Μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε την ανάγκη ενίσχυσης του ευρωπαϊκού αμυντικού πυλώνα της Συμμαχίας, σημειώνοντας ότι οι ευρωπαϊκές χώρες οφείλουν να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για τη δική τους ασφάλεια.
Όπως επεσήμανε, η Ελλάδα αποτελεί μία από τις μόλις πέντε χώρες του ΝΑΤΟ που έχουν ήδη ξεπεράσει τον στόχο του 3,5% του ΑΕΠ για τις κύριες αμυντικές δαπάνες, βρισκόμενη σε επίπεδο που άλλες χώρες ελπίζουν να προσεγγίσουν το 2035.
«Το εξοπλιστικό μας πρόγραμμα ύψους 28 δισεκατομμυρίων ευρώ είναι το τίμημα για την ελευθερία μας. Αναγκαζόμαστε να καταβάλουμε αυξημένο κόστος για να διατηρούμε ισχυρή αποτρεπτική δυνατότητα. Οι Έλληνες αναγνωρίζουν αυτή τη “θυσία” και νιώθουν υπερηφάνεια βλέποντας τις φρεγάτες Belh@rra και τα νέα μας αεροσκάφη, αλλά και μια εγχώρια αμυντική βιομηχανία και startups που αναπτύσσονται γρήγορα», δήλωσε ο πρωθυπουργός.
Το Παρασκήνιο της Συνόδου και τα F-35
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξέφρασε την πεποίθηση ότι δεν υπάρχει πιθανότητα αποχώρησης των ΗΠΑ από τη Συμμαχία, τονίζοντας ότι ο Πρόεδρος Τραμπ εμφανίστηκε ιδιαίτερα ικανοποιημένος από την ανταπόκριση των Ευρωπαίων στο κάλεσμά του για αυξημένες αμυντικές δαπάνες.
Απαντώντας σε ερώτηση για το ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, ο πρωθυπουργός ξεκαράρισε:
-
Η ελληνική πλευρά: Οι Έλληνες πιλότοι θα ξεκινήσουν την εκπαίδευσή τους στα ελληνικά F-35 μέσα στο 2027.
-
Η τουρκική πλευρά: Υπάρχουν σημαντικά νομικά εμπόδια στην αμερικανική νομοθεσία για την Τουρκία, καθώς η απομάκρυνσή της συνδέεται με την αγορά του ρωσικού συστήματος S-400, το οποίο θεωρείται ευθέως ανταγωνιστικό προς το πρόγραμμα των F-35.
Διεθνής Ναυσιπλοΐα και Μέση Ανατολή
Σχετικά με την κρίση στη Μέση Ανατολή, ο κ. Μητσοτάκης εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για τη διατήρηση της εύθραυστης εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Παράλληλα, τόνισε ότι η Ελλάδα, ως παγκόσμια ναυτική δύναμη, θα υπερασπίζεται πάντα την ελεύθερη ναυσιπλοΐα:
-
Η χώρα δίνει το «παρών» στην ευρωπαϊκή επιχείρηση «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα.
-
Εφόσον ζητηθεί και υπάρξει σχετική απόφαση σε επίπεδο ΟΗΕ, η Ελλάδα διαθέτει την επιχειρησιακή ικανότητα και το συμφέρον να συνδράμει και σε αντίστοιχη επιχείρηση για να μείνουν ανοιχτά τα Στενά του Ορμούζ.
Ελληνοτουρκικές Σχέσεις: «Ιστορική Ανορθογραφία το Casus Belli»
Αναφερόμενος στις σχέσεις με τη γειτονική χώρα, ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε το casus belli (απειλή πολέμου) ως μια «ιστορική ανορθογραφία» που χρονολογείται από το 1995 και δεν συνάδει ούτε με τη Διακήρυξη των Αθηνών ούτε με το κλίμα μιας σύγχρονης Συμμαχίας, τονίζοντας ότι έχει έρθει η ώρα να αφεθεί πίσω.
Παρά τη βασική διαφορά των δύο χωρών, που παραμένει η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών (ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας) με βάση το Διεθνές Δίκαιο και τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε ότι η συνεργασία έχει προοδεύσει σημαντικά σε άλλους τομείς, όπως:
-
Η αποτελεσματική διαχείριση του μεταναστευτικού.
-
Η ενίσχυση του διασυνοριακού εμπορίου.
-
Το πρόγραμμα ταχείας χορήγησης βίζας για τους Τούρκους πολίτες που επισκέπτονται τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.
«Ακόμα κι αν δεν επιλύσουμε αυτό το μακροχρόνιο πρόβλημα που έρχεται από τη δεκαετία του ’70, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορούμε να ζούμε ειρηνικά», κατέληξε ο πρωθυπουργός, ευχαριστώντας παράλληλα την Τουρκία για την εξαιρετική διοργάνωση της Συνόδου.
