Σε μια ριζική αλλαγή του σκηνικού γύρω από την αυθαίρετη δόμηση στην Ελλάδα προχωρά το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ). Όπως προανήγγειλε ο πρόεδρος του επιμελητηρίου, Γιώργος Στασινός, σε λίγους μήνες τίθεται σε λειτουργία ένα πρωτοποριακό ψηφιακό σύστημα που θα εντοπίζει τις παράνομες κατασκευές σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, επιστρατεύοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI).
Μιλώντας στην εφημερίδα «Κυκλαδική», ο κ. Στασινός υπογράμμισε ότι η αυθαίρετη δόμηση παραμένει «ανοιχτή πληγή» για το περιβάλλον, με την πίεση να είναι ιδιαίτερα έντονη σε τουριστικές περιοχές υψηλής ανάπτυξης, όπως οι Κυκλάδες.
1. Πώς θα λειτουργεί το νέο ψηφιακό «δίχτυ» ελέγχου
Το νέο σύστημα που αναπτύσσει το ΤΕΕ βασίζεται στην αυτοματοποιημένη διασταύρωση δεδομένων και την ψηφιακή επιτήρηση:
-
Αυτόματη σύγκριση δεδομένων: Το σύστημα θα τροφοδοτείται με τις πραγματικές εικόνες της χώρας μέσω δορυφόρων και drones.
-
Διασύνδεση με το e-Άδειες: Η AI θα συγκρίνει αυτόματα τις εικόνες αυτές με τα επίσημα αρχεία των πολεοδομιών και τις εκδοθείσες άδειες.
-
Άμεσος εντοπισμός: Μόλις εντοπίζεται μια νέα κατασκευή ή επέκταση που δεν διαθέτει ηλεκτρονική άδεια, θα χτυπά «κόκκινος συναγερμός».
Χαρακτηριστική αναφορά Γ. Στασινού: «Σε λίγους μήνες από σήμερα τα αυθαίρετα θα τα πιάνουμε σχεδόν ζωντανά και κανείς δεν θα μπορεί να παρανομήσει. Όταν εντοπίζεται πιθανή αυθαιρεσία, θα ενεργοποιείται άμεσα διαδικασία επιτόπιου ελέγχου από Ελεγκτή Δόμησης».
2. Πού κολλάει σήμερα το σύστημα και η πρόταση για «Ενιαία Πολεοδομία»
Αναφερόμενος στις μεγάλες καθυστερήσεις που παρατηρούνται σήμερα στην εξέταση καταγγελιών, ο πρόεδρος του ΤΕΕ έδειξε ως κύριο υπεύθυνο την υποστελέχωση των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ) των Δήμων.
Για την επίλυση του προβλήματος, πρότεινε μια δομική μεταρρύθμιση: την κατάργηση του σημερινού διάσπαρτου μοντέλου και τη δημιουργία μιας ενιαίας, καθετοποιημένης δομής υπό την εποπτεία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), ώστε να υπάρχει ομοιόμορφη εφαρμογή του νόμου σε όλη την επικράτεια.
Αντίθετα, εξήρε τον θεσμό των Ελεγκτών Δόμησης, χαρακτηρίζοντάς τον ως μια από τις πιο πετυχημένες μεταρρυθμίσεις, καθώς οι έλεγχοι γίνονται πλέον με ταχύτητα και αδιαβλητότητα μέσω ηλεκτρονικής κλήρωσης πιστοποιημένων ιδιωτών μηχανικών.
3. Η λύση περνά μέσα από τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια
Σύμφωνα με τον κ. Στασινό, η τεχνολογία είναι το ένα σκέλος, αλλά η οριστική λύση απαιτεί τη θωράκιση της ασφάλειας δικαίου. Αυτό θα επιτευχθεί με την ολοκλήρωση των μεγάλων πολεοδομικών έργων που τρέχουν:
-
Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ/ΕΠΣ): Καθορίζουν ξεκάθαρα τις χρήσεις γης σε κάθε γωνιά της χώρας.
-
Καταγραφή οδικού δικτύου προ του 1977: Ένα κρίσιμο βήμα που θα ξεκαθαρίσει το τοπίο και θα βάλει κανόνες στη διαφιλονικούμενη εκτός σχεδίου δόμηση.
«Η ψηφιοποίηση είναι ο μεγαλύτερος σύμμαχος της ισονομίας», κατέληξε ο πρόεδρος του ΤΕΕ, εκφράζοντας την αισιοδοξία του ότι ο συνδυασμός ψηφιακών εργαλείων και ολοκληρωμένου πολεοδομικού σχεδιασμού θα σώσει το ιδιαίτερο φυσικό και οικιστικό περιβάλλον των νησιών μας.
