Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, προχώρησε στην επιβολή νέων δασμών ύψους 25% στις εισαγωγές από τον Καναδά και το Μεξικό, καθώς και 20% στις εισαγωγές από την Κίνα, κλιμακώνοντας τις εμπορικές εντάσεις με τους τρεις μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους της χώρας. Οι δασμοί τέθηκαν σε ισχύ τα μεσάνυχτα (ώρα Ουάσινγκτον), προκαλώντας αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές και άμεσες αντιδράσεις από τις πληγείσες χώρες.
Άμεση Αντίδραση από Κίνα και Καναδά
Η Κίνα αντέδρασε γρήγορα, ανακοινώνοντας πρόσθετους δασμούς 10%-15% σε αμερικανικά αγροτικά προϊόντα, όπως σιτηρά, βαμβάκι, κρέας και γαλακτοκομικά, ενώ ταυτόχρονα επέβαλε περιορισμούς σε 25 αμερικανικές εταιρείες. Το Πεκίνο κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι χρησιμοποιούν εμπορικά μέτρα ως πολιτικό εργαλείο, τονίζοντας πως οι νέες επιβαρύνσεις παραβιάζουν τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ).
Ο Καναδάς, μέσω του πρωθυπουργού Τζάστιν Τριντό, ανακοίνωσε άμεσα αντίμετρα ύψους 25% σε αμερικανικά προϊόντα αξίας 30 δισ. καναδικών δολαρίων (20,7 δισ. δολαρίων ΗΠΑ), στοχεύοντας συγκεκριμένα σε μπύρα, κρασί, μπέρμπον, οικιακές συσκευές και χυμό πορτοκαλιού από τη Φλόριντα. Επιπλέον, προειδοποίησε ότι εάν οι δασμοί των ΗΠΑ παραμείνουν σε ισχύ για περισσότερες από 21 ημέρες, θα εφαρμοστούν επιπλέον δασμοί ύψους 125 δισ. καναδικών δολαρίων (86,2 δισ. δολαρίων ΗΠΑ).
Ο πρωθυπουργός του Οντάριο, Νταγκ Φορντ, απείλησε με διακοπή της παροχής νικελίου και ηλεκτρικής ενέργειας προς τις ΗΠΑ, ως επιπλέον αντίποινα.
Οικονομικές Επιπτώσεις και Αγωνία για Ύφεση
Οι αγορές αντέδρασαν έντονα στις νέες εξελίξεις, με τον δείκτη Nikkei της Ιαπωνίας να πέφτει πάνω από 2% και τον Hang Seng του Χονγκ Κονγκ να σημειώνει πτώση 1,5%. Ταυτόχρονα, το καναδικό δολάριο και το μεξικανικό πέσο υποχώρησαν έναντι του αμερικανικού δολαρίου, ενώ οι τιμές των προϊόντων αναμένεται να αυξηθούν λόγω των νέων εμπορικών φραγμών.
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Peterson για τη Διεθνή Οικονομία, οι νέοι δασμοί θα μπορούσαν να κοστίσουν σε κάθε αμερικανικό νοικοκυριό πάνω από 1.200 δολάρια ετησίως, πλήττοντας την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών και αυξάνοντας το κόστος ζωής. Παράλληλα, ο πρόεδρος της Αμερικανικής Ένωσης Αυτοκινητοβιομηχανιών, Ματ Μπλαντ, προειδοποίησε ότι οι νέοι δασμοί θα μπορούσαν να προκαλέσουν σοβαρές διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και να αυξήσουν τις τιμές των οχημάτων.
Η Καναδική Ένωση Εμπορίου κατηγόρησε την κυβέρνηση Τραμπ για «απερίσκεπτες αποφάσεις» που θα μπορούσαν να οδηγήσουν τις ΗΠΑ και τον Καναδά σε ύφεση, απώλεια θέσεων εργασίας και οικονομική καταστροφή.
Η Στρατηγική του Τραμπ και οι Μελλοντικές Εξελίξεις
Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ακολουθήσει μια επιθετική πολιτική δασμών, επιβάλλοντας επίσης 25% δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα και αλουμινίου, καθώς και ξεκινώντας έρευνα για νέες επιβαρύνσεις στις εισαγωγές ξυλείας και χαλκού. Ο ίδιος υπερασπίζεται τις αποφάσεις του, υποστηρίζοντας ότι οι δασμοί θα βοηθήσουν στην αποκατάσταση της οικονομικής ισορροπίας και θα προστατεύσουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις από αθέμιτο ανταγωνισμό.
Αναλυτές, ωστόσο, προειδοποιούν ότι η επιμονή του Τραμπ στην επιβολή «ανταποδοτικών δασμών» ενδέχεται να προκαλέσει νέες εμπορικές συγκρούσεις, όχι μόνο με τον Καναδά και την Κίνα, αλλά και με την Ευρωπαϊκή Ένωση, την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επίσης απειλήσει με δασμούς 25% στις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ.
Καθώς η κατάσταση κλιμακώνεται, οι αγορές και οι επιχειρήσεις παγκοσμίως παρακολουθούν με ανησυχία την εξέλιξη του εμπορικού πολέμου, που θα μπορούσε να έχει σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία.
