Η κλιματική κρίση, η ραγδαία εξάντληση των φυσικών πόρων και η συνεχιζόμενη απώλεια της βιοποικιλότητας δεν αποτελούν πλέον θεωρητικές απειλές για το μέλλον, αλλά πιεστικές προκλήσεις του παρόντος, οι οποίες απαιτούν άμεσες, ριζικές και θεσμικές τομές. Στο επίκεντρο αυτής της παγκόσμιας μετάβασης βρίσκεται αναπόφευκτα το αγροδιατροφικό σύστημα, ένας κλάδος άρρηκτα συνδεδεμένος όχι μόνο με την ανθρώπινη επιβίωση και ευημερία, αλλά και με το συνολικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα του πλανήτη.
Αναγνωρίζοντας αυτή την κρίσιμη συνθήκη και την επιτακτική ανάγκη για δράση με απτά αποτελέσματα, η ΑΒ Βασιλόπουλος και το WWF Ελλάς προχώρησαν σε μια πρωτοποριακή στρατηγική συνεργασία με αυστηρό ορίζοντα υλοποίησης το 2030. Στόχος αυτής της συνέργειας είναι να επαναπροσδιορίσει τους κανόνες βιωσιμότητας σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας των τροφίμων στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια σύμπραξη που φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα ηχηρό και καθοδηγητικό «πράσινο» παράδειγμα, διαμορφώνοντας τον οδικό χάρτη για ολόκληρο τον κλάδο του εγχώριου λιανεμπορίου τα επόμενα χρόνια.
Η Παγκόσμια και Εθνική Πρόκληση του Αγροδιατροφικού Τομέα
Τα διεθνή δεδομένα είναι αμείλικτα και δεν αφήνουν το παραμικρό περιθώριο εφησυχασμού. Σήμερα, το παγκόσμιο διατροφικό σύστημα αναδεικνύεται ως ένας από τους μεγαλύτερους παράγοντες ρύπανσης, καθώς ευθύνεται για το 30% των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ενώ ταυτόχρονα συνιστά τη βασική αιτία για την απώλεια της βιοποικιλότητας. Σε μια ακόμα πιο ανησυχητική στατιστική, η παραγωγή τροφίμων συνδέεται άμεσα με το 80% της παγκόσμιας αποψίλωσης των δασών, μετατρεπόμενη σε μια από τις σοβαρότερες απειλές για τα παγκόσμια οικοσυστήματα.
Στην Ελλάδα, το πρόβλημα λαμβάνει εξίσου ανησυχητικές διαστάσεις, ειδικά στον τομέα της σπατάλης τροφίμων. Σύμφωνα με έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί από εγχώρια ακαδημαϊκά ιδρύματα (όπως το Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) με την αρωγή της ΑΒ Βασιλόπουλος και του WWF, εκτιμάται ότι κάθε χρόνο στη χώρα μας καταλήγουν στα σκουπίδια πάνω από 1.000.000 τόνοι τροφίμων. Είναι χαρακτηριστικό πως κάθε πολίτης στην Ελλάδα πετά ετησίως περίπου 98 κιλά τροφίμων από το νοικοκυριό του, ποσότητες που απαιτούν τεράστιους φυσικούς πόρους για να παραχθούν.
Η θεσμική πίεση και η υιοθέτηση κριτηρίων ESG (Περιβάλλον, Κοινωνία, Εταιρική Διακυβέρνηση) από τις επιχειρήσεις είναι πλέον μονόδρομος. Ωστόσο, η ουσιαστική απάντηση σε αυτό το πολυσύνθετο πρόβλημα επιβάλλεται να είναι συλλογική και συνεργατική. Το λιανεμπόριο τροφίμων, αποτελώντας τον κρίσιμο ενδιάμεσο κρίκο ανάμεσα στον πρωτογενή παραγωγό, τον μεταποιητή-προμηθευτή και τον τελικό καταναλωτή, οφείλει να ηγηθεί της αλλαγής.
Από αριστερά προς στα δεξιά: Αχιλλέας Πληθάρας (επικεφαλής τομέα αποτυπώματος, WWF Ελλάς), Δημήτρης Καραβέλλας (γενικός διευθυντής, WWF Ελλάς), Νίκος Λαβίδας (Brand President, ΑΒ Βασιλόπουλος), Αλέξανδρος Μουλόπουλος (συντονιστής δράσεων για το κλιματικό αποτύπωμα, WWF Ελλάς).
Οι Έξι Μετρήσιμοι Στόχοι της Στρατηγικής Συμφωνίας έως το 2030
Το σχέδιο δράσης μεταξύ της ΑΒ Βασιλόπουλος και του WWF Ελλάς δεν περιορίζεται σε γενικόλογες διακηρύξεις καλών προθέσεων. Εξειδικεύεται, αντίθετα, σε έξι αυστηρούς, στοχευμένους και μετρήσιμους πυλώνες-δεσμεύσεις, οι οποίοι καλύπτουν όλο το φάσμα λειτουργίας της εταιρείας έως τη λήξη της δεκαετίας:
-
Κλίμα και Εκπομπές Ρύπων: Κεντρικός στόχος είναι η δραστική μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας, αξιοποιώντας τεκμηριωμένους επιστημονικούς στόχους (Science Based Targets). Απώτερος, μακροπρόθεσμος σκοπός είναι η επίτευξη μηδενικών καθαρών εκπομπών (Net Zero) έως το 2050.
-
Διατροφική Ισορροπία: Στροφή σε πιο βιώσιμα διατροφικά πρότυπα για τους καταναλωτές. Στόχος είναι η σταδιακή εξισορρόπηση των πωλήσεων τροφίμων, ώστε να επιτευχθεί μια ισομερής αναλογία στις πωλήσεις μεταξύ ζωικών και φυτικών πρωτεϊνών.
