Με ένα πολυσύνθετο και ριζικό νομοσχέδιο που τέθηκε σε διαβούλευση έως την 1η Δεκεμβρίου, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ) επαναπροσδιορίζει τον χάρτη των ηλεκτρονικών πληρωμών, των φορολογικών ρυθμίσεων και του ιδιωτικού χρέους. Από τις υποχρεωτικές διασυνδέσεις POS–IRIS και τις βαριές κυρώσεις για μη συμμόρφωση, μέχρι την ευκαιρία εξωδικαστικής επίλυσης φορολογικών διαφορών και το πάγωμα των ποινικών διώξεων για οφειλές όλα αλλάζουν προς όφελος της διαφάνειας αλλά και της προστασίας οφειλετών.
Σαρωτικά πρόστιμα για POS και IRIS
Το νομοσχέδιο επεκτείνει το πλαίσιο των ηλεκτρονικών συναλλαγών: η υποχρεωτική εφαρμογή του συστήματος IRIS για όλες τις επιχειρήσεις έχει οριστεί από την 1η Δεκεμβρίου 2025, με στόχο την πλήρη διαφάνεια συναλλαγών και την πολύ πιο άμεση πληροφόρηση της Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).
Οι επιχειρήσεις που δεν θα συμμορφωθούν θα αντιμετωπίσουν βαριά πρόστιμα:
-
200.000 € για πρώτη παράβαση,
-
300.000 € σε περίπτωση υποτροπής εντός πενταετίας.
Επιπλέον, για επιχειρήσεις που δεν αναβαθμίσουν εξοπλισμό POS έγκαιρα, το πρόστιμο ορίζεται σε 100.000 €, ενώ για μερική αναβάθμιση… 500 € για κάθε τερματικό που παραμένει σε παλαιότερη έκδοση.
Η αλλαγή μετακινεί το κέντρο βάρους στις ηλεκτρονικές πληρωμές, καθιστώντας ξεκάθαρο ότι «παράθυρα» μη καταγεγραμμένων συναλλαγών δεν θα γίνονται πλέον ανεκτά.
Νέο τοπίο για ιδιωτικό χρέος και οφειλές
Το νομοσχέδιο δεν αφορά μόνο τις επιχειρήσεις αλλά θέτει και νέους κανόνες για οφειλέτες και χρέη. Σύμφωνα με τις διατάξεις:
-
Με την έκδοση απόφασης πτώχευσης ή την εγγραφή στο Μητρώο Φερεγγυότητας, αναστέλλονται οι ποινικές διώξεις για υποχρεώσεις προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία.
- Αν ο οφειλέτης ολοκληρώσει τη διαδικασία πτώχευσης και απαλλαγεί από τα χρέη του, μετά 1 έως 3 χρόνια το αξιόποινο αδίκημα διαγράφεται οριστικά (εξάλειψη του αξιόποινου).
- Εισάγεται μηχανισμός “έγκαιρης προειδοποίησης” για επαγγελματίες που κινδυνεύουν από αφερεγγυότητα. Μέσω voucher καλύπτονται νομικές, οικονομικές αλλά και ψυχολογικές υπηρεσίες συμβουλευτικής.
Με άλλα λόγια,προστατεύεται ο «νομοταγής» οφειλέτης, ενισχύεται η δεύτερη ευκαιρία ενώ παράλληλα αυξάνεται η πίεση στους μη συμμορφούμενους.
Εξωδικαστική επίλυση φορολογικών διαφορών
Ένα ακόμα μεγάλο στοιχείο του νομοσχεδίου είναι η ενίσχυση της διαδικασίας εξώδικης επίλυσης φορολογικών διαφορών μέσω ειδικής Επιτροπής:
-
Οι φορολογούμενοι μπορούν να επιτύχουν «κούρεμα» έως και 75% στις προσαυξήσεις αν πληρώσουν άμεσα.
- Η καταβολή γίνεται σε έως 24 δόσεις, με προαπαιτούμενο την καταβολή εντός 10 εργάσιμων ημερών τουλάχιστον του 30% του κύριου φόρου ή 25% του αυτοτελούς προστίμου.
- Η αποδοχή της πρότασης της Επιτροπής καταγράφεται σε πρακτικό εξώδικης επίλυσης που αποτελεί εκτελεστό τίτλο — εφόσον τηρηθούν οι όροι.
Ο συνδυασμός κυρώσεων στις συναλλαγές ευκαιριών για οφειλέτες δείχνει μια διπλή στρατηγική, αυστηρότητα και ελαφρύνσεις.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για επιχειρήσεις και οφειλέτες
-
Για τις επιχειρήσεις: Το χρονικό περιθώριο είναι σύντομο — από 1η Δεκεμβρίου 2025 απαιτείται πλήρης συμμόρφωση με POS/IRIS. Οι παραβάσεις θα τιμωρούνται άμεσα και με μεγάλα ποσά.
-
Για τους οφειλέτες: Εμφανίζεται ένας «δρόμος εξόδου» από χρέη και ποινικές διαδικασίες, υπό προϋποθέσεις. Όμως, η μη τήρηση των όρων σημαίνει αναβίωση της αρχικής οφειλής.
-
Για τον δημόσιο έλεγχο και τη διαφάνεια: Η ΑΑΔΕ ενισχύει ταχύτητα, τεχνολογία και δυνατότητες ελέγχου — οι αντιστάσεις μικραίνουν.
Το πολυνομοσχέδιο του ΥΠΕΘΟ σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή στον οικονομικό χάρτη της χώρας: από τη μία, αυστηρότερη λογοδοσία στις ηλεκτρονικές συναλλαγές μέσω POS / IRIS και βαριά πρόστιμα για παραβάτες από την άλλη, ενισχυμένη προστασία και εξωδικαστικές λύσεις για οφειλέτες που επιθυμούν να ρυθμίσουν τα χρέη τους. Η εποχή όπου οι επιχειρήσεις και οι οφειλέτες λειτουργούν με «παράθυρα» του νόμου φαίνεται πως τελειώνει και όσοι δεν προσαρμοστούν έγκαιρα, θα αισθανθούν «τιμωρημένοι».
