Πόσες φορές έχουμε ακολουθήσει δίαιτα, έχουμε μειώσει το φαγητό, έχουμε «προσέξει», αλλά η ζυγαριά επιμένει και τα κιλά δεν κατεβαίνουν;
Σύμφωνα με τον Σοφοκλή Χατζημωυσή, διδάκτορα του Πανεπιστημίου Αθηνών με αντικείμενο την παχυσαρκία και το στρες, στις περισσότερες μη παθολογικές περιπτώσεις το πρόβλημα δεν είναι η θέληση, αλλά συγκεκριμένοι βιολογικοί μηχανισμοί που μπλοκάρουν τη λιποδιάλυση.
Μείωση μυϊκής μάζας και σαρκοπενία
Ο πρώτος και βασικότερος λόγος είναι η μείωση της μυϊκής μάζας. Οι μύες αποτελούν το μεγαλύτερο «εργοστάσιο» καύσης ενέργειας του οργανισμού. Όταν μειώνονται, ο μεταβολισμός πέφτει. Αυτό συμβαίνει συχνά μετά από λανθασμένες δίαιτες, παρατεταμένη θερμιδική στέρηση ή συνεχείς αποτυχημένες προσπάθειες αδυνατίσματος.
Μαζί με τη μείωση της μυϊκής μάζας εμφανίζεται όλο και πιο συχνά η λεγόμενη σαρκοπενία δεύτερου βαθμού, όπου μειώνονται οι μύες αλλά αυξάνεται το λίπος μέσα στους ίδιους τους μυς.
Ένα φαινόμενο που παλαιότερα συναντούσαμε σε ηλικιωμένους και πλέον εμφανίζεται ακόμη και σε άτομα γύρω στα 40.
Το δεύτερο σοβαρό εμπόδιο είναι το τοπικό ή εκτοπικό λίπος. Πρόκειται για λίπος που συσσωρεύεται σε περιοχές με κακή αγγείωση και χαμηλή οξυγόνωση, όπως τα γνωστά «ψωμάκια» ή το υποδόριο λίπος τύπου λιποιδήματος.
Σε αυτές τις περιοχές το λίπος δεν καίγεται εύκολα με τη δίαιτα, καθώς δεν φτάνει επαρκώς το αίμα για να υποστηρίξει τη λιποδιάλυση, ειδικά όταν έχει δημιουργηθεί μετά την πλήρη ωρίμανση του οργανισμού.
Τρίτος κρίσιμος παράγοντας είναι η σκλήρυνση των μεμβρανών των λιποκυττάρων. Όταν κάποιος κάνει παρατεταμένες δίαιτες, τρέφεται κακά ή ζει σε μόνιμο στρες, οι μεμβράνες των κυττάρων σκληραίνουν και το λίπος «παγιδεύεται» στο εσωτερικό τους.
Αυτός είναι και ο λόγος που πολλοί άνθρωποι, κυρίως γυναίκες, παλεύουν για χρόνια να χάσουν 3-4 κιλά χωρίς αποτέλεσμα, παρά τη συνεχή προσπάθεια.
Τέταρτος και ιδιαίτερα επιβαρυντικός λόγος είναι το χρόνιο στρες. Το στρες αυξάνει τα επίπεδα κορτιζόλης, μιας ορμόνης που όχι μόνο δεν βοηθά στη λιποδιάλυση, αλλά ευνοεί και τη συσσώρευση λίπους.
Ο τελευταίος λόγος δεν είναι άλλος από την χρόνια φλεγμονή. Μαζί με το στρες αυτή έρχεται και στενεύει τα αγγεία, μειώνει τη ροή του αίματος προς το λιπώδη ιστό και μπλοκάρει σχεδόν πλήρως την καύση του λίπους.
Πώς αντιμετωπίζονται όλα αυτά;
Σύμφωνα με τον Δρ. Χατζημωυσή, το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα είναι η σωστή διάγνωση.
Τα εμπόδια αυτά μπορούν να εντοπιστούν εργαστηριακά και να αντιμετωπιστούν στοχευμένα.
- Όταν υπάρχει μείωση μυϊκής μάζας, απαιτείται σωστή κατανομή πρωτεΐνης μέσα στην ημέρα, σε συνδυασμό με ελεγχόμενη πρόσληψη υδατανθράκων, ώστε να ενισχυθεί η σύνθεση νέων μυών και να ανέβει ο μεταβολισμός.
- Στη σαρκοπενία δεύτερου βαθμού η αντιμετώπιση είναι πιο απαιτητική και συνδυάζει διατροφή και άσκηση, με στόχο ταυτόχρονα τη μείωση του λίπους μέσα στους μυς και την αύξηση της μυϊκής μάζας.
- Όταν υπάρχει σκλήρυνση των μεμβρανών, η διατροφή πρέπει να αλλάξει ριζικά και να γίνει πιο αλκαλική, με έμφαση σε φυτικές τροφές, λαχανικά, φρούτα, όσπρια, δημητριακά ολικής άλεσης και επαρκή ενυδάτωση, ώστε να αρχίσει να απελευθερώνεται το εγκλωβισμένο λίπος.
- Όσον αφορά το τοπικό λίπος, η απλή δίαιτα συνήθως δεν αρκεί και απαιτείται τοπική παρέμβαση με ειδικές λιποδιαλυτικές μεθόδους.
- Τέλος, η χρόνια φλεγμονή και το στρες αντιμετωπίζονται όχι μόνο με σωστή διατροφή, αλλά και με ειδικές ασκήσεις και τεχνικές διαχείρισης του στρες.
Το συμπέρασμα είναι σαφές, όταν τα κιλά δεν φεύγουν, δεν σημαίνει ότι «δεν προσπαθούμε αρκετά». Πολύ συχνά ο οργανισμός έχει μπλοκάρει και χρειάζεται στοχευμένη προσέγγιση, όχι άλλη μία δίαιτα από το διαδίκτυο.
Η λύση δεν είναι μια ακόμα δίαιτα, αλλά:
-
ενίσχυση της πρωτεΐνης για αύξηση μυϊκής μάζας
-
σωστή άσκηση, ειδικά σε περιπτώσεις σαρκοπενίας
-
διατροφή πλούσια σε φυτικές τροφές και αλκαλική ισορροπία
-
διαχείριση του στρες με ειδικές ασκήσεις
-
στοχευμένες παρεμβάσεις για το τοπικό λίπος
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΡΘΡΑ
