Σε μια κρίσιμη πολιτική συγκυρία, όπου το σκηνικό στον ευρύτερο χώρο της αντιπολίτευσης θυμίζει κινούμενη άμμο και χαρακτηρίζεται από πρωτοφανή εσωστρέφεια, η κυβέρνηση επιχειρεί να εδραιώσει οριστικά την εικόνα της ως του μοναδικού, αξιόπιστου θεσμικού και πολιτικού εγγυητή της χώρας. Αυτό ακριβώς το κυβερνητικό αφήγημα ανέλαβε να προβάλει, να αναλύσει και να εξειδικεύσει η εκπρόσωπος Τύπου της Νέας Δημοκρατίας, Αλεξάνδρα Σδούκου, μέσα από μια εφ’ όλης της ύλης και εξαιρετικά στοχευμένη τηλεοπτική της παρέμβαση.
Αναλύοντας σε βάθος τα όσα δήλωσε η κυρία Σδούκου διαπιστώνουμε μια ξεκάθαρη επικοινωνιακή και στρατηγική επιλογή από την πλευρά του κυβερνώντος κόμματος: την απόλυτη αντίστιξη ανάμεσα στην παραγωγική κυβερνητική συνέπεια και στο τοξικό, αδιέξοδο σπιράλ στο οποίο έχει περιέλθει το σύνολο σχεδόν της κεντροαριστεράς.
Η στρατηγική της λογοδοσίας και ο αδιαπραγμάτευτος στόχος της αυτοδυναμίας
Το πρώτο και ίσως σημαντικότερο πολιτικό μήνυμα που εξέπεμψε η εκπρόσωπος Τύπου αφορά την ίδια τη στάση της Νέας Δημοκρατίας απέναντι στους πολιτικούς της αντιπάλους. Σε ερώτηση αναφορικά με το ποιο κόμμα θα προτιμούσε η κυβέρνηση ως βασικό αντίπαλο πόλο δεδομένης της διαρκούς ρευστότητας και της μάχης επικράτησης μεταξύ ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ η απάντησή της κινήθηκε στη γραμμή της αυστηρής θεσμικής υπεροχής. «Η Νέα Δημοκρατία δεν διαλέγει αντίπαλο», ξεκαθάρισε με έμφαση, χαρακτηρίζοντας βαθιά αλαζονική οποιαδήποτε τέτοια προσέγγιση απέναντι στο κυρίαρχο εκλογικό σώμα.
Η κυβέρνηση, σύμφωνα με την κεντρική στρατηγική της οδού Πειραιώς, αρνείται πεισματικά να ετεροπροσδιοριστεί. Επικεντρώνεται αποκλειστικά στον πυρήνα της πολιτικής λογοδοσίας απέναντι στους πολίτες. Το μεγάλο στοίχημα για το κυβερνών κόμμα είναι η επαναβεβαίωση της σχέσης εμπιστοσύνης, μέσα από τη συνεχή υλοποίηση των προεκλογικών του δεσμεύσεων. Σε αυτό το πλαίσιο, η κυρία Σδούκου έθεσε ανοιχτά τον πήχη για την επόμενη μέρα, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι το παραγόμενο, μετρήσιμο έργο είναι απολύτως ικανό να παρακινήσει ακόμα και τους δυσαρεστημένους ή τους αναποφάσιστους ψηφοφόρους, προκειμένου να στηρίξουν μαζικά την παράταξη για «μια νέα αυτοδύναμη θητεία».
Η εσωτερική τοξικότητα της αριστεράς και το αδιέξοδο «rebranding» του Αλέξη Τσίπρα
Ιδιαίτερα αιχμηρή, ωστόσο, ήταν η πολιτική ανάλυση της εκπροσώπου Τύπου για την ποιοτική μετάλλαξη της έννοιας της «τοξικότητας». Όπως εύστοχα παρατήρησε, η ακραία και πολωτική ρητορική που παραδοσιακά στόχευε κατά του Μεγάρου Μαξίμου, έχει πλέον αλλάξει κατεύθυνση και έχει στραφεί καταστροφικά στο εσωτερικό της ίδιας της αντιπολίτευσης. Οι πρώην και νυν σύντροφοι, όπως αποδεικνύεται καθημερινά, αλληλοσπαράσσονται σε κοινή θέα.
Στο επίκεντρο αυτής της σκληρής κριτικής βρέθηκε ευθέως ο πρώην πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας. Με αφορμή τις πρόσφατες, πυκνές δημόσιες παρεμβάσεις του, η Αλεξάνδρα Σδούκου αποδόμησε πλήρως την προσπάθεια του πρώην αρχηγού του ΣΥΡΙΖΑ να φιλοτεχνήσει ένα νέο, μετριοπαθές και ευρύτερο κεντροαριστερό προφίλ. Μίλησε χωρίς περιστροφές για ένα επικοινωνιακό «rebranding», το οποίο, ωστόσο, είναι εκ των πραγμάτων καταδικασμένο να αποτύχει, καθώς «δεν μπορεί να κρύψει τις θέσεις και τα πεπραγμένα του». Η πολιτική μνήμη της περιόδου 2015-2019, διαμηνύει η Νέα Δημοκρατία, παραμένει νωπή στο εκλογικό σώμα και δεν παραγράφεται μέσα από θεωρητικά μανιφέστα και νέες πλατφόρμες διαλόγου.
