Υπό την προεδρία του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, συγκαλείται σήμερα Δευτέρα 21 Ιουλίου το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής, με κύριο θέμα τις πρόσφατες εξελίξεις στο Κυπριακό, στον απόηχο της άτυπης πενταμερούς συνάντησης που πραγματοποιήθηκε στη Νέα Υόρκη υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, σηματοδοτώντας μια νέα προσπάθεια οικοδόμησης εμπιστοσύνης και επανεκκίνησης της διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Η συνεδρίαση του ΕΣΕΠ πραγματοποιείται λίγες ημέρες μετά την άτυπη πενταμερή συνάντηση για το Κυπριακό που διεξήχθη στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, υπό την αιγίδα του γενικού γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες. Συμμετείχαν ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ, καθώς και εκπρόσωποι των εγγυητριών δυνάμεων – οι ΥΠΕΞ Ελλάδας και Τουρκίας, Γεραπετρίτης και Φιντάν, και ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, Στίβεν Ντάουτι.
Στο επίκεντρο τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, βασικό αντικείμενο της πενταμερούς αποτέλεσαν τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ). Από τα έξι ΜΟΕ που συμφωνήθηκαν στη Γενεύη τον Μάρτιο, τέσσερα έχουν ήδη υλοποιηθεί, ενώ τα υπόλοιπα δύο φωτοβολταϊκό πάρκο και νέες δίοδοι, βρίσκονται σε φάση επεξεργασίας. Επιπλέον, προστέθηκαν τέσσερα νέα μέτρα που συγκροτούν κοινό κατάλογο των δύο πλευρών.
Συγκρατημένη αισιοδοξία και διατήρηση του μομέντουμ
Παρότι δεν σημειώθηκε αποφασιστική πρόοδος, καταγράφηκαν σταθερά βήματα οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι ουσιαστικές δεσμεύσεις θα είναι εφικτές μόνο μετά τις εκλογές στα κατεχόμενα, με το παρόν στάδιο να εστιάζει στη διατήρηση της διαδικασίας και τη θετική ατζέντα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, προγραμματίζεται νέα τριμερής συνάντηση στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο, για την αξιολόγηση της προόδου στα ΜΟΕ και τον σχεδιασμό των επόμενων βημάτων. Μια ευρύτερη συνάντηση εκτιμάται ότι θα πραγματοποιηθεί προς τα τέλη του 2025.
«Εθνικός στόχος η επανένωση της Κύπρου»
Ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, εξέφρασε συγκρατημένη αισιοδοξία για τη συνέχεια της διαδικασίας. Όπως δήλωσε:
«Οκτώ χρόνια μετά το Κραν Μοντανά, είναι εξαιρετικά σημαντικό ότι το Κυπριακό επανέρχεται στην κορυφή της διεθνούς ατζέντας. Η εφαρμογή τεσσάρων από τα έξι ΜΟΕ και η προσθήκη νέων, δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για ουσιαστική συζήτηση βάσει των Ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.»
Ο κ. Γεραπετρίτης χαρακτήρισε τη συνέχιση των προσπαθειών «εθνικό στόχο», τονίζοντας την ανάγκη για μία ενιαία Κύπρο σε έναν κόσμο γεμάτο συγκρούσεις και μισαλλοδοξία.
Η θέση του Αντόνιο Γκουτέρες
Ο ΓΓ του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την πρόοδο στα ΜΟΕ, επισημαίνοντας την υλοποίηση τεσσάρων:
-
Τεχνική Επιτροπή για τη Νεολαία
-
Περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες
-
Αποκατάσταση κοιμητηρίων
-
Συμφωνία αποναρκοθέτησης (σχεδόν ολοκληρωμένη)
Οι τεχνικές εκκρεμότητες παραμένουν, κυρίως όσον αφορά ένα σημείο διέλευσης λόγω ζητημάτων χάραξης διαδρομής.
Ολόκληρη η δήλωση του ΥΠΕΞ Γ. Γεραπετρίτη
«Ολοκληρώθηκε πριν από λίγο στη Νέα Υόρκη, στον ΟΗΕ, η διευρυμένη συζήτηση για το Κυπριακό. Οκτώ χρόνια μετά το Κραν Μοντανά, το Κυπριακό βρίσκεται και πάλι στην κορυφή της ατζέντας του Γενικού Γραμματέα. Συζητήσαμε την πρόοδο στα ΜΟΕ της Γενεύης, με τέσσερα ήδη υλοποιημένα και τέσσερα νέα προστιθέμενα. Η πρόοδος αυτή δημιουργεί συνθήκες για ουσιαστική επανεκκίνηση της διαδικασίας, με στόχο μια ενιαία Κύπρο στη βάση των Ψηφισμάτων του ΟΗΕ. Το μήνυμα της ενότητας είναι πιο επίκαιρο από ποτέ σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από συγκρούσεις και μισαλλοδοξία. Η ελληνική κυβέρνηση, σε πλήρη συνεννόηση με την Κυπριακή Δημοκρατία, συνεχίζει με συνέπεια την προσπάθεια για την επανένωση της Μεγαλονήσου.»
