Ριζικές αλλαγές στον χάρτη των online αγορών από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης φέρνει η Τετάρτη 1η Ιουλίου 2026. Με οδηγία της Κομισιόν, καταργείται οριστικά η δασμολογική απαλλαγή που ίσχυε για μικροδέματα αξίας έως 150 ευρώ και στη θέση της επιβάλλεται ένα ενιαίο προσωρινό τέλος 3 ευρώ.
Το μέτρο επηρεάζει άμεσα εκατομμύρια καταναλωτές που πραγματοποιούν αγορές από δημοφιλείς πλατφόρμες της Κίνας (π.χ. Temu, Shein, AliExpress), των ΗΠΑ ή του Ηνωμένου Βασιλείου.
Η παγίδα της ημερομηνίας: Τι ισχύει για τις εκκρεμείς παραγγελίες
Πολλοί καταναλωτές έσπευσαν να κάνουν αγορές τις τελευταίες ημέρες του Ιουνίου θεωρώντας ότι θα προλάβουν το παλιό καθεστώς. Ωστόσο, η εγκύκλιος της Κομισιόν κρύβει μια σημαντική παγίδα: Κριτήριο δεν είναι η ημέρα της παραγγελίας ή του checkout, αλλά η ημερομηνία εκκαθάρισης του δέματος στο ευρωπαϊκό τελωνείο.
Αυτό σημαίνει ότι αν μια παραγγελία έγινε μέσα στον Ιούνιο, αλλά το δέμα φτάσει και περάσει από το τελωνείο από την 1η Ιουλίου και μετά, θα επιβαρυνθεί κανονικά με το νέο τέλος. Ήδη, οι περισσότερες μεγάλες πλατφόρμες του εξωτερικού έχουν ενσωματώσει τη σχετική χρέωση των 3 ευρώ απευθείας στο καλάθι αγορών (checkout).
Χρέωση ανά αντικείμενο και όχι ανά δέμα
Μια από τις πιο κρίσιμες παραμέτρους του νέου κανονισμού είναι ότι η χρέωση δεν επιβάλλεται ανά πακέτο/χαρτοκιβώτιο, αλλά ανά περιεχόμενο είδος.
Αν ένα δέμα περιέχει τρία διαφορετικά προϊόντα (για παράδειγμα: ένα μπλουζάκι, μία ομπρέλα και ένα ζευγάρι παπούτσια), τότε το τέλος θα είναι $3 \times 3 = 9\text{ ευρώ}$, ανεξάρτητα από το αν συσκευάστηκαν μαζί.
Η ρύθμιση αυτή αλλάζει πλήρως τα δεδομένα για όσους συνήθιζαν να γεμίζουν τα καλάθια τους με πολλά φθηνά μικροαντικείμενα των 1-2 ευρώ, καθώς η τελική επιβάρυνση μπορεί να ξεπεράσει την αρχική αξία των προϊόντων.
Ποιος πληρώνει νομικά το τέλος και τι ισχύει για Amazon / ASOS
Νομικά, το «τρίευρο» δεν αποτελεί φόρο καταναλωτή, αλλά τελωνειακό δασμό. Η ΕΕ μεταφέρει την ευθύνη πληρωμής στις ίδιες τις πλατφόρμες, στους πωλητές ή στους μεταφορείς που δηλώνουν το εμπορεύμα στο τελωνείο. Στην πράξη, βέβαια, το κόστος αυτό μετακυλίεται στον τελικό πελάτη, είτε μέσω της ενσωμάτωσής του στην αρχική τιμή του προϊόντος είτε κατά τον εκτελωνισμό.
-
Amazon (ΗΠΑ/Τρίτες χώρες): Διαθέτει ήδη μηχανισμούς προκαταβολικού υπολογισμού των επιβαρύνσεων, οπότε ο καταναλωτής θα βλέπει και θα πληρώνει το ακριβές κόστος κατά το checkout, χωρίς εκπλήξεις στην πόρτα του.
-
ASOS / Αντίστοιχα Brands: Το κρίσιμο στοιχείο είναι η γεωγραφική θέση της αποθήκης. Αν το προϊόν αποστέλλεται από αποθήκη εντός ΕΕ, δεν υπάρχει καμία επιβάρυνση. Αν όμως φεύγει από το Ηνωμένο Βασίλειο, ενεργοποιείται το τέλος. Η ένδειξη «ships from EU» γίνεται πλέον καθοριστική.
Οι δύο λόγοι που οδήγησαν στην απόφαση
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχώρησε στην επιβολή του μέτρου για δύο βασικούς λόγους:
-
Οικονομική ασυμμετρία και φόρτος: Το 2025 εισήχθησαν στην ΕΕ 5,9 δισεκατομμύρια μικροδέματα χωρίς δασμούς (πάνω από 16 εκατομμύρια πακέτα ημερησίως). Αυτά αποτελούσαν το 97% του συνολικού όγκου των εισαγωγών, αλλά μόλις το 2% της οικονομικής αξίας, προκαλώντας τεράστια συμφόρηση στα τελωνεία με ελάχιστα έσοδα.
-
Ζητήματα ασφάλειας: Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, το 2025 πάνω από το 60% των ελεγμένων προϊόντων (κυρίως καλλυντικά, ηλεκτρονικά είδη, παιχνίδια και συμπληρώματα διατροφής) που προέρχονταν από τρίτες χώρες δεν πληρούσαν τα ευρωπαϊκά πρότυπα ασφάλειας.
Τι ακολουθεί από το φθινόπωρο
Το νέο τελωνειακό καθεστώς θα γίνει ακόμα πιο αυστηρό τους επόμενους μήνες. Από την 1η Ιουλίου 2026 ξεκινά η προαιρετική δήλωση των Product Identifiers (PIDs), δηλαδή των ειδικών ψηφιακών κωδικών ταυτοποίησης των προϊόντων, η οποία θα καταστεί υποχρεωτική από τον Νοέμβριο του 2026. Με αυτόν τον τρόπο, οι ευρωπαϊκές αρχές θα μπορούν να εντοπίζουν και να μπλοκάρουν άμεσα στη γέννησή τους τα μη ασφαλή ή παραποιημένα προϊόντα.
