Τέσσερις ημέρες μετά τη σύνοδο κορυφής του Λονδίνου την Κυριακή, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συναντώνται ξανά – αυτή τη φορά στις Βρυξέλλες και με πλήρη σύνθεση, συμπεριλαμβανομένων τόσο των (πολύ πρόθυμων) Βαλτικών χωρών όσο και των (καθόλου πρόθυμων) Ούγγρων και Σλοβάκων – για να συζητήσουν τα επόμενα βήματα για την Ουκρανία.
Ο πρωθυπουργός, σερ Κιρ Στάρμερ, ενώνεται με τους Ευρωπαίους ηγέτες για μια οικογενειακή φωτογραφία κατά τη διάρκεια της Συνόδου των Ηγετών για την κατάσταση στην Ουκρανία, στο Lancaster House, στο Λονδίνο.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα συμμετάσχει στη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στις Βρυξέλλες την Πέμπτη, για να συζητήσουν ένα σχέδιο ύψους 800 δισ. ευρώ (660 δισ. λιρών) για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, την αύξηση των στρατιωτικών δυνατοτήτων και την παροχή άμεσης στρατιωτικής υποστήριξης στην Ουκρανία.
Σε μια δραματική παρέμβαση το βράδυ της Τετάρτης, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν προειδοποίησε, σε τηλεοπτικό του διάγγελμα, ότι η ρωσική επιθετικότητα δεν θα σταματήσει στην Ουκρανία και αποτελεί άμεση απειλή για τη Γαλλία και την Ευρώπη.
Στη συνέχεια, ανέφερε ότι αποφάσισε «να ανοίξει τη στρατηγική συζήτηση για την προστασία των συμμάχων μας στην ευρωπαϊκή ήπειρο μέσω της [πυρηνικής] αποτρεπτικής μας δύναμης», αλλά τόνισε ότι η χρήση των γαλλικών πυρηνικών όπλων θα παραμείνει αποκλειστικά στα χέρια του Γάλλου προέδρου».
Ο Μακρόν δήλωσε στο διάγγελμά του: «Θέλω να πιστεύω ότι οι ΗΠΑ θα παραμείνουν στο πλευρό μας. Αλλά πρέπει να είμαστε έτοιμοι αν αυτό δεν συμβεί».
Το μέλλον της Ευρώπης δεν θα πρέπει να αποφασίζεται στην Ουάσιγκτον ή στη Μόσχα, και ναι, η απειλή από την Ανατολή επιστρέφει. Η αθωότητα των τελευταίων 30 ετών, από την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, τελείωσε.»
Η κίνηση του Γάλλου προέδρου έρχεται ως απάντηση στην πρωτοβουλία του νικητή των γερμανικών εκλογών, Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος ζήτησε πρόσφατα να ξεκινήσει συζήτηση για την «πυρηνική συμμετοχή» με τη Γαλλία. Δεν είναι ακόμη καγκελάριος της Γερμανίας, αλλά θα βρίσκεται σήμερα το πρωί στις Βρυξέλλες, συμμετέχοντας σε άτυπες συνομιλίες με τους ηγέτες της ΕΕ. Είναι αποφασισμένος να ξεκινήσει δυναμικά, όπως δείχνει το φιλόδοξο σχέδιό του για την άμυνα και τις υποδομές της Γερμανίας.
Μετά το διάγγελμα του Μακρόν, ο Ζελένσκι εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον Γάλλο πρόεδρο, λέγοντας: «Η ειρήνη πρέπει να είναι πραγματική, όχι απλώς μια λέξη – δεν μπορεί να σημαίνει την παράδοση ή την κατάρρευση της Ουκρανίας. Πρέπει να είναι δίκαιη, αξιόπιστη και διαρκής, και αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω ισχυρών και μακροπρόθεσμων εγγυήσεων ασφαλείας – για την Ουκρανία, την Ευρώπη και ολόκληρο τον κόσμο.»
Ελπίζει ότι θα καταφέρουν να βρουν μια λύση για το πώς θα γίνει αυτό κατά τη διάρκεια του γεύματος εργασίας στις Βρυξέλλες.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες εμφανίζονται όλο και πιο αποφασισμένοι να αναλάβουν δράση, μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να αναστείλει κάθε κρίσιμη στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ προς την Ουκρανία, τρία χρόνια μετά την εισβολή της Ρωσίας, έπειτα από μια εκρηκτική δημόσια αντιπαράθεση την περασμένη εβδομάδα στο Οβάλ Γραφείο με τον Ζελένσκι.
Υπάρχουν ορισμένες πρώτες ενδείξεις ότι οι δύο πλευρές έχουν ξαναρχίσει τις συνομιλίες για τα επόμενα βήματα, με τον Ζελένσκι να δηλώνει το βράδυ της Τετάρτης ότι «οι ουκρανικές και αμερικανικές ομάδες ξεκίνησαν να εργάζονται για μια επικείμενη συνάντηση» και ότι «ελπίζουμε να δούμε κάποια αποτελέσματα την επόμενη εβδομάδα.»
Όμως η ΕΕ δεν είναι πλέον διατεθειμένη να εμπιστευτεί απλώς αυτή τη διαδικασία και να ελπίζει για το καλύτερο. Όχι πια.
Παρόλο που είναι ένα από τα πιο ενοχλητικά κλισέ στην πολιτική, αυτή η σύνοδος κορυφής πράγματι μοιάζει με πέντε λεπτά πριν από τα μεσάνυχτα.
