Το Σάββατο 15 Μαρτίου, εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στο Βελιγράδι για να διαμαρτυρηθούν ενάντια στην κυβέρνηση, με αφορμή την τραγωδία στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ. Η κατάρρευση της στέγης, την 1η Νοεμβρίου 2024, στοίχισε τη ζωή σε 15 ανθρώπους, μεταξύ των οποίων κι ένα εξάχρονο παιδί, πυροδοτώντας έντονες αντιδράσεις.
Η κυβέρνηση υποστήριξε πως στις διαδηλώσεις συμμετείχαν περίπου 107.000 άτομα, ωστόσο ανεξάρτητες πηγές, όπως το BBC και το Arhiv javnih skupova, εκτίμησαν πως ο αριθμός των διαδηλωτών ξεπέρασε τις 325.000, καθιστώντας την κινητοποίηση αυτή τη μεγαλύτερη στην ιστορία της Σερβίας.
Η διαδήλωση εξελίχθηκε σε μαζική κατακραυγή κατά της διαφθοράς και της κυβερνητικής αδιαφορίας. Ωστόσο, η απάντηση των αρχών ήταν δυναμική, καθώς η αστυνομία έκανε χρήση του ηχητικού όπλου LRAD (Long Range Acoustic Device) για τη διάλυση του πλήθους. Το σύστημα αυτό, που εκπέμπει εκκωφαντικούς ήχους υψηλής έντασης, προκάλεσε αναστάτωση και πανικό στους διαδηλωτές, με αναφορές για τραυματισμούς και βλάβες στην ακοή.
Η χρήση του LRAD σε πολίτες έχει ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταδικάζουν τη χρήση κατασταλτικών μέτρων που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές βλάβες. Τα γεγονότα στο Βελιγράδι αναμένεται να έχουν σημαντικές πολιτικές επιπτώσεις, με την οργή των πολιτών να παραμένει έντονη και τη χώρα να βρίσκεται σε μια περίοδο αυξανόμενης κοινωνικής έντασης.
@justmeagain48.pdlThe Serbian police just used a LRAD sonic cannon against the student protesters in Belgrade while they were holding their 15 minutes of silence.♬ Scheitern – Soluyuni
Τι είναι το LRAD (Κανόνι ήχου)
Η Συσκευή Ακουστικής Μεγάλης Εμβέλειας (Long-Range Acoustic Device – LRAD) είναι ένα εξειδικευμένο ηχητικό σύστημα που παράγει ήχο υψηλής ισχύος και κατευθυντικότητας για επικοινωνία μεγάλων αποστάσεων και αποτροπή. Γνωστό επίσης ως Ακουστική Συσκευή Κλήσης (Acoustic Hailing Device – AHD) ή «ηχητικό κανόνι», η τεχνολογία αυτή αντιπροσωπεύει μια σημαντική πρόοδο στις δυνατότητες μετάδοσης ήχου, με εφαρμογές που εκτείνονται από τη στρατιωτική άμυνα έως τη διαχείριση πολιτικών καταστάσεων έκτακτης ανάγκης.
Η τεχνολογία LRAD αναπτύχθηκε μετά την τρομοκρατική επίθεση στο USS Cole τον Οκτώβριο του 2000. Κατά τη διάρκεια του περιστατικού, το ναυτικό προσωπικό δεν μπόρεσε να επικοινωνήσει αποτελεσματικά με ένα μικρό σκάφος που μετέφερε εκρηκτικά, με αποτέλεσμα την πρόκληση σοβαρών ζημιών στο πλοίο. Αυτό το γεγονός ανέδειξε την ανάγκη για πιο αποτελεσματικά συστήματα επικοινωνίας μεγάλης εμβέλειας, οδηγώντας στη δημιουργία του LRAD.
Αρχικά σχεδιασμένο για στρατιωτική χρήση, η τεχνολογία επεκτάθηκε αργότερα και σε πολιτικούς τομείς. Η πρώτη χρήση του εναντίον Αμερικανών διαδηλωτών καταγράφηκε στη Σύνοδο Κορυφής της G20 στο Πίτσμπουργκ τον Σεπτέμβριο του 2009, σηματοδοτώντας την έναρξη της χρήσης του ως εργαλείο ελέγχου πλήθους στις Ηνωμένες Πολιτείες. Έκτοτε, το ηχητικό κανόνι έχει ενσωματωθεί στα οπλοστάσια των δυνάμεων επιβολής του νόμου, αν και η χρήση του παραμένει αμφιλεγόμενη.
Το LRAD ξεχωρίζει από τα συμβατικά ηχητικά συστήματα λόγω τριών βασικών χαρακτηριστικών: έντασης, καθαρότητας και κατευθυντικότητας.
Το LRAD παράγει εξαιρετικά υψηλά επίπεδα ηχητικής πίεσης, με στρατιωτικού τύπου εκδόσεις να φτάνουν έως και 162dB. Για σύγκριση, η έκθεση σε έναν κινητήρα jet κατά την απογείωση κυμαίνεται μεταξύ 130-140dB, ενώ ήχοι άνω των 120dB μπορούν να προκαλέσουν μόνιμη βλάβη στην ακοή ακόμα και με σύντομη έκθεση.
Διάφορα μοντέλα LRAD έχουν διαφορετικά επίπεδα εξόδου:
- Τυπικές συσκευές LRAD: Έως 160dB σε απόσταση ενός μέτρου
- Φορητά μοντέλα: Μέγιστη ακουστική έξοδος περίπου 144dB
- Μοντέλο PROPA-1000P: Μέγιστη έξοδος 156dB
Η ακραία ένταση επιτρέπει την επικοινωνία σε μεγάλες αποστάσεις, όπως:
- 750+ μέτρα για φορητές συσκευές
- 3 χιλιόμετρα για το σύστημα PROPA-1000P (με 82dB σε αυτή την απόσταση)
- Έως 5 χιλιόμετρα για προηγμένα μοντέλα Genasys
