Η κοινή εμφάνιση δύο πρώην πρωθυπουργών, του Κώστα Καραμανλή και του Αντώνη Σαμαρά, σε κεντρική εκδήλωση στην Αθήνα, υπερβαίνει πάντοτε τα όρια ενός απλού κοινωνικού γεγονότος. Η πρόσφατη παρουσίαση του βιβλίου των Κωνσταντίνου Αρβανιτόπουλου και Κωνσταντίνου Φίλη, με τίτλο «Η νέα παγκόσμια τάξη – Το δίκαιο της ισχύος» (Εκδόσεις Παπαδόπουλος), που πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, εξελίχθηκε γρήγορα σε μια άτυπη, αλλά εξόχως ηχηρή, εσωκομματική παρέμβαση. Οι προβολείς της δημοσιότητας εστίασαν όχι μόνο στο ακαδημαϊκό βάρος της έκδοσης, αλλά πρωτίστως στα μηνύματα, τα νεύματα και τις πολιτικές παρουσίες που συνέθεσαν το σκηνικό.
Η στάση τους λειτούργησε ως καταλύτης για την έκφραση μιας υποβόσκουσας δυσαρέσκειας απέναντι σε κεντρικές, στρατηγικές επιλογές του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.
Οι αιχμές για τα ελληνοτουρκικά και τα «ήρεμα νερά»
Ο Κώστας Καραμανλής, από το βήμα του ομιλητή, προχώρησε σε μια αυστηρή γεωπολιτική ανάλυση, η οποία περιείχε σαφείς προειδοποιήσεις προς την παρούσα κυβέρνηση. Εστιάζοντας στην εξωτερική πολιτική και τα ελληνοτουρκικά, υπογράμμισε ότι η στρατηγική των «ήρεμων νερών» δεν πρέπει επ’ ουδενί να καλλιεργεί επικίνδυνες ψευδαισθήσεις.
Με φόντο τον αδιάλλακτο αναθεωρητισμό της Άγκυρας —η οποία πλέον ενσωματώνει θεσμικά το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» στα σχολικά της εγχειρίδια και αμφισβητεί ευθέως τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα στο Αιγαίο— ο πρώην πρωθυπουργός άφησε να εννοηθεί σαφώς ότι η υπερβολικά κατευναστική στάση της Αθήνας εγκυμονεί κινδύνους. Η ομιλία του, ενδεδυμένη με τον γνώριμο θεσμικό του τόνο, επιβεβαίωσε ότι ο ίδιος παραμένει ένας ενεργός και άγρυπνος θεματοφύλακας των «κόκκινων γραμμών» της συντηρητικής παράταξης.
Το αινιγματικό χαμόγελο του Αντώνη Σαμαρά
Ο Αντώνης Σαμαράς παρακολούθησε με προσοχή την ομιλία από την πρώτη σειρά, λειτουργώντας ως ο σιωπηλός, αλλά πολιτικά βαρύτατος συνοδοιπόρος σε αυτό το άτυπο εσωκομματικό μέτωπο. Η κοινή τους παρουσία επικύρωσε στα μάτια των παρευρισκομένων τη σταθερή πολιτική τους σύμπλευση.
Ωστόσο, το στιγμιότυπο που κυριάρχησε στα δημοσιογραφικά πηγαδάκια καταγράφηκε κατά την αποχώρησή του. Όταν ρωτήθηκε ευθέως από τους εκπροσώπους του Τύπου για τα διαρκή σενάρια που τον φέρουν να στηρίζει ή να εξετάζει τη δημιουργία ενός νέου πολιτικού φορέα στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας, ο κ. Σαμαράς απέφυγε επιμελώς οποιαδήποτε κατηγορηματική διάψευση. Αντ’ αυτού, περιορίστηκε σε ένα αινιγματικό χαμόγελο. Αυτή η ηθελημένη σιωπή συντηρεί αριστοτεχνικά τη σεναριολογία και μεγιστοποιεί την πολιτική πίεση προς το κυβερνητικό στρατόπεδο.
Η συγκέντρωση των δυσαρεστημένων της Νέας Δημοκρατίας
Η ειδική βαρύτητα της εκδήλωσης αποτυπώθηκε ανάγλυφα και στη σύνθεση του ακροατηρίου. Η αίθουσα του Μεγάρου Μουσικής μετατράπηκε άτυπα σε ένα σημείο συνάντησης για την «παλαιά φρουρά» της παράταξης και τα στελέχη που διαφοροποιούνται από τον κεντρικό πυρήνα εξουσίας.
Το «παρών» έδωσαν εν ενεργεία υπουργοί, όπως ο Χρήστος Σταϊκούρας και η Όλγα Κεφαλογιάννη, αλλά και ιστορικά, προβεβλημένα στελέχη, όπως ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος, ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης, ο Κώστας Αχ. Καραμανλής και ο Ευριπίδης Στυλιανίδης. Το κλίμα που κυριάρχησε στους διαδρόμους εξέπεμπε το μήνυμα ότι οι δύο πρώην πρωθυπουργοί αποτελούν τον απόλυτο πόλο συσπείρωσης για όσους θεωρούν ότι η παραδοσιακή κεντροδεξιά ταυτότητα του κόμματος αλλοιώνεται επικίνδυνα από τη ραγδαία διεύρυνση προς το εκσυγχρονιστικό κέντρο.
Το στρατηγικό δίλημμα για το Μέγαρο Μαξίμου
Η «στήριξη με νεύματα» και η κοινή γραμμή των κ.κ. Καραμανλή και Σαμαρά δημιουργούν νέα, πιεστικά δεδομένα για το κυβερνών κόμμα. Οι δύο πρώην ηγέτες δεν δείχνουν πρόθεση να προκαλέσουν την κατάρρευση της κυβέρνησης, καθώς κάτι τέτοιο θα τους χρέωνε την ιστορική ευθύνη μιας καταστροφικής διάσπασης. Εντούτοις, με τέτοιες συντονισμένες παρεμβάσεις, οριοθετούν ασφυκτικά το πολιτικό πεδίο και ασκούν ένα διαρκές, στενό «μαρκάρισμα» στον πρωθυπουργό.
Το Μέγαρο Μαξίμου καλείται πλέον να πορευτεί σε μια εξαιρετικά λεπτή γραμμή ισορροπίας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης γνωρίζει καλά ότι οι επιλογές του στην εξωτερική πολιτική και ειδικά στον ευαίσθητο ελληνοτουρκικό διάλογο τελούν υπό τη μόνιμη και αυστηρή επιτήρηση της δεξιάς πτέρυγας του κόμματός του, διαμορφώνοντας ένα τοπίο που προμηνύει νέες εσωτερικές αναταράξεις.
