Η ευρωπαϊκή οικονομία ολοκλήρωσε το 2025 σε καθεστώς εύθραυστης ισορροπίας, χωρίς ισχυρές αναταράξεις αλλά και χωρίς σαφή σημάδια δυναμικής ανάκαμψης. Η εικόνα που καταγράφεται στο τέλος της χρονιάς παραπέμπει περισσότερο σε στάση αναμονής, με επιχειρήσεις και καταναλωτές να κινούνται με αυξημένη επιφυλακτικότητα, υπό το βάρος γεωπολιτικών, ενεργειακών και χρηματοοικονομικών αβεβαιοτήτων.
Στασιμότητα στην Ευρώπη, μικρή υποχώρηση στην Ευρωζώνη
Σύμφωνα με την Έρευνα Οικονομικής Συγκυρίας του ΙΟΒΕ, ο δείκτης οικονομικού κλίματος στην Ευρωπαϊκή Ένωση παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητος τον Δεκέμβριο, ενώ στην Ευρωζώνη σημείωσε οριακή υποχώρηση. Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι η ευρωπαϊκή οικονομία δεν εισέρχεται στο 2026 με έντονα αρνητικό κλίμα, ωστόσο απουσιάζουν και τα σημάδια ισχυρής αισιοδοξίας.
Η σταθερότητα αυτή στηρίζεται κυρίως στις Υπηρεσίες, τις Κατασκευές και στην καταναλωτική εμπιστοσύνη, οι οποίες δεν παρουσίασαν αξιόλογες μεταβολές. Αντίθετα, η Βιομηχανία κατέγραψε ήπια βελτίωση, ενώ το Λιανικό Εμπόριο εμφάνισε εμφανή σημάδια κόπωσης.
Οι βασικοί κλάδοι στέλνουν μικτά μηνύματα
Στη Βιομηχανία, οι επιχειρήσεις εμφανίστηκαν ελαφρώς πιο αισιόδοξες για την παραγωγή και τις παραγγελίες των επόμενων μηνών, στοιχείο που υποδηλώνει προσδοκίες για σταδιακή ενίσχυση της ζήτησης. Στις Υπηρεσίες, η τρέχουσα δραστηριότητα δείχνει σημάδια επιβράδυνσης, ωστόσο οι προσδοκίες για το άμεσο μέλλον παραμένουν συγκρατημένα θετικές.
Αντίθετα, στο Λιανικό Εμπόριο καταγράφεται επιδείνωση του κλίματος, με αυξημένα αποθέματα και ασθενέστερες πωλήσεις, κάτι που αντανακλά τη συνεχιζόμενη προσεκτική στάση των καταναλωτών. Στις Κατασκευές, η εικόνα παραμένει σταθερή, με τις επιχειρήσεις να εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές κυρίως ως προς την απασχόληση.
Επιφυλακτικοί οι Ευρωπαίοι καταναλωτές
Η καταναλωτική εμπιστοσύνη στην ΕΕ και στην Ευρωζώνη δεν μεταβλήθηκε ουσιαστικά τον Δεκέμβριο. Οι πολίτες δηλώνουν ελαφρώς βελτιωμένη εικόνα για την τρέχουσα οικονομική τους κατάσταση, ωστόσο παραμένουν επιφυλακτικοί για το μέλλον, τόσο σε προσωπικό όσο και σε μακροοικονομικό επίπεδο. Το αποτέλεσμα είναι η διατήρηση της κατανάλωσης σε χαμηλούς ρυθμούς.
Στις μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες, όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, το οικονομικό κλίμα υποχώρησε οριακά, ενώ σε χώρες όπως η Πολωνία και η Ολλανδία καταγράφηκε μικρή βελτίωση, επιβεβαιώνοντας ότι η ευρωπαϊκή οικονομία κινείται με διαφορετικές ταχύτητες.
Ελλάδα: Ήπια βελτίωση στο τέλος της χρονιάς
Σε αυτό το σύνθετο ευρωπαϊκό περιβάλλον, η Ελλάδα παρουσίασε καλύτερη εικόνα τον Δεκέμβριο. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος αυξήθηκε στις 107,4 μονάδες από 105,9 τον Νοέμβριο, κλείνοντας το 2025 σε επίπεδα αντίστοιχα με εκείνα του 2024. Η εξέλιξη αυτή υποδηλώνει σχετική σταθερότητα μέσα στη χρονιά, παρά τις εξωτερικές πιέσεις.
Η άνοδος του δείκτη προήλθε από τους περισσότερους τομείς της οικονομίας, με εξαίρεση το Λιανικό Εμπόριο, όπου οι πωλήσεις και οι προσδοκίες παρέμειναν αδύναμες ακόμη και κατά την εορταστική περίοδο. Αντίθετα, στις Κατασκευές, ιδιαίτερα στα ιδιωτικά έργα, η δραστηριότητα διατηρείται σε υψηλά επίπεδα, ενώ στις Υπηρεσίες αρκετοί κλάδοι δείχνουν αξιοσημείωτη αντοχή.
Παρά το γεγονός ότι οι Έλληνες καταναλωτές εξακολουθούν να συγκαταλέγονται στους πιο απαισιόδοξους στην Ευρώπη, τον Δεκέμβριο εμφανίστηκαν λιγότερο αρνητικοί για τα οικονομικά τους και πιο διατεθειμένοι να προχωρήσουν σε μεγάλες αγορές, στοιχείο που δημιουργεί συγκρατημένες προσδοκίες για το ξεκίνημα του 2026.
