Η Κίνα παίρνει μια τολμηρή στάση απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς οι σαρωτικοί δασμοί του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στους παγκόσμιους εταίρους προκαλούν σοκ στις διεθνείς αγορές. Ενώ πολλές χώρες σπεύδουν να διαπραγματευτούν συμφωνίες με την Ουάσιγκτον, το Πεκίνο επιλέγει την ανοιχτή αντίσταση — φιλοδοξώντας να μετατρέψει αυτό που αποκαλεί κρίση σε νέα ευκαιρία.
Μέσα σε 48 ώρες από την ανακοίνωση του Τραμπ για νέους δασμούς, η Κίνα απάντησε με εξίσου σκληρά μέτρα, επιβάλλοντας βασικό δασμό 34% σε όλες τις αμερικανικές εισαγωγές και στοχεύοντας αμερικανικές εταιρείες με περιορισμούς στις εξαγωγές κρίσιμων πόρων, όπως τα σπάνια μέταλλα. Ο Τραμπ αντέδρασε απειλώντας να αυξήσει κατά 50% επιπλέον τους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα αν το Πεκίνο δεν αναιρέσει τα αντίποινά του.
Με έντονη γλώσσα, το κινεζικό Υπουργείο Εμπορίου χαρακτήρισε τις απειλές των ΗΠΑ «λάθος πάνω σε λάθος», κατηγορώντας την Ουάσιγκτον για «εκβιασμό» και δεσμευόμενο να «πολεμήσει μέχρι τέλους». Η ρητορική αυτή υπογράμμισε έναν αυξανόμενο στρατηγικό υπολογισμό από τον ηγέτη Σι Τζινπίνγκ και το Κομμουνιστικό Κόμμα: ότι η Κίνα πρέπει να παραμείνει αμετακίνητη απέναντι σε αυτό που χαρακτηρίζει «μονομερή εκφοβισμό» και να χρησιμοποιήσει την αναταραχή για να ενισχύσει τη μακροπρόθεσμη θέση της.
«Από τότε που οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τον εμπορικό πόλεμο το 2017 — ανεξάρτητα από το πώς πολεμούν ή πιέζουν — συνεχίσαμε να αναπτυσσόμαστε και να προοδεύουμε, επιδεικνύοντας ανθεκτικότητα», ανέφερε άρθρο στην πρώτη σελίδα της κρατικής εφημερίδας People’s Daily. Με την «ισχυρή ηγεσία» του Κομμουνιστικού Κόμματος και τα «θεσμικά πλεονεκτήματα» της χώρας, το άρθρο επέμενε ότι το έθνος είναι έτοιμο να «μετατρέψει την κρίση σε ευκαιρία».
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Ενώ οι ανταποδώσεις επιδεινώνουν τη μεταβλητότητα των παγκόσμιων αγορών, οι Κινέζοι αξιωματούχοι παρουσιάζουν την αντιπαράθεση ως μέρος μιας ευρύτερης μάχης για την αναδιαμόρφωση της παγκόσμιας εμπορικής τάξης. «Η Κίνα και οι ΗΠΑ είναι πλέον άμεσοι αντίπαλοι», δήλωσε ο Τζου Τζιαντόνγκ, καθηγητής στη Σχολή Οικονομικών του Πανεπιστημίου Τσινγκχούα. «Είμαστε έτοιμοι να ανταγωνιστούμε με τις ΗΠΑ στον επαναπροσδιορισμό του νέου παγκόσμιου συστήματος».
Η ανακοίνωση του Τραμπ για τους δασμούς ανήμερα της «Ημέρας Απελευθέρωσης» — που αφορούσε δεκάδες χώρες — προκάλεσε απότομες πτώσεις στις χρηματιστηριακές αγορές σε όλη την Ασία και πέραν αυτής. Μεγάλοι δείκτες όπως ο Nikkei της Ιαπωνίας και ο Hang Seng του Χονγκ Κονγκ κατρακύλησαν τη Δευτέρα πριν ανακάμψουν εν μέρει έπειτα από διαβεβαιώσεις για επικείμενες εμπορικές συνομιλίες μεταξύ Ουάσιγκτον και Τόκιο.
«Μαύρη Δευτέρα» για τα χρηματιστήρια – Μαζικές απώλειες σε Ευρώπη και Ασία
Ωστόσο, το ευρύτερο οικονομικό τοπίο έχει αλλάξει δραματικά. Ο Πρωθυπουργός της Σιγκαπούρης Λόρενς Ουόνγκ προειδοποίησε έντονα: «Η εποχή της παγκοσμιοποίησης που βασιζόταν σε κανόνες και του ελεύθερου εμπορίου έχει τελειώσει. Μπαίνουμε σε μια νέα φάση — πιο αυθαίρετη, πιο προστατευτική και πιο επικίνδυνη».
Παρά το σίγουρο ύφος, το Πεκίνο αντιμετωπίζει προκλήσεις. Η οικονομία της Κίνας, αν και δείχνει πρόσφατα σημάδια ανάκαμψης από τη βαθιά κρίση στον τομέα των ακινήτων και τις επιπτώσεις της πανδημίας, αντιμετωπίζει πλέον νέους αντίθετους ανέμους. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι ένας παρατεταμένος εμπορικός πόλεμος θα μπορούσε να παγιδεύσει τον Τραμπ και τον Σι σε μια επικίνδυνη κλιμάκωση, χωρίς αυτή τη στιγμή να υπάρχουν υψηλού επιπέδου διπλωματικές διεξόδους.
Ο Κρεγκ Σίνγκλετον, ανώτερος ερευνητής στο Ίδρυμα για την Άμυνα των Δημοκρατιών, προειδοποίησε ότι «όσο περισσότερο διαρκεί αυτό, τόσο δυσκολότερο θα γίνεται για κάθε πλευρά να αποκλιμακώσει χωρίς να χάσει το κύρος της».
Στο μεταξύ, η Κίνα καταβάλλει έντονες προσπάθειες να καθησυχάσει τους διεθνείς επενδυτές. Το Σαββατοκύριακο, ο Υφυπουργός Εμπορίου Λινγκ Τζι συναντήθηκε με εκπροσώπους από 20 μεγάλες αμερικανικές εταιρείες, συμπεριλαμβανομένων της Tesla και της GE HealthCare, προβάλλοντας την Κίνα ως «ασφαλή και πολλά υποσχόμενο» επενδυτικό προορισμό.
Καθώς ο εμπορικός πόλεμος βαθαίνει, το μήνυμα της Κίνας είναι σαφές: δεν θα υποχωρήσει. Αντικατοπτρίζοντας το συναίσθημα πολλών Κινέζων επιστημόνων και αξιωματούχων, ο Λιού Ζιτζίν του Πανεπιστημίου Ρενμίν το εξέφρασε απλά: «Η ανεκτικότητα οδηγεί τελικά σε περισσότερο εκφοβισμό. Δεν μπορούμε να κάνουμε πίσω».
πηγές: Reuters, CNN, Politico, The Guardian
