Ανοιχτό το ενδεχόμενο να γίνουν το επόμενο διάστημα παρεμβάσεις στις προμήθειες των τραπεζών, με μειώσεις που θα φτάνουν και το 50% άφησε ο υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών, Κωστής Χατζηδάκης. «Θα κάνουμε παρέμβαση χωρίς αυτό να στέλνει αρνητικά μηνύματα στις αγορές. θα έρχεται και θα καλύπτει αυτό το οποίο αισθάνεται η κοινή γνώμη αυτήν την ώρα στην Ελλάδα» επισήμανε. Υπενθυμίζεται πως ο υπουργός ήδη από το καλοκαίρι είχε καλέσει τις ελληνικές τράπεζες να υιοθετήσουν πιο δίκαια συστήματα, με βάση τις πρακτικές άλλων ευρωπαϊκών τραπεζών ή επιχειρήσεων με μεγάλα δίκτυα πελατών στην Ελλάδα, για να μην χρειαστεί κυβερνητική νομοθετική παρέμβαση. Ενώ, νωρίτερα, τον Απρίλιο το ΥΠΕΘΟ είχε νομοθετήσει την μείωση των προμηθειών κατά 50% στις μικρές συναλλαγές. Αξίζει να σημειωθεί πως από την 1η Ιανουαρίου του νέου έτους τίθεται σε εφαρμογή ο νέος ευρωπαϊκός κανονισμός που ουσιαστικά θέτει κοινές προμήθειες για όλες τις συναλλαγές που χρησιμοποιούν οι τράπεζες οι ευρωπαϊκές με το σύστημα άμεσων πληρωμών. Ο υπουργός αναγνώρισε την «ανάγκη επέκτασης του συστήματος πληρωμών IRIS παντού, ώστε αρκετές συναλλαγές να είναι δωρεάν όπως επίσης είναι ανάγκη να μειωθούν οι προμήθειες των τραπεζών ακόμη και στο μισό, σε ό,τι αφορά αυτές που αφορούν μικρές καθημερινές συναλλαγές». Στόχος είναι το 2025 το σύστημα IRIS να επεκταθεί στο σύνολο των επιχειρήσεων.
Μεταξύ των αλλαγών που εξετάζει η κυβέρνηση είναι:
• Μείωση των τραπεζικών προμηθειών όχι μόνο για μικρές συναλλαγές αλλά και για μεγαλύτερες, με υψηλή συχνότητα σε συνδυασμό με κατάργηση και άλλων ενδιάμεσων χρεώσεων
• Κίνητρα για αύξηση των στεγαστικών δανείων και της χρηματοδότησης προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Στόχος να ενισχυθεί η ικανότητα των νοικοκυριών να βρουν στέγη με προσιτό κόστος, δηλαδή χαμηλά επιτόκια αλλά και χαμηλά έξοδα, όπως τα έξοδα εξέτασης ελέγχου κλπ
• Αύξηση του ορίου συναλλαγών μέσω IRIS στα 1.000 ευρώ, διευκολύνοντας τις μεγαλύτερες μεταφορές χρημάτων χωρίς πρόσθετες προμήθειες. Μέχρι τον ερχόμενο Μάρτιο θα επεκταθεί και η χρήση τους σε όλες τις επιχειρήσεις
• Κίνητρα για ευνοϊκότερη δανειοδότηση μικρών επιχειρήσεων. Το κόστος για τους «μικρούς» είναι υψηλό, εάν το δάνειο δεν χορηγείται μέσω προγράμματος εγγύησης και στις υψηλές εξασφαλίσεις Για αυτό το λόγο η κυβέρνηση ψάχνει «πάτημα» για να πιέσει τις τράπεζες να αναλάβουν μεγαλύτερο ρίσκο και να αυξήσουν τις χρηματοδοτήσεις τους.