Τα φαινόμενα πρωτοφανούς πολιτικού αμοραλισμού
Οι πρωτοφανείς αναταράξεις στον ευρύτερο χώρο της αριστεράς και της κεντροαριστεράς δεν πέρασαν απαρατήρητες. Με αφορμή τις εντατικές διεργασίες και τις συζητήσεις για τη δημιουργία νέων πολιτικών σχηματισμών που προέκυψαν ως απότοκο της παρατεταμένης κρίσης του ΣΥΡΙΖΑ, η εκπρόσωπος Τύπου εξαπέλυσε σφοδρά πυρά για τη στάση συγκεκριμένων κοινοβουλευτικών και κομματικών παραγόντων.
Η εικόνα εν ενεργεία βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ να δίνουν το «παρών» σε πολιτικές εκδηλώσεις ενός άλλου, υπό ίδρυση κόμματος, χαρακτηρίστηκε με τους βαρύτερους δυνατούς πολιτικούς όρους. Η κυρία Σδούκου έκανε λόγο για «επίδειξη μιας βαθιά αμοραλιστικής συμπεριφοράς» και για «άνευ προηγουμένου θεσιθηρία». Το αυστηρό αυτό σχόλιο συνοψίζει ιδανικά την κυβερνητική οπτική: ένας πολιτικός χώρος που σπαράσσεται από μικροκομματικούς τακτικισμούς επιβίωσης και από το αγωνιώδες κυνήγι της καρέκλας, αδυνατεί εκ των πραγμάτων να αρθρώσει ένα σοβαρό, κοστολογημένο και πειστικό εναλλακτικό σχέδιο διακυβέρνησης για το μέλλον της χώρας.
Το ΠΑΣΟΚ, η συνταγματική αναθεώρηση και η έμμεση ομολογία ήττας
Η πιο βαθιά και ουσιαστική, ίσως, πολιτική ανάγνωση της συνέντευξης αφορούσε τη στάση του ΠΑΣΟΚ στο κορυφαίο θεσμικό ζήτημα της επερχόμενης αναθεώρησης του Συντάγματος. Εκεί, η Νέα Δημοκρατία εντοπίζει, και ορθώς αναδεικνύει, ένα τεράστιο λογικό και πολιτικό κενό στο αφήγημα της Χαριλάου Τρικούπη.
Η απόφαση πρωτοκλασάτων στελεχών του ΠΑΣΟΚ να προαναγγείλουν την καταψήφιση άρθρων ως αναθεωρητέων στην παρούσα Βουλή χαρακτηρίστηκε από την Αλεξάνδρα Σδούκου ως υποκριτική. Αλλά το πιο ενδιαφέρον σημείο της ανάλυσής της είναι η αποκρυπτογράφηση αυτής ακριβώς της στάσης: «Αυτό αποτελεί μια αποδοχή μελλοντικής ήττας».
Το νομικό και πολιτικό επιχείρημα είναι απολύτως συμπαγές: Εάν το ΠΑΣΟΚ πίστευε πραγματικά ότι θα κερδίσει τις επόμενες εθνικές εκλογές (οπότε και θα συγκροτηθεί η νέα Αναθεωρητική Βουλή), θα επιδίωκε με κάθε τρόπο να κριθούν αναθεωρητέα όσα περισσότερα άρθρα γίνεται σήμερα. Έτσι, ως αυριανή πλειοψηφούσα κυβέρνηση, θα μπορούσε να διαμορφώσει το νέο Σύνταγμα αποκλειστικά με τους δικούς του όρους και την απλή πλειοψηφία. Η κάθετη άρνησή του να το πράξει τώρα, αποτελεί μια σιωπηρή αλλά εκκωφαντική παραδοχή ότι και η ίδια η Χαριλάου Τρικούπη γνωρίζει πως τα «κλειδιά» της επόμενης Βουλής θα τα κρατά και πάλι η συντηρητική παράταξη.
Η αναλυτική τοποθέτηση της κυρίας Σδούκου σκιαγραφεί το απόλυτο πολιτικό δίπολο της τρέχουσας περιόδου, έτσι όπως το αντιλαμβάνεται και το προτάσσει το Μέγαρο Μαξίμου: από τη μία πλευρά μια σταθερή κυβέρνηση με θεσμική μνήμη, σχεδιασμό και βαθιά μεταρρυθμιστική ατζέντα, και από την άλλη μια κατακερματισμένη αντιπολίτευση που αναλώνεται σε τακτικισμούς πολιτικής επιβίωσης.
