Με αυστηρό μήνυμα προς τη Ρωσία, το ΝΑΤΟ καταδίκασε τις παραβιάσεις στον εναέριο χώρο της Εσθονίας από τρία ρωσικά MiG-31, οι οποίες σημειώθηκαν στις 19 Σεπτεμβρίου.
Στη συνεδρίαση του Βορειοατλαντικού Συμβουλίου, που πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του Ταλίν, οι Σύμμαχοι διακήρυξαν την «πλήρη αλληλεγγύη» τους και προειδοποίησαν τη Μόσχα ότι οι ενέργειές της «θέτουν ζωές σε κίνδυνο» και μπορεί να προκαλέσουν ενεργοποίηση του Άρθρου 5, της ρήτρας συλλογικής άμυνας της Συμμαχίας.
Οι παραβιάσεις στον εναέριο χώρο της Εσθονίας
Το περιστατικό σημειώθηκε όταν τρία ρωσικά MiG-31 εισήλθαν στον εναέριο χώρο της Εσθονίας για περισσότερα από δέκα λεπτά, παραβιάζοντας την εθνική κυριαρχία χώρας-μέλους του ΝΑΤΟ. Το Ταλίν ζήτησε άμεσα την έκτακτη σύγκληση του Βορειοατλαντικού Συμβουλίου, με αποτέλεσμα να σταλεί ισχυρό μήνυμα καταδίκης προς τη Μόσχα.
«Η Ρωσία φέρει την πλήρη ευθύνη για αυτές τις ενέργειες, οι οποίες είναι κλιμακωτές, ενέχουν κίνδυνο λανθασμένων υπολογισμών και θέτουν ζωές σε κίνδυνο. Αυτές οι ενέργειες πρέπει να σταματήσουν», τονίζεται στην ανακοίνωση.
Η απάντηση του ΝΑΤΟ
Στην ανακοίνωση του Συμβουλίου επισημαίνεται ότι η απάντηση της Συμμαχίας θα παραμείνει «ισχυρή και αποφασιστική». Στο πλαίσιο αυτό:
-
Ενισχύθηκε η επιχείρηση «Eastern Sentry» που ξεκίνησε στις 12 Σεπτεμβρίου για τη θωράκιση της Ανατολικής Πτέρυγας.
-
Προβλέπεται περαιτέρω ανάπτυξη αντιαεροπορικών και αποτρεπτικών δυνάμεων.
-
Η δέσμευση στο Άρθρο 5 χαρακτηρίζεται «αδιάρρηκτη», με τη Συμμαχία να προειδοποιεί ότι θα απαντήσει «με τον τρόπο, τον χρόνο και στο πεδίο που θα επιλέξει».
Παράλληλα, οι Σύμμαχοι διαμηνύουν ότι δεν θα καμφθούν από «ανεύθυνες ενέργειες» της Ρωσίας και θα συνεχίσουν την υποστήριξη προς την Ουκρανία.
Τι προβλέπει το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ
Το Άρθρο 5 της Συνθήκης της Ουάσιγκτον, που υπογράφηκε το 1949, αποτελεί τον πυρήνα της Συμμαχίας. Προβλέπει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός ή περισσότερων κρατών-μελών του ΝΑΤΟ θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Σε μια τέτοια περίπτωση, τα υπόλοιπα μέλη δεσμεύονται να παρέχουν βοήθεια, χρησιμοποιώντας όλα τα αναγκαία μέσα — στρατιωτικά ή μη.
Το Άρθρο 5 έχει ενεργοποιηθεί μόνο μία φορά στην ιστορία: στις 12 Σεπτεμβρίου 2001, την επομένη των τρομοκρατικών επιθέσεων στις ΗΠΑ, όταν όλα τα μέλη κήρυξαν ότι θα στηρίξουν την Ουάσιγκτον.
Η αναφορά στο Άρθρο 5 στην περίπτωση της Εσθονίας λειτουργεί ως προειδοποίηση προς τη Ρωσία: κάθε νέα παραβίαση σε χώρα-μέλος μπορεί να θεωρηθεί επίθεση και να οδηγήσει σε συλλογική απάντηση.
Η έκτακτη συνεδρίαση του ΝΑΤΟ καταδεικνύει την αυξανόμενη ένταση με τη Ρωσία και τη βαρύτητα που αποδίδεται στην προστασία του εναέριου χώρου των χωρών της Βαλτικής.
Η ρητή αναφορά στο Άρθρο 5 δεν είναι απλώς συμβολική· αποτελεί σαφές μήνυμα ότι η Συμμαχία είναι έτοιμη να υπερασπιστεί κάθε μέλος της, αποτρέποντας οποιαδήποτε περαιτέρω πρόκληση.
