Ο πρόσφατος κυβερνητικός απολογισμός της εξαετίας 2019–2026 επιχείρησε να φιλοτεχνήσει την εικόνα μιας υποτιθέμενης «μεταρρυθμιστικής συνέπειας» με το γνωστό επικοινωνιακό πυροτέχνημα ότι «9 στις 10 δεσμεύσεις υλοποιήθηκαν». Ωστόσο, στην πολιτική δημοσιογραφία, το πραγματικό θέμα κρύβεται πάντα σε αυτά που δεν λέγονται.
Η μεγαλύτερη και πιο αποκαλυπτική απουσία από τον πρωθυπουργικό λόγο ήταν η Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση η μόνη σύγχρονη ευρωπαϊκή απάντηση στη διοίκηση του κράτους.
Υποσχέσεις στα χαρτιά, συγκεντρωτισμός στην πράξη
Τρία χρόνια μετά την ψήφιση του Ν. 5013/2023, που υποτίθεται ότι θα εκσυγχρόνιζε τη Δημόσια Διοίκηση, η κυβέρνηση τηρεί σιγή ιχθύος. Και ο λόγος είναι απλός: Δεν εφάρμοσε απολύτως τίποτα.
- Το Εθνικό Σύστημα Πολυεπίπεδης Διακυβέρνησης παρέμεινε ανεφάρμοστο.
- Τα ψηφιακά εργαλεία χαρτογράφησης αρμοδιοτήτων ουδέποτε υλοποιήθηκαν.
- Ουδείς πόρος, καμία αρμοδιότητα και κανένα στέλεχος δεν μεταφέρθηκε στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
- Ακόμη και ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης (Ν. 5314/2026) περιορίστηκε σε μια απλή νομοθετική κωδικοποίηση, αφήνοντας άθικτη την οικονομική εξάρτηση των Δήμων και τις αλληλοεπικαλύψεις.
Το λεγόμενο «Επιτελικό Κράτος» λειτούργησε στην πραγματικότητα ως ένας υδροκέφαλος μηχανισμός συγκέντρωσης εξουσίας στο Μαξίμου και στα Υπουργεία. Το αποτέλεσμα; Μεταφορά ευθυνών κάθε φορά που ξεσπά μια κρίση, Δήμοι-επαίτες χωρίς πόρους και πολίτες εγκλωβισμένοι στη γραφειοκρατία και τις ανισότητες.
Η Προγραμματική Πρόταση των «ΔΗΜΟΚΡΑΤΩΝ» και το Νέο Μοντέλο Οργάνωσης του Ελληνικού Κράτους
Απέναντι στο συγκεντρωτικό μοντέλο της κυβέρνησης, το Κίνημα Δημοκρατίας αναδεικνύει και υιοθετεί πλήρως τις προτάσεις του κόμματος «ΔΗΜΟΚΡΑΤΕΣ», όπως αυτές διαμορφώθηκαν από τη Θεματική Οργάνωση Πολυεπίπεδης Διακυβέρνησης (με υπεύθυνη την Αρχιτέκτονα-Μηχανικό & Πολεοδόμο, Δήμητρα Ευσταθοπούλου).
Επιλέγουμε την Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση ως τη μόνη δημοκρατική ανασυγκρότηση της χώρας και δεσμευόμαστε για την άμεση εφαρμογή των 10 Βασικών Αρχών:
- Σαφής Κατανομή Αρμοδιοτήτων: Οριστικό τέλος στην επικάλυψη ευθυνών μεταξύ Κράτους, Περιφερειών και Δήμων.
- Οι Πόροι Ακολουθούν τις Αρμοδιότητες: Καμία μεταφορά αρμοδιότητας στην Αυτοδιοίκηση χωρίς τους αντίστοιχους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους.
- Ουσιαστική Επικουρικότητα: Λήψη των αποφάσεων στο εγγύτερο δυνατό επίπεδο προς τον πολίτη.
- Διαβαθμιδικός Συντονισμός: Ισότιμη θεσμική συνεργασία κεντρικού κράτους, Περιφερειών και Δήμων.
- Ψηφιακή Διαλειτουργικότητα: Πλήρης διαφάνεια και ψηφιακή παρακολούθηση των δημόσιων πολιτικών.
- Πλήρης Λογοδοσία: Μηχανισμοί ελέγχου και διαφάνειας σε κάθε επίπεδο διοίκησης.
- Συμμετοχή της Κοινωνίας των Πολιτών: Θεσμοθετημένη διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες στη διαμόρφωση των αποφάσεων.
- Μητροπολιτική Διακυβέρνηση: Ειδικό πλαίσιο διαχείρισης και ευελιξίας για τα μεγάλα αστικά συγκροτήματα.
- Νησιωτική & Ορεινή Διάσταση: Στοχευμένες πολιτικές που λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες γεωγραφικές ανάγκες της περιφέρειας.
- Διαρκής Αξιολόγηση Πολιτικών: Μέτρηση του αποτελέσματος κάθε δημόσιας πολιτικής με κριτήριο την ποιότητα ζωής του πολίτη.
Η πραγματική αποκέντρωση δεν είναι τεχνικό ζήτημα, είναι αναδιανομή ισχύος και δημοκρατική εμπιστοσύνη. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλους νόμους στα συρτάρια. Χρειάζεται μετάβαση από το κράτος της διοικητικής πυραμίδας στο κράτος της συνεργασίας.
Το Κίνημα Δημοκρατίας και οι ΔΗΜΟΚΡΑΤΕΣ δεσμεύονται για ένα κράτος που μοιράζεται την εξουσία με τους πολίτες και την Αυτοδιοίκηση.
