Με ρηματική διακοίνωση που κατέθεσε στον ΟΗΕ, η Ελλάδα βάζει φρένο στις διεκδικήσεις της Λιβύης, απορρίπτοντας με τεκμηριωμένα νομικά επιχειρήματα τις μονομερείς αξιώσεις που παρουσιάστηκαν πρόσφατα. Η ελληνική πλευρά προχώρησε σε συντονισμένες ενέργειες, τόσο προς τα Ηνωμένα Έθνη όσο και προς την κυβέρνηση της Τρίπολης, αποδεικνύοντας ότι οι λιβυκές διεκδικήσεις για την ΑΟΖ δεν εδράζονται στο Διεθνές Δίκαιο και προσκρούουν στις αρχές της μέσης γραμμής, που ισχύουν όταν δεν υπάρχει συμφωνία οριοθέτησης. Παράλληλα, η Αθήνα επισημοποιεί την πρόθεσή της για διάλογο, ενεργοποιώντας τεχνική ομάδα διαπραγμάτευσης και ρίχνοντας την «μπάλα» στο γήπεδο της Λιβύης.
Απόρριψη των λιβυκών ισχυρισμών για τα θαλάσσια οικόπεδα νότια της Κρήτης
Στην απαντητική διακοίνωση που επιδόθηκε στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, η Ελλάδα απορρίπτει στο σύνολό τους τους ισχυρισμούς της Λιβύης περί παραβίασης κυριαρχικών δικαιωμάτων, εξηγώντας πως τα θαλάσσια οικόπεδα για τα οποία έχουν χορηγηθεί άδειες βρίσκονται εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ. Το ελληνικό ΥΠΕΞ υπενθυμίζει ότι οι συγκεκριμένες άδειες έχουν εκδοθεί ήδη από το 2014 και το 2017, χωρίς καμία αντίδραση από τη λιβυκή πλευρά τότε, γεγονός που ακυρώνει την επιχειρηματολογία της Τρίπολης εκ των υστέρων.
Καταρρίπτεται η μονομερής «μέση γραμμή» της Λιβύης με χάρτες και νομικά ντοκουμέντα
Η Λιβύη, στις 20 Ιουνίου, υπέβαλε στον ΟΗΕ χάρτες που επικαλύπτουν ολόκληρη την ελληνική ΑΟΖ, φθάνοντας σε σημείο να «αγγίζουν» τα χωρικά ύδατα της Κρήτης. Η Ελλάδα απάντησε με αυστηρή γλώσσα, παραθέτοντας χάρτες και νομικές αναφορές που αποδεικνύουν ότι η μέση γραμμή – βάσει του Δικαίου της Θάλασσας – δεν μπορεί να χαράσσεται μονομερώς.
Η ρηματική διακοίνωση κάνει εκτενή αναφορά στην επιστολή της Ελλάδας προς τον ΟΗΕ (29/09/2020 – A/75/375), όπου περιγράφεται η ελληνική θέση: Σε περιπτώσεις απουσίας συμφωνίας, η μέση γραμμή μεταξύ ηπειρωτικών και νησιωτικών ακτών είναι το όριο των θαλασσίων ζωνών.
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραμένει στο στόχαστρο της Αθήνας
Η ελληνική απάντηση δεν περιορίστηκε μόνο στους πρόσφατους ισχυρισμούς της Λιβύης, αλλά καθιστά σαφές ότι το περιβόητο τουρκολιβυκό μνημόνιο παραμένει παράνομο και χωρίς έννομα αποτελέσματα. Το κείμενο της διακοίνωσης τονίζει ότι η συμφωνία αυτή αγνοεί την ύπαρξη ελληνικών νησιών (όπως η Κρήτη, η Κάσος και τα Δωδεκάνησα) και παραβιάζει το δικαίωμά τους να έχουν θαλάσσιες ζώνες πέραν των χωρικών υδάτων, σύμφωνα με τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Ελλάδα και Λιβύη προς διάλογο – Ορίστηκε ελληνική διαπραγματευτική ομάδα
Σε μια κίνηση με διπλωματική βαρύτητα, η Αθήνα επέδωσε δεύτερη ρηματική διακοίνωση απευθείας στην κυβέρνηση της Τρίπολης, καλώντας τη λιβυκή πλευρά να ορίσει ομάδα για διάλογο και τεχνικές διαπραγματεύσεις. Στην ελληνική ομάδα επικεφαλής θα είναι η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, με μέλη τον πρέσβη Ανδρέα Φρυγανά, τον ΣΠΑ’ Φοίβο Γεωργακάκη και στελέχη της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας.
Η κίνηση αυτή επιβεβαιώνει την πρόθεση της Ελλάδας για ειρηνική επίλυση και νομική οριοθέτηση με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, ρίχνοντας ωστόσο την ευθύνη στην Τρίπολη για την επόμενη κίνηση.
