στην περίπτωση αυτή ειδοποιούν τον εισαγγελέα με το ταχύτερο μέσο και του υποβάλλουν χωρίς χρονοτριβή τις εκθέσεις που συντάχθηκαν. Ο εισαγγελέας, αφού λάβει τις εκθέσεις, ενεργεί σύμφωνα με όσα ορίζονται στα άρθρα 43 κ.ε.». Όπως συνάγεται, από τα ανωτέρω, οι προπαρατεθείσες διατάξεις του άρθρου 245 § 2 του ισχύοντος ΚΠΔ προβλέπουν τέσσερις (4) διαφορετικές περιπτώσεις αυτεπάγγελτης («αστυνομικής») προανάκρισης, για την οποία δεν απαιτείται προηγούμενη εισαγγελική παραγγελία: Η πρώτη, αφορά την εκτίμηση της απειλής, από την καθυστέρηση, αμέσου κινδύνου απώλειας αποδεικτικών στοιχείων, η δεύτερη αφορά την εκτίμηση συνδρομής δυσχέρειας πραγματοποίησης συγκεκριμένης ανακριτικής πράξης, η τρίτη αφορά δυσχέρεια κτήσης αποδεικτικού στοιχείου, στο μέλλον και η τέταρτη, τη συνδρομή περίπτωσης αυτοφώρου κακουργήματος ή πλημμελήματος. Σε όλες τις ανωτέρω τέσσερις (4) περιπτώσεις, οι κατά το άρθρο 31 ΚΠΔ, γενικοί και ειδικοί προανακριτικοί υπάλληλοι, όπως προκύπτει, από την ανωτέρω σχετική διάταξη, υποχρεούνται, αφενός μεν, να ειδοποιούν τον Εισαγγελέα, με το ταχύτερο δυνατό μέσο, για την εκ μέρους τους διενέργεια της ανωτέρω προανάκρισης, χωρίς εισαγγελική παραγγελία, αφετέρου δε και μετά την περαίωση αυτής, να υποβάλουν, χωρίς χρονοτριβή, δηλαδή, άνευ υπαιτίου βραδύτητας, τις εκθέσεις, που συντάχθηκαν, κατά τη διάρκεια της προανάκρισης, στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών, ευθυνόμενοι, σε περίπτωση παραλείψεως εκτελέσεως των ανωτέρω υποχρεώσεών τους, που απορρέουν, από τις διατάξεις του άρθρου 245 § 2 ΚΠΔ, τόσο, πειθαρχικώς, όσο και ποινικώς, για παράβαση υπηρεσιακού καθήκοντος (άρθρο 259 του ισχύοντος ΠΚ).
Ανεξαρτήτως των ανωτέρω ισχυόντων, θεωρώ υποχρέωσή μου, με την παρούσα, να υπομνήσω το αυτονόητο καθήκον και των αρμοδίων Εισαγγελέων, για παρέμβασή τους,με τη συνδρομή των αρμοδίων αστυνομικών αρχών, στο πλαίσιο άσκησης της κατ’ άρθρο 29 § 1 στοιχ. δ’ του Ν. 4938/2022, λειτουργικής αρμοδιότητάς τους, με σκοπό, αφενός τη βεβαίωση των ανωτέρω εγκλημάτων, αλλά και ενδεχομένως, άλλων εγκλημάτων βίας κατά της ζωής και κατά υπαλλήλων (άρθρα 42 § 1 σε συνδ. με 299 § 1 και 167 §§ 1-3, του ισχύοντος ΠΚ) και απροκλήτωνφθορών ξένης ιδιοκτησίας, κατά πραγμάτων που χρησιμεύουν για κοινό όφελος (άρθρο 378 §§ 1 εδ. γ’ – α’ και 2 του ισχύοντος ΠΚ), που θα εξακριβωθούν ότι τελέσθηκαν, κατά τη διάρκεια των κινητοποιήσεων των αγροκτηνοτρόφων και αφετέρου, την εξακρίβωση των στοιχείων των δραστών, την άσκηση, κατ’ αυτών, της δέουσας ποινικής δίωξης και την παραπομπή τους, προς εκδίκαση, ενώπιον του αρμοδίου Δικαστηρίου, κατά την αυτόφωρη ή μη διαδικασία, αναλόγως.-
Ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου
Κωνσταντίνος Β. Τζαβέλλας
