Μια απόφαση με άμεσο και ουσιαστικό οικονομικό αποτύπωμα για εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες έλαβε η Ολομέλεια του Άρειος Πάγος, βάζοντας τέλος σε μια πολυετή δικαστική διαμάχη γύρω από τον τρόπο υπολογισμού των τόκων για τα «κόκκινα» δάνεια όσων έχουν ενταχθεί στον νόμος Κατσέλη. Το ανώτατο δικαστήριο τάχθηκε καθαρά υπέρ των δανειοληπτών, απορρίπτοντας τη θέση των funds και των εταιρειών διαχείρισης.
Με ευρεία πλειοψηφία, η Ολομέλεια έκρινε ότι οι τόκοι δεν πρέπει να υπολογίζονται επί του συνόλου της οφειλής, αλλά αποκλειστικά στη μηνιαία δόση που έχει οριστεί δικαστικά, πρακτική που μειώνει σημαντικά τη συνολική επιβάρυνση για τους οφειλέτες.
Τι αποφάσισε το Ανώτατο Δικαστήριο
Η πλήρης Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, σε διάσκεψη κεκλεισμένων των θυρών, αποφάσισε με 35 ψήφους υπέρ και 12 κατά ότι:
• ο τοκισμός των δανείων που έχουν ρυθμιστεί με αποφάσεις στο πλαίσιο του νόμου Κατσέλη
• θα γίνεται πάνω στη μηνιαία καταβαλλόμενη δόση
• και όχι στο συνολικό ανεξόφλητο κεφάλαιο του δανείου
Η επιλογή αυτή έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την πρακτική που επεδίωκαν τα funds, καθώς ο υπολογισμός τόκων στο σύνολο της οφειλής οδηγούσε συχνά σε υπερδιπλασιασμό της μηνιαίας δόσης.
Ποιοι επηρεάζονται από την απόφαση
Η απόφαση αφορά περίπου 350.000 δανειολήπτες που έχουν υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη, αλλά και το σύνολο των εταιρειών διαχείρισης και τραπεζών που δραστηριοποιούνται στην ελληνική αγορά μη εξυπηρετούμενων δανείων.
Πρακτικά, η ερμηνεία του Αρείου Πάγου:
• μειώνει το συνολικό κόστος αποπληρωμής
• αποτρέπει αιφνίδιες αυξήσεις στις μηνιαίες δόσεις
• ενισχύει τη βιωσιμότητα των ρυθμίσεων που έχουν επιβληθεί με δικαστικές αποφάσεις
Το νομικό υπόβαθρο και η σύγκρουση με τα funds
Η υπόθεση έφτασε στην Ολομέλεια έπειτα από προδικαστικό ερώτημα του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων, λόγω αντικρουόμενων δικαστικών αποφάσεων σε όλη τη χώρα. Στον πυρήνα της διαφωνίας βρισκόταν η ερμηνεία του άρθρου 9 παρ. 2 του νόμου 3689/2010.
Από τη μία πλευρά, οι εταιρείες διαχείρισης υποστήριζαν ότι:
• το επιτόκιο πρέπει να υπολογίζεται επί του συνόλου της οφειλής
• ανεξαρτήτως της δικαστικά καθορισμένης δόσης
Από την άλλη, οι δανειολήπτες τόνιζαν ότι:
• ο νόμος προβλέπει ρητά τοκισμό της κάθε μηνιαίας δόσης
• και όχι του κεφαλαίου
Τη θέση των οφειλετών είχε υιοθετήσει και ο αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Σωτήρης Πλαστήρας, ενώ στο ίδιο μήκος κύματος είχε κινηθεί και η τότε εισαγγελέας του Ανωτάτου Δικαστηρίου Γεωργία Αδειλίνη.
Η επόμενη μέρα
Η απόφαση της Ολομέλειας αναμένεται να δημοσιευθεί επίσημα το προσεχές διάστημα και θα αποτελέσει δεσμευτικό οδηγό για όλα τα δικαστήρια, κλείνοντας οριστικά το παράθυρο διαφορετικών ερμηνειών. Παράλληλα, αναμένεται να επηρεάσει χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις και να επανακαθορίσει τη στάση των funds απέναντι στους προστατευόμενους δανειολήπτες.
