Σαφείς συστάσεις προς την κυβέρνηση, τις επιχειρήσεις και τα συνδικάτα για συγκρατημένη μισθολογική πολιτική διατυπώνει η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ) στην τελευταία της έκθεση για τη νομισματική πολιτική, που δημοσιεύθηκε. Με φόντο την πρόσφατη άνοδο στις τιμές της ενέργειας, η οποία επιβαρύνει το κόστος παραγωγής, η κεντρική τράπεζα υπογραμμίζει ότι η διατήρηση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας αποτελεί τη μεγαλύτερη τρέχουσα πρόκληση.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι νέες συλλογικές συμβάσεις εργασίας θα πρέπει να ευθυγραμμιστούν με μια συνετή πολιτική αμοιβών, η οποία δεν θα επιβαρύνει το μοναδιαίο κόστος εργασίας και θα κινείται αυστηρά στα όρια του πληθωρισμού.
Το «ταβάνι» του 4% και η επιβράδυνση των αμοιβών
Η «οδηγία» της ΤτΕ μεταφράζεται στην πράξη σε αυξήσεις που δεν θα πρέπει να υπερβούν το 4%, δεδομένου ότι η επίσημη πρόβλεψη για τον πληθωρισμό του 2026 διαμορφώνεται στο 3,9%. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επεξεργάστηκε ο δημοσιογράφος Κώστας Κατίκος, η τάση συγκράτησης είναι ήδη ορατή στην αγορά:
-
Συνολικές αμοιβές: Ο ετήσιος ρυθμός αύξησης επιβραδύνθηκε στο 4,5% το α’ τρίμηνο του 2026, έναντι 7,0% το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
-
Αμοιβές ανά μισθωτό: Σημείωσαν άνοδο 3,3% έναντι 4,2% πέρυσι.
-
Κόστος εργασίας ανά μονάδα προϊόντος: Υποχώρησε στο 1,7% (από 2,4%), κυρίως λόγω της κάμψης των μέσων αμοιβών, καθώς η παραγωγικότητα κινήθηκε οριακά πτωτικά (1,5% έναντι 1,8%).
Στο πεδίο των συλλογικών ρυθμίσεων, το τετράμηνο Ιανουαρίου-Απριλίου 2026 υπογράφηκαν 86 νέες επιχειρησιακές συλλογικές συμβάσεις (αφορούν 65.400 μισθωτούς), εκ των οποίων μόνο οι 32 προβλέπουν μισθολογικές αυξήσεις. Παράλληλα, στο δημόσιο τομέα (Γενική Κυβέρνηση), οι δαπάνες για αμοιβές προσωπικού αυξήθηκαν με ρυθμό 2,1% το πρώτο τρίμηνο του έτους.
Καμπανάκι για το Δημογραφικό: Κίνητρα για τη στήριξη της οικογένειας
Πέρα από τα νομισματικά και μισθολογικά ζητήματα, η ΤτΕ κρούει για ακόμη μια φορά τον κώδωνα του κινδύνου για τη γήρανση και τη συρρίκνωση του πληθυσμού, που οδηγεί σε μαθηματική μείωση του εργατικού δυναμικού της χώρας.
«Χρειάζεται να δοθούν περαιτέρω κίνητρα, οικονομικά και θεσμικά, για την αύξηση των γεννήσεων και τη στήριξη της οικογένειας. Η μείωση της φορολογίας εισοδήματος με βάση τον αριθμό των παιδιών και το επίδομα γέννησης είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά απαιτούνται πρόσθετα μέτρα», επισημαίνει η ΤτΕ.
Η δέσμη 4 αξόνων που προτείνει η ΤτΕ για την αγορά εργασίας:
-
Εναρμόνιση οικογενειακής και επαγγελματικής ζωής: Δημιουργία δομών και θεσμικών πλαισίων που διευκολύνουν τους εργαζόμενους γονείς.
-
Ενεργοποίηση δυναμικού: Στοχευμένες παρεμβάσεις για την ένταξη των γυναικών και των νέων που βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας.
-
Brain Gain: Παροχή ισχυρών κινήτρων για τον επαναπατρισμό Ελλήνων επιστημόνων και επαγγελματιών υψηλής εξειδίκευσης από το εξωτερικό.
-
Μεταναστευτική πολιτική: Στοχευμένη προσέλκυση μεταναστών για την κάλυψη των τεράστιων ελλείψεων σε εργατικά χέρια που παρουσιάζουν οι κλάδοι της γεωργίας, των κατασκευών και του τουρισμού.
Τέλος, η κεντρική τράπεζα ξεκαθαρίζει ότι σύμμαχος στην προσπάθεια ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας θα πρέπει να είναι η περαιτέρω μείωση του μη μισθολογικού κόστους (π.χ. νέα μείωση ασφαλιστικών εισφορών) και η πάταξη της αδήλωτης εργασίας που στρεβλώνει την αγορά.