Τα νέα μέτρα συμπληρώνουν τις ρυθμίσεις που εφαρμόστηκαν τον περασμένο Απρίλιο. Τότε, η κυβέρνηση έθεσε ανώτατα όρια στις προμήθειες για συναλλαγές έως 10 ευρώ μέσω χρεωστικών και προπληρωμένων καρτών, που αφορούσαν κυρίως επιχειρήσεις με μεγάλο όγκο συναλλαγών. Οι μειώσεις αυτές περιέλαβαν χρεώσεις από τράπεζες, εκκαθαριστές και διεθνείς οργανισμούς καρτών.
Οι νέες παρεμβάσεις θα «πατάνε» στο μοντέλο που έχουν ήδη εφαρμοστεί με μέτρα όπως:
• Η θεσμοθέτηση της δυνατότητας μη τραπεζικά ιδρύματα να χορηγούν δάνεια, πέραν των καταναλωτικών και στεγαστικά και κάποιου είδους επιχειρηματικά.
• Η στήριξη του συστήματος IRIS, με χαμηλές ή μηδενικές χρεώσεις στις συναλλαγές.
• Η μείωση κατά 50% στις προμήθειες για μικροσυναλλαγές μέχρι 10 ευρώ μέσω POS.
• Η προώθηση της ανάδειξης του λεγόμενου πέμπτου πυλώνα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Ως αντιστάθμισμα, οι τράπεζες θα αποκτήσουν τη δυνατότητα να διαθέσουν στην αγορά περίπου 20.000 ακίνητα που παραμένουν ανεκμετάλλευτα. Η πώλησή τους δεν θα απαιτεί την πλήρη τακτοποίησή τους από την αρχή, αλλά οι αναγκαίες ρυθμίσεις θα γίνονται σταδιακά. Αυτό το μέτρο εκτιμάται ότι θα δώσει ώθηση στη στεγαστική αγορά, παρέχοντας νέες ευκαιρίες για ιδιώτες και επενδυτές, ενώ θα βοηθήσει τις τράπεζες να ελαφρύνουν τους ισολογισμούς τους. Ο υπουργός τόνισε πως η κυβέρνηση απορρίπτει λαϊκιστικές πολιτικές που μπορεί να ζημιώσουν την οικονομία. «Υπάρχουν πολιτικές στοχευμένες, ορθολογικές και αποτελεσματικές. Εμείς αυτές υιοθετούμε και θα υιοθετήσουμε», πρόσθεσε, δίνοντας το στίγμα για τις επερχόμενες δράσεις. Πάντως, επεσήμανε με νόημα ότι η κυβέρνηση παρακολουθεί ζητήματα όπως οι διαφορές στα επιτόκια χορηγήσεων και καταθέσεων, οι προμήθειες και τα δάνεια προς μικρομεσαίους και πρόσθεσε ότι η παρέμβαση που σχεδιάζεται θα καλύπτει αυτά που συζητά η κοινωνία.
«Οι τράπεζες φορολογούνται» ήδη και μάλιστα παραπάνω από τους υπόλοιπους δήλωσε χαρακτηριστικά ο υπουργός, απαντώντας σε όσους κρίνουν αρνητικά την δήλωση του πρωθυπουργού πως δεν θα υπάρξει έκτακτη φορολόγηση των τραπεζών. Όπως σημείωσε ο υπουργός, οι τράπεζες φορολογούνται μέσω του αναβαλλόμενου φόρου που διευθετεί παλιές εκρεμμότητες, της περασμένης δεκαετίας, με 29% επί των κερδών τους, αντί για 22%. Σχετικά με τον φόρο σημείωσε πως «οι τράπεζες τώρα μόλις βγήκαν από μια ευαίσθητη περίοδο. Έναντι των υπολοίπων επιχειρήσεων πληρώνουν υψηλότερη φορολογία (DTC- αναβαλλόμενος φόρος) έχοντας έναν συντελεστή 29% έναντι 22% των υπολοίπων εταιρειών».
