Συμπληρώνονται φέτος δύο χρόνια από την ημέρα που ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης, ο «Ιταλός» του ιστορικού ΠΑΣΟΚ και η φωνή της ποντιακής συνείδησης, πέρασε στην ιστορία. Η απουσία του από το πολιτικό προσκήνιο παραμένει αισθητή, όμως η σκέψη του μοιάζει πιο επίκαιρη από ποτέ. Η επέτειος του θανάτου του συμπίπτει με μια κορυφαία πολιτική στιγμή: το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, οι εργασίες του οποίου ξεκίνησαν χθες, σε μια προσπάθεια της Χαριλάου Τρικούπη να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο της στην πολιτική ζωή του τόπου.
Η «Συνείδηση» της Παράταξης
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης δεν υπήρξε ποτέ ένας συμβατικός πολιτικός. Μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ στα χρόνια της ακμής του, ήταν εκείνος που αρνήθηκε να υποταχθεί στη λογική των μηχανισμών. Για τον Χαραλαμπίδη, η πολιτική ήταν πολιτισμός και η δημοκρατία αυτοοργάνωση.
Σήμερα, καθώς οι σύνεδροι συζητούν για το μέλλον της κεντροαριστεράς, η δική του «Σχολή Σκέψης» επιστρέφει ως αίτημα. Η κριτική του για τον «εκσυγχρονισμό» που αποξένωσε το Κίνημα από την παραγωγική Ελλάδα και τις ρίζες του, αποτελεί πλέον το βασικό πεδίο προβληματισμού για τη νέα γενιά στελεχών.
Από το «Μπομπονέρα» στην «Ελλάδα των Περιφερειών»
Η συνεισφορά του Χαραλαμπίδη ξεπερνούσε τα στενά κομματικά όρια. Ήταν ο άνθρωπος που:
-
Επέβαλε την αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ποντίων (19 Μαΐου), μετατρέποντας ένα ιστορικό χρέος σε εθνική πολιτική.
-
Προέβλεψε το τέλος του αθηνοκεντρικού μοντέλου, προτείνοντας την ενδυνάμωση της περιφέρειας ως τη μόνη λύση για τη βιωσιμότητα της χώρας.
-
Μίλησε πρώτος για την «Πολιτική Ποιότητα», αρνούμενος να συμβιβαστεί με τον λαϊκισμό ή την τεχνοκρατική ψυχρότητα.
Στο Συνέδριο που εξελίσσεται, το ΠΑΣΟΚ καλείται να απαντήσει στα ερωτήματα που ο Χαραλαμπίδης έθετε επί δεκαετίες. Οι αναφορές του στην ανάγκη για μια αυτοδύναμη παραγωγική βάση και η εμμονή του στην εθνική αξιοπρέπεια αποτελούν τα δομικά στοιχεία της νέας πολιτικής πρότασης που αναζητά το Κίνημα.
Δεν είναι λίγοι εκείνοι που στις ομιλίες τους από το βήμα του Συνεδρίου δανείζονται τις έννοιες που ο ίδιος εισήγαγε: την ανάγκη για μια «Νέα Μεταπολίτευση» και την επιστροφή στις αξίες της κοινωνικής δικαιοσύνης που δεν είναι απλώς συνθήματα, αλλά βιωμένη πραγματικότητα.
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης έφυγε από τη ζωή τον Μάρτιο του 2024, αφήνοντας πίσω του μια τεράστια πνευματική παρακαταθήκη. Δύο χρόνια μετά, το έργο του παραμένει ζωντανό όχι ως νοσταλγία, αλλά ως πυξίδα.
Η επέτειος αυτή δεν είναι απλώς μια υπενθύμιση μιας απώλειας, αλλά μια ευκαιρία αναστοχασμού. Σε μια εποχή που η πολιτική αναζητά ξανά το περιεχόμενό της, η φωνή του Μιχάλη Χαραλαμπίδη, καθαρή, δωρική και βαθιά πατριωτική, συνεχίζει να μας δείχνει τον δρόμο της ευθύνης.
