Η ανισότητα στις συντάξεις αποτυπώνεται πλέον με σαφήνεια στα επίσημα στοιχεία, καθώς το χάσμα μεταξύ ιδιωτικού και δημόσιου τομέα διευρύνεται, την ώρα που οι γυναίκες εξακολουθούν να λαμβάνουν χαμηλότερα ποσά από τους άνδρες. Οι νέες συντάξεις που χορηγήθηκαν τον Ιούνιο σε ασφαλισμένους του ιδιωτικού τομέα φτάνουν κατά μέσο όρο μόλις τα 760 ευρώ μικτά, ποσό που δυσκολεύει την αξιοπρεπή διαβίωση.
Παράλληλα, οι διαφορές φύλου παραμένουν έντονες, με τις γυναίκες να λαμβάνουν έως και 252 ευρώ λιγότερα από τους άνδρες, εξαιτίας χαμηλότερων αμοιβών, μερικής απασχόλησης και εργασιακών διακοπών κατά τη διάρκεια του επαγγελματικού τους βίου. Η εικόνα επιβεβαιώνει ότι η ανισότητα δεν εξαλείφεται με τη συνταξιοδότηση – αντιθέτως, παγιώνεται.
43% χαμηλότερες οι συντάξεις στον ιδιωτικό τομέα
Τα δεδομένα του πληροφοριακού συστήματος «Ήλιος» αποκαλύπτουν μια διαφορά ύψους 567 ευρώ μεταξύ των νέων συντάξεων στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα. Συγκεκριμένα, οι συντάξεις των πρώην δημοσίων υπαλλήλων που εκδόθηκαν τον Ιούνιο ανέρχονται σε 1.327 ευρώ μικτά, ενώ για τον ιδιωτικό τομέα το ποσό περιορίζεται στα 760 ευρώ μικτά. Πρόκειται για μια απόκλιση της τάξης του 43%, η οποία δεν δικαιολογείται μόνο από τις ασφαλιστικές εισφορές, αλλά και από τις διαχρονικές ανισότητες στους μισθούς και τα δικαιώματα των εργαζομένων ανά τομέα.
Έμφυλο χάσμα: 252 έως 339 ευρώ λιγότερα για τις γυναίκες
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η διαφορά που παρατηρείται μεταξύ ανδρών και γυναικών συνταξιούχων. Η διάμεση σύνταξη για τις γυναίκες διαμορφώνεται στα 855 ευρώ, ενώ για τους άνδρες φτάνει τα 1.194 ευρώ — διαφορά 339 ευρώ. Αντίστοιχα, το μέσο μηνιαίο εισόδημα από συντάξεις (κύρια, επικουρική, μέρισμα) είναι 1.228 ευρώ για τους άνδρες και 976 ευρώ για τις γυναίκες, με τη ψαλίδα στα 252 ευρώ.
Οι αιτίες της διαφοράς είναι δομικές: μικρότεροι μισθοί, λιγότερα ένσημα, περισσότερα κενά εργασιακής πορείας, και μεγαλύτερη συχνότητα μερικής απασχόλησης. Το αποτέλεσμα είναι πως οι γυναίκες συνεχίζουν να πληρώνονται λιγότερο και στη σύνταξη, παρά τη μακρόχρονη συμμετοχή τους στην εργασία και την κοινωνική προσφορά.
Οι περισσότεροι με σύνταξη κάτω από 1.000 ευρώ
Περίπου 6 στις 10 κύριες συντάξεις γήρατος (ποσοστό 59,56%) παραμένουν κάτω από τα 1.000 ευρώ μικτά, σύμφωνα με το ίδιο σύστημα. Η μέση κύρια σύνταξη για όλους τους συνταξιούχους διαμορφώνεται στα 843 ευρώ, ενώ η οικονομική καθημερινότητα γίνεται ασφυκτική για όσους έχουν μηδενικά άλλα εισοδήματα ή στηρίζουν και άλλα μέλη της οικογένειας.
Ενδεικτικά, ένας συνταξιούχος με σύνταξη 760 ευρώ, που πληρώνει ενοίκιο, ρεύμα και τρόφιμα, συχνά δεν καλύπτει ούτε τις βασικές ανάγκες του μήνα.
Οι ωριμάνσεις στο Δημόσιο, οι τριετίες στον Ιδιωτικό
Μία από τις βασικές αιτίες των διαφορών είναι οι μισθολογικές ωριμάνσεις στο δημόσιο, οι οποίες οδηγούν σε αυτόματες αυξήσεις αποδοχών ανά διετία, ανεξάρτητα από τον κρατικό προϋπολογισμό. Αντίθετα, στον ιδιωτικό τομέα, οι τριετίες ανεστάλησαν το 2012 και επανήλθαν μόλις το 2024, χωρίς να έχουν ακόμα ουσιαστικό αντίκτυπο στις συντάξιμες αποδοχές των τελευταίων γενεών συνταξιούχων.
Αυτό σημαίνει ότι η αδικία ξεκινά εντός της αγοράς εργασίας και ολοκληρώνεται με τη χαμηλότερη σύνταξη, πολλαπλασιάζοντας την επίδραση των μισθολογικών στρεβλώσεων.
Τα βασικά στοιχεία με μια ματιά
-
760,16 ευρώ: Νέα σύνταξη (μικτά) στον ιδιωτικό τομέα
-
1.327,67 ευρώ: Νέα σύνταξη στο δημόσιο
-
567 ευρώ: Η διαφορά μεταξύ των δύο συντάξεων
-
43%: Ποσοστό μείωσης για τους συνταξιούχους του ιδιωτικού
-
252 – 339 ευρώ: Η διαφορά στις συντάξεις μεταξύ ανδρών και γυναικών
-
60%: Συντάξεις κάτω των 1.000 ευρώ
Συμπέρασμα
Τα τελευταία στοιχεία φωτίζουν μια σταθερή αλλά αθέατη πραγματικότητα: οι ανισότητες στον εργασιακό βίο συνεχίζουν και μετά τη σύνταξη, επιβεβαιώνοντας ότι το συνταξιοδοτικό σύστημα δεν διορθώνει τις αδικίες – τις καθρεφτίζει.
Η πολιτεία καλείται να δει πέρα από τα ποσοστά και να εξετάσει ουσιαστικά μέτρα εξισορρόπησης, ώστε η σύνταξη να σημαίνει πραγματική ασφάλεια, και όχι απλώς ένα χαμηλό ποσό επιβίωσης μετά από δεκαετίες εργασίας.
