Μετά από 15 χρόνια αναδιαρθρώσεων, οι τράπεζες επιταχύνουν τις διαδικασίες για να κλείσουν τα μέτωπα των δανείων τύπου step up και των στεγαστικών δανείων σε ελβετικό φράγκο.
Οι δύο αυτές κατηγορίες συνδέονται στενά, καθώς μεγάλο μέρος των δανείων σε ελβετικό φράγκο είχε ρυθμιστεί στο παρελθόν μέσω συμβάσεων step up.
1. Δάνεια «Step Up»: Τέλος χρόνου για τη «Δόση Μπαλόνι»
Τα δάνεια step up προσέφεραν προσωρινή ανακούφιση στην κρίση με πολύ χαμηλές δόσεις στην αρχή, όμως μετέφεραν το εναπομείναν χρέος στο τέλος της διάρκειάς τους, δημιουργώντας τη λεγόμενη «δόση μπαλόνι» (balloon payment).
Μετά την άνοδο των ευρωπαϊκών επιτοκίων το 2022, το κόστος εξυπηρέτησής τους αυξήθηκε κατακόρυφα, αυξάνοντας τον κίνδυνο για νέα «κόκκινα» δάνεια.
Τα δεδομένα του χαρτοφυλακίου:
-
Συνολικό άνοιγμα: 4,5 έως 5 δισεκατομμύρια ευρώ.
-
Δανειολήπτες που επηρεάζονται: Περίπου 50.000 άτομα.
-
Υψηλός κίνδυνος (Stage 3): Περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ παρακολουθούνται στενά από τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM).
-
Ποσοστό μετατροπής: Αυτή τη στιγμή κινείται μεταξύ 40% και 50%, με στόχο να αγγίξει το 70% έως το τέλος του έτους.
Η καταληκτική προθεσμία: Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, οι τράπεζες υποχρεούνται να μετατρέψουν αυτά τα δάνεια σε κλασικά τοκοχρεολυτικά σταθερού επιτοκίου, εξαλείφοντας τη μελλοντική «δόση μπαλόνι». Όσα δάνεια δεν ρυθμιστούν, ενδέχεται να μεταβιβαστούν σε επενδυτές ή εταιρείες διαχείρισης (funds).
2. Στεγαστικά σε Ελβετικό Φράγκο: Η τελευταία ευκαιρία για μετατροπή
Τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο αποτέλεσαν ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια της στεγαστικής πίστης λόγω της ανατροπής της συναλλαγματικής ισοτιμίας. Από τα 14 δισ. ευρώ που είχαν χορηγηθεί ιστορικά, σήμερα παραμένει ενεργό περίπου το 40% (το 60% έχει αποπληρωθεί).
Το νέο θεσμικό πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα στους εναπομείναντες δανειολήπτες να κλειδώσουν το χρέος τους σε ευρώ με ευνοϊκούς όρους.
Οι βασικοί όροι της ρύθμισης:
-
Μείωση ισοτιμίας («Κούρεμα»): Προσφέρεται κλιμακωτό όφελος από 15% έως 50% στη συναλλαγματική ισοτιμία, ανάλογα με τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια του οφειλέτη.
-
Σταθερότητα: Μετατροπή σε ευρώ με σταθερό επιτόκιο για όλη την υπόλοιπη διάρκεια του δανείου.
-
Νέα Προθεσμία: Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών παρέτεινε την προθεσμία υποβολής αιτήσεων έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026.
Μέχρι στιγμής, περίπου το 50% των επιλέξιμων δανειοληπτών έχει ήδη ενταχθεί ή βρίσκεται στο τελικό στάδιο της διαδικασίας.
Σύνοψη Υποχρεώσεων & Προθεσμιών
Η επιτυχής ολοκλήρωση αυτών των δύο προγραμμάτων μέσα στο 2026 θα επιτρέψει στις τράπεζες να θωρακίσουν πλήρως τα χαρτοφυλάκιά τους, ενώ παράλληλα θα προσφέρει στους δανειολήπτες σταθερότητα, προστασία από τις διακυμάνσεις των αγορών και ξεκάθαρη εικόνα για την αποπληρωμή των οφειλών τους.
