Πρόκειται για μια ιστορική στιγμή, καθώς το συγκεκριμένο είδος είχε εξαφανιστεί πλήρως από την περιοχή πριν από περίπου 35 χρόνια, όταν οι αρχές αναγκάστηκαν να απομακρύνουν τα εναπομείναντα ζώα για να τα γλιτώσουν από την ανεξέλεγκτη δράση των λαθροκυνηγών.
Το εντυπωσιακό είναι ότι τα 17 παχύδερμα που επέστρεψαν δεν είναι ξένα προς την περιοχή, αλλά αποτελούν τα παιδιά και τα εγγόνια εκείνων των ρινόκερων που είχαν φυγαδευτεί στις αρχές της δεκαετίας του 1990.
Το χρονικό της καταστροφής και η επιχείρηση διάσωσης
Η ιστορία του πάρκου Ματουσαντόνα αποτυπώνει το μέγεθος της απειλής που αντιμετωπίζουν αυτά τα ζώα στην Αφρική:
-
Το σοκ της λαθροθηρίας: Στις αρχές της δεκαετίας του ’90, μέσα σε μόλις έναν χρόνο, οι λαθροθήρες εξολόθρευσαν τον πληθυσμό του πάρκου, μειώνοντάς τον από 250 σε μόλις 16 ζώα, με σκοπό να αφαιρέσουν τα κέρατά τους.
-
Η μεγάλη φυγή: Προκειμένου να μην χαθεί ολόκληρη η γενετική κληρονομιά του είδους, τα ελάχιστα ζώα που επέζησαν απομακρύνθηκαν. Τα περισσότερα μεταφέρθηκαν σε ασφαλέστερα καταφύγια εντός της χώρας, ενώ περίπου 20 βρήκαν νέο «σπίτι» σε ειδικά κέντρα στην Αυστραλία και το Τέξας.
-
Η κοιλάδα του Ζαμβέζη: Η κρίση εκείνης της περιόδου ήταν καθολική, καθώς ο συνολικός πληθυσμός των μαύρων ρινόκερων στην ευρύτερη κοιλάδα του ποταμού Ζαμβέζη συρρικνώθηκε δραματικά από τα 3.500 στα 400 ζώα.
Δρακόντεια μέτρα ασφαλείας με υψηλή τεχνολογία
Η επανεισαγωγή των 17 απόγονων στο φυσικό τους περιβάλλον αποτελεί την πρώτη παρόμοια επιχείρηση που πραγματοποιείται σε ολόκληρη την αφρικανική ήπειρο, ωστόσο ο κίνδυνος δεν έχει εξαλειφθεί.
Για τον λόγο αυτό, οι υπεύθυνοι του πάρκου έχουν λάβει ακραία προστατευτικά μέτρα. Στα ζώα έχει γίνει προληπτική αφαίρεση κεράτων, ώστε να μην αποτελούν ελκυστικό στόχο, ενώ για τη συνεχή επιτήρησή τους επιστρατεύονται πλέον υπερσύγχρονα μέσα, όπως μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) και ειδικοί πομποί εντοπισμού. Το πρόγραμμα αναμένεται να συνεχιστεί με αμείωτο ρυθμό, καθώς ο σχεδιασμός προβλέπει τη μεταφορά ακόμα 20 μαύρων ρινόκερων μέσα στην επόμενη χρονιά.
