Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τη συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκος Μητσοτάκης με τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η οποία θα πραγματοποιηθεί σε δύο 24ωρα από σήμερα στην Άγκυρα, στο πλαίσιο της συνεδρίασης του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας. Η Αθήνα κρατά χαμηλά τον πήχη των προσδοκιών, επισημαίνοντας ότι δεν αναμένει ουσιαστική πρόοδο στα βασικά ζητήματα.
Μήνυμα για διάλογο χωρίς «τρίτους»
Σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς αβεβαιότητας, μετά τις παρεμβάσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ σε Ιράν, Γάζα και Ευρώπη, Αθήνα και Άγκυρα επιδιώκουν να στείλουν σαφές μήνυμα ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοιχτοί και ότι τα μεταξύ τους ζητήματα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο. Κυβερνητικές πηγές τονίζουν ότι δεν απαιτείται παρέμβαση τρίτων δυνάμεων για τις ελληνοτουρκικές διαφορές, θέση που αποτυπώθηκε και στη σχετική κυβερνητική διαρροή μετά την επίσημη ανακοίνωση της συνάντησης.
Η ΑΟΖ και η ανάγκη διατήρησης της ηρεμίας
Στο βασικό ζήτημα που αναγνωρίζει η Ελλάδα, τον καθορισμό ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας, δεν αναμένεται πρόοδος. Ωστόσο, για την Αθήνα προτεραιότητα αποτελεί η διατήρηση της ηρεμίας σε θάλασσα και αέρα, καθώς και η συνέχιση του διαλόγου, ώστε να αποφεύγονται κρίσεις και να αποκλιμακώνονται οι εντάσεις.
Αρμόδιες κυβερνητικές πηγές σημειώνουν ότι, παρά τις προκλήσεις των τελευταίων ημερών, όπως η διετής NAVTEX ερευνών στο Αιγαίο που εξέδωσε η Τουρκία και θεωρείται απάντηση στις δηλώσεις του πρωθυπουργού για το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια, η Άγκυρα φαίνεται να κινείται στην ίδια λογική διατήρησης των «ήρεμων νερών».
«Καμία υποχώρηση από τις κόκκινες γραμμές»
Η Αθήνα διαμηνύει ότι ο διάλογος δεν συνεπάγεται υποχώρηση από ζητήματα κυριαρχίας ή «κόκκινες γραμμές». Κυβερνητικές πηγές απορρίπτουν την προκλητική ρητορική της Άγκυρας, σημειώνοντας ότι δεν μπορεί να γίνεται επίκληση του διεθνούς δικαίου και ταυτόχρονα αναφορά στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» ή στη θεωρία των «γκρίζων ζωνών».
Τα οφέλη από τα «ήρεμα νερά»
Παρά τις διαφωνίες και τις επιμέρους εντάσεις, η Αθήνα επισημαίνει ότι τα οφέλη από το κλίμα αποκλιμάκωσης των τελευταίων δυόμιση ετών είναι πολλαπλά. Πηγές του Μέγαρο Μαξίμου αναφέρουν τη μείωση της παραβατικότητας σε αέρα και θάλασσα, τη διευκόλυνση χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για Τούρκους πολίτες σε 12 νησιά του Αιγαίου, την ενίσχυση του διμερούς εμπορίου, καθώς και τη βελτιωμένη συνεργασία στο Μεταναστευτικό με συνολική μείωση των ροών.
Η επικείμενη συνάντηση των δύο ηγετών είναι η πρώτη μετά από ενάμιση χρόνο. Η προηγούμενη είχε πραγματοποιηθεί τον Σεπτέμβριο του 2024, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.
