Μια νέα εποχή στους φορολογικούς ελέγχους ανοίγει η ΑΑΔΕ, βάζοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη στην πρώτη γραμμή. Ο λεγόμενος «ψηφιακός ελεγκτής» παίρνει σάρκα και οστά, με στόχο να παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τη φορολογική συμπεριφορά κάθε ΑΦΜ, αφήνοντας οριστικά πίσω τους δειγματοληπτικούς και τυφλούς ελέγχους.
Η ΑΑΔΕ προχωρά στη δημιουργία ενός πλήρως αυτοματοποιημένου μηχανισμού, ο οποίος θα επεξεργάζεται τεράστιους όγκους δεδομένων κάθε δευτερόλεπτο και θα συνθέτει ένα δυναμικό, εξατομικευμένο φορολογικό προφίλ για κάθε φορολογούμενο.
Τέλος οι τυχαίοι έλεγχοι
Για πρώτη φορά, το φορολογικό προφίλ κάθε ΑΦΜ θα «ανοίγει» σε πραγματικό χρόνο. Δηλώσεις, πληρωμές, τραπεζικές κινήσεις, POS, τιμολόγια, στοιχεία από myDATA και δεδομένα τρίτων φορέων θα συνδυάζονται αυτόματα και θα συγκρίνονται με το πρότυπο του κλάδου στον οποίο ανήκει ο φορολογούμενος.
Το παλιό μοντέλο των τυχαίων ελέγχων εγκαταλείπεται. Στη θέση του έρχεται μια στοχευμένη και διαρκής επιτήρηση, με βάση την πραγματική συμπεριφορά και τον φορολογικό κίνδυνο.
Πώς θα «διαβάζει» τα ΑΦΜ το σύστημα
Στην καρδιά του νέου μοντέλου βρίσκονται αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης και machine learning. Το σύστημα θα αναλύει το ιστορικό κάθε ΑΦΜ και θα εντοπίζει ασυνήθιστες αποκλίσεις, όπως:
• απότομη πτώση τζίρου
• δηλώσεις σημαντικά χαμηλότερες από τον μέσο όρο του κλάδου
• τιμολόγια που δεν αντιστοιχούν σε πραγματική δραστηριότητα
• τεχνητό «σπάσιμο» συναλλαγών σε μικρά ποσά
Όταν εμφανίζονται τέτοια μοτίβα, ενεργοποιούνται αυτόματα alerts. Ο φορολογούμενος μπορεί να λάβει προειδοποίηση ή να μπει απευθείας σε τροχιά στοχευμένου ελέγχου.
Έλεγχοι σε πραγματικό χρόνο, όχι μήνες μετά
Με τη διασύνδεση όλων των ψηφιακών εργαλείων, η ΑΑΔΕ θα μπορεί να εντοπίζει παραβάσεις τη στιγμή που συμβαίνουν και όχι εκ των υστέρων. Οι αποκλίσεις θα «φαίνονται» άμεσα, χωρίς την καθυστέρηση μηνών που χαρακτήριζε μέχρι σήμερα τους ελέγχους.
Παράλληλα, κάθε ΑΦΜ θα ταξινομείται σε επίπεδα κινδύνου, ανάλογα με το ιστορικό του, τις καθυστερήσεις, τις ρυθμίσεις και τη συνολική του συμπεριφορά. Το επίπεδο αυτό θα καθορίζει πότε και πώς θα γίνεται ο έλεγχος.
Στόχος και η πρόληψη
Το νέο σύστημα δεν περιορίζεται μόνο στην αποκάλυψη παραβάσεων. Η ΑΑΔΕ θέλει να περνά και σε προληπτικές παρεμβάσεις, εντοπίζοντας εγκαίρως φορολογούμενους που κινδυνεύουν να «ξεφύγουν» από τη συνέπεια.
Μικρές επαναλαμβανόμενες καθυστερήσεις, εγκατάλειψη ρυθμίσεων ή απότομες μεταβολές εισοδημάτων θα λειτουργούν ως σήματα κινδύνου, ώστε να γίνονται έγκαιρες ψηφιακές παρεμβάσεις.
Κυνήγι κρυφών περιουσιών
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον εντοπισμό αδήλωτων περιουσιακών στοιχείων. Μέσω διασταυρώσεων με τράπεζες, Κτηματολόγιο, συμβολαιογράφους, στοιχεία ακινήτων, μεταβιβάσεις οχημάτων αλλά και πλατφόρμες του εξωτερικού, το σύστημα θα μπορεί να αποκαλύπτει περιουσίες που δεν εμφανίζονται στις δηλώσεις.
Στόχος δεν είναι μόνο η αποκάλυψη αδήλωτου πλούτου, αλλά και η ταχύτερη αξιολόγηση σύνθετων υποθέσεων με μεγάλα περιουσιακά κενά.
Το νέο «νευρικό σύστημα» της ΑΑΔΕ
Όλο αυτό το οικοσύστημα θα υποστηρίζεται από ένα ενισχυμένο Κέντρο Ανάλυσης Κινδύνου. Οι ελεγκτές θα έχουν μπροστά τους real time dashboards με πλήρη εικόνα κάθε ΑΦΜ, alerts και δείκτες κινδύνου, ενώ πολλοί έλεγχοι θα γίνονται πλέον εξ αποστάσεως, χωρίς φυσική παρουσία στις επιχειρήσεις.
Η ΑΑΔΕ επιχειρεί να ευθυγραμμιστεί με πρακτικές χωρών όπως η Ολλανδία, ο Καναδάς και η Αυστραλία, μετατρέποντας την Τεχνητή Νοημοσύνη σε βασικό εργαλείο πρόληψης και ελέγχου.
Ο ψηφιακός ελεγκτής αλλάζει ριζικά το παιχνίδι. Κάθε ΑΦΜ θα παρακολουθείται διαρκώς, όχι τιμωρητικά αλλά με βάση τον πραγματικό κίνδυνο. Το μήνυμα είναι σαφές, λιγότεροι τυφλοί έλεγχοι, περισσότερη ακρίβεια και ταχύτερη αποκάλυψη της φοροδιαφυγής σε ένα σύστημα που πλέον «βλέπει» τα πάντα.