-
Προστασία των Ωκεανών (Θαλασσινά): Δέσμευση ότι το 80% των αγορών θαλασσινών θα προέρχεται αποκλειστικά από πηγές χαμηλού ή μεσαίου περιβαλλοντικού κινδύνου. Η πρωτοβουλία στηρίζει έμπρακτα τις πιστοποιημένες βιώσιμες υδατοκαλλιέργειες και τα πλήρως ιχνηλατημένα αλιευτικά προϊόντα των οποίων το απόθεμα βρίσκεται σε υγιές επίπεδο.
-
Σπατάλη Τροφίμων (Food Waste): Αντιμετώπιση μιας τεράστιας κοινωνικής και περιβαλλοντικής πληγής, με τη ρητή δέσμευση για μείωση κατά 50% των τροφίμων που χάνονται ή απορρίπτονται εντός των εγκαταστάσεων και των λειτουργιών της ΑΒ. Στο σημείο αυτό, η εταιρεία έχει ήδη να επιδείξει σημαντικό ιστορικό, τρέχοντας από το 2013 το επιτυχημένο πρόγραμμα δωρεάς κοντόληκτων προϊόντων «Τρόφιμα Αγάπης».
-
Κυκλική Οικονομία και Συσκευασίες: Ουσιαστική παρέμβαση στον τομέα των απορριμμάτων, μέσω της μείωσης χρήσης πλαστικού κατά 15% και της εξασφάλισης 100% ανακυκλωσιμότητας στις συσκευασίες όλων των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας.
-
Αποδάσωση: Εφαρμογή αυστηρής πολιτικής για μηδενική αποψίλωση δασών και αποτροπή της αλλαγής χρήσης γης σε φυσικούς οικοτόπους. Αυτό αφορά ειδικά την αλυσίδα αξίας εμπορεύσιμων προϊόντων υψηλού κινδύνου, όπως για παράδειγμα το φοινικέλαιο.
Συνέργειες με Θετικό Κοινωνικό και Εθνικό Αντίκτυπο
Η συνένωση δυνάμεων μιας εκ των κορυφαίων, παγκοσμίου φήμης, περιβαλλοντικών οργανώσεων με μια από τις μεγαλύτερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ της χώρας, εκπέμπει ένα εξαιρετικά ισχυρό σήμα ωριμότητας της εγχώριας αγοράς.
Όπως υπογράμμισε χαρακτηριστικά ο κ. Δημήτρης Καραβέλλας, Γενικός Διευθυντής του WWF Ελλάς, η συνεργασία αυτή συνιστά μια απόλυτα ολοκληρωμένη προσέγγιση για τη βιωσιμότητα. «Πιστεύουμε ότι μέσα από ουσιαστικές συνεργασίες, όπου κάθε πλευρά διατηρεί τον διακριτό της ρόλο και φέρνει τη δική της προστιθέμενη αξία, μπορούν να γίνουν πιο εφικτές οι αναγκαίες αλλαγές σε πιο βιώσιμες προσεγγίσεις. Οι στόχοι που έχουμε θέσει από κοινού είναι απαιτητικοί, αλλά συνιστούν ουσιαστικές δεσμεύσεις για μια βιώσιμη μετάβαση με πραγματικό αντίκτυπο».
Από την πλευρά της ηγεσίας της εταιρείας, ο κ. Νίκος Λαβίδας, Brand President της ΑΒ Βασιλόπουλος, ανέδειξε την κεντρική φιλοσοφία και το αίσθημα ευθύνης πίσω από την πρωτοβουλία: «Ενώνουμε τις δυνάμεις μας, μαζί με το WWF Ελλάς, με κοινό όραμα ένα πιο βιώσιμο μέλλον για όλους. Επιδιώκουμε να επιταχύνουμε τη μετάβαση σε ένα πιο υπεύθυνο μοντέλο κατανάλωσης και παραγωγής, που σέβεται το περιβάλλον και στηρίζει τη διατροφική ισορροπία. Πιστεύουμε ότι όταν συνεργαζόμαστε, μπορούμε να δημιουργούμε πραγματικό, θετικό αντίκτυπο και να κάνουμε την αλλαγή πράξη».
Ο Δρόμος Προς την Επόμενη Μέρα
Είναι πλέον σαφές πως η επόμενη μέρα για την ελληνική οικονομία, σε ένα απαιτητικό ευρωπαϊκό περιβάλλον, περνά υποχρεωτικά μέσα από τη βιώσιμη ανάπτυξη. Πρωτοβουλίες μεγάλου βεληνεκούς αποδεικνύουν στην πράξη πως όταν ο ισχυρός ιδιωτικός τομέας συμπράττει οργανωμένα με την κοινωνία των πολιτών και αξιοποιεί την επιστημονική γνώση, μπορούν να διαμορφώσουν από κοινού ένα ασφαλέστερο μέλλον.
Η επιτυχής υλοποίηση των έξι συγκεκριμένων στόχων μέχρι το 2030 δεν θα βελτιώσει απλώς τους ενδοεταιρικούς δείκτες της ΑΒ Βασιλόπουλος, αλλά θα ανεβάσει κατακόρυφα τον πήχη της περιβαλλοντικής υπευθυνότητας για το σύνολο του ελληνικού αγροδιατροφικού συστήματος. Το μεγάλο, εθνικό στοίχημα πλέον, είναι το πόσο γρήγορα θα εμπνευστούν και θα ακολουθήσουν και άλλοι μεγάλοι επιχειρηματικοί όμιλοι αυτόν τον ελπιδοφόρο και απολύτως αναγκαίο δρόμο.
